خاورمیانه

پایان عصر خودمختاری کردها؟
دمشق و کردها بر سر آتش‌بس فوری و عقب‌نشینی از خطوط تماس نظامی توافق کردند

پایان عصر خودمختاری کردها؟

پس از نبردهای سرنوشت‌ساز ژانویه ۲۰۲۶ در شمال سوریه، دمشق و نیروهای کُرد بر سر توافقی جامع برای ادغام کامل نظامی، امنیتی و اداری مناطق شمال‌ شرق در حاکمیت مرکزی به تفاهم رسیدند.

ادامه مطلب
چین در دوراهیِ «بنزین» یا «بقا»؟
قمارِ اژدها در خلیج فارس

چین در دوراهیِ «بنزین» یا «بقا»؟

چین به عنوان بزرگترین خریدار نفت منطقه، بیش از هر کشوری از «بی‌ثباتی» متنفر است، اما هم‌زمان، بیش از هر بازیگر دیگری از «تضعیف هژمونی آمریکا» سود می‌برد. اما پکن در صورت بروز درگیری، کدام سمتِ تاریخ خواهد ایستاد؟ 

ادامه مطلب
حواسمان باشد مجددا غافلگیر نشویم
به‌جای ناو هواپیمابر، زیردریایی‌ها در خط مقدم

حواسمان باشد مجددا غافلگیر نشویم

محمد مونسان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: فرض کنیم اگر یک ناو هواپیمابر در فاصله یک‌هزار کیلومتری سواحل دشمن بایستد، هواپیماها مجبورند مسافت رفت و برگشت ۲هزار کیلومتری را فقط تا سواحل طی کنند لذا با محدودیت نفوذ در خاک دشمن خود مواجه می‌شوند. لذا آنها مجبورند هرچه بیشتر به سواحل دشمن نزدیک شوند (۳۰۰ – ۲۰۰ کیلومتر) که در این‌صورت با پدافند و آفند دریایی دشمن مواجه می‌شوند. لذا تهاجم جنگنده‌ها از ناوهای هواپیمابر تنها در صورتی شروع می‌شود که پدافند هوایی و دریایی قبلا سرکوب شده باشد و ناوها بتوانند با اطمینان بیشتری به سواحل نزدیک شوند.

ادامه مطلب
کالبدشکافی مانیفست ۲۰۲۵ امنیت ملی آمریکا و غافلگیری شناختی ایران
پارادایم «ریاضت استراتژیک»

کالبدشکافی مانیفست ۲۰۲۵ امنیت ملی آمریکا و غافلگیری شناختی ایران

سید محمد عیسی‌نژاد و پرهام مداح در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسند: سند استراتژی امنیت ملی اخیر آمریکا یک گسست رادیکال از سنت‌های پیشین و چرخش به‌سوی قرائتی تهاجمی از «رئالیسم جکسونی» است. با بررسی این سند پیش‌بینی می‌شود در سال ۲۰۲۶ که مصادف با ۲۵۰ امین سالگرد استقلال آمریکا و برگزاری جام جهانی فوتبال در آمریکای شمالی است، واشینگتن تلاش خواهد کرد با تکیه ‌بر این دکترین انقباضی، جایگاه خود را در برابر چالش‌های درونی و خارجی بازتعریف کند؛ لذا، آمادگی برای مقابله با «فشار اقتصادی و نظامی سخت» در میدان و «فریب استراتژیک نرم» در فضای شناختی، ضرورتی حیاتی برای صیانت از منافع ملی است.

ادامه مطلب
بحران ناترازی در سیاست داخلی و خارجی
نگاهی به آنچه گذشت

بحران ناترازی در سیاست داخلی و خارجی

سیدمصطفی هاشمی‌طبا می نویسد: با شروع جنگ تحمیلی عراق علیه ایران در سال ۵۹، دولت برای تمشیت امور مردم انضباط اقتصادی را سرلوحه کار قرار داد و با توجه به درآمد نفت که به زحمت به شش میلیارد دلار می‌رسید و نیمی از آن صرف تدارکات دفاع مقدس می‌شد، کنترل بودجه ارزی و مصرف کشور مورد توجه قرار گرفت؛ به این صورت که برای مصارف مختلف ارزی سهمیه‌بندی در نظر گرفته و همچنین نسبت به توزیع کوپن مواد خوراکی اقدام شد.

ادامه مطلب
ایستگاه دیپلماسی قبل از جنگ
آنکارا در پیچ آخر بحران

ایستگاه دیپلماسی قبل از جنگ

در حالی که این روزها شاهد افزایش تنش و اوج‌گیری دوباره نگرانی‌ها از احتمال درگیری نظامی میان ایران و آمریکا هستیم و کماکان گزینه جنگ روی میز است، ناگهان قطب‌نمای دیپلماسی به سمت ترکیه چرخید؛ چرخشی معنادار که نگاه‌ها را از فضای تهدید و ناوهای جنگی، به آنکارا و ظرفیت میانجی‌گرانه این کشور معطوف کرد. اکنون ترکیه در موقعیتی قرار گرفته که می‌تواند یکی از حساس‌ترین منازعات جاری در منطقه را از لبه تقابل نظامی، به مسیر گفت‌وگو بازگرداند؛ مسیری باریک، پرریسک و زمان‌مند که هر خطای محاسباتی در آن می‌تواند هزینه‌های سنگینی به‌دنبال داشته باشد.

ادامه مطلب
امریکا با ایران در خاورمیانه چه می‌کند؟!
مراتب قدرت در نظام جهانی

امریکا با ایران در خاورمیانه چه می‌کند؟!

بهرام امیراحمدیان در یادداشتی می‌نویسد: در خاورمیانه بعد از ترکیه، سه قدرت منطقه ای در حال شکل گیری در سه منطقه کاملا مهم استراتژیک(ایران و عربستان در خلیج فارس و مصر در جنوب مدیترانه) هر سه توانایی ایفای نقش مهم در مناطق یاد شده دارند که بستگی به رفتار آمریکا و اروپا دارد.

ادامه مطلب
انگیزه‌های آشکار و پنهان ایالات متحده در تلاش برای محدودسازی برد موشکی ایران
درآمدی بر یک چالش ملی و فرا-حکمرانی (بخش چهارم)

انگیزه‌های آشکار و پنهان ایالات متحده در تلاش برای محدودسازی برد موشکی ایران

فریدون علی‌مازندرانی، حسن فتاحی و مصطفی روستایی در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسند: واقعیت ژئوپلیتیک خاورمیانه نشان می‌دهد که این تلاش‌ها بسیار فراتر از یک دغدغه‌ی فنی یا امنیتی هستند. ایالات متحده، به‌عنوان معماری که دهه‌هاست نظم امنیتی خاورمیانه را شکل داده، انگیزه‌هایی چندلایه برای تحمیل محدودیت موشکی بر ایران دارد. این انگیزه‌ها را می‌توان در دو دسته‌ی بزرگ تحلیل کرد: «انگیزه‌های آشکار» که در سطح دیپلماسی بیان می‌شوند، و «انگیزه‌های پنهان و راهبردی».

ادامه مطلب
تحلیل تعادل قوا در خلیج فارس از منظر واقع‌گرایی
قدرت‌هایی که نقش اصلی را ایفا می‌کنند

تحلیل تعادل قوا در خلیج فارس از منظر واقع‌گرایی

فرهاد قادری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: پرسش اصلی این یادداشت این است: اسرائیل چگونه تلاش کرده بازدارندگی آسیب‌دیده خود را احیا کند؟ و آیا این تلاش‌ها واقعاً به «بازگشت تعادل قوا» منجر شده یا سیاست‌های جدید به «ناامنی بیشتر» انجامیده است؟ تعادل قوا در خلیج فارس چگونه شکل گرفته و امروز چه تغییراتی را تجربه می‌کند؟ و مهم‌تر: واقع‌گرایی تا چه حد می‌تواند این تحولات را تبیین کند.

ادامه مطلب