آسیا و آفریقا - آرشیو

گسل‌های ژئوپلیتیکی در قفقاز جنوبی
تنش‌های جمهوری آذربایجان و روسیه

گسل‌های ژئوپلیتیکی در قفقاز جنوبی

توافق صلح میان ارمنستان و جمهوری آذربایجان که در ۸ اوت ۲۰۲۵ در کاخ سفید با میانجی‌گری دونالد ترامپ امضا شد، نقطه عطفی در تحولات قفقاز جنوبی بود. این توافق که شامل ایجاد کریدور استراتژیک زنگزور با مدیریت ۹۹ ساله آمریکا است، عملاً روسیه را از معادلات منطقه‌ای کنار گذاشت. کریدور «مسیر ترامپ برای صلح و رفاه بین‌المللی» یا TRIPP ، نه تنها ارتباطات زمینی میان آذربایجان و نخجوان را تقویت می‌کند، بلکه نفوذ سنتی مسکو در منطقه را به شدت تضعیف کرده است.

ادامه مطلب
تأثیر روابط مسکو - باکو بر کریدور زنگزور
تحلیلی بر نقش آذربایجان در سیاست خارجی روسیه

تأثیر روابط مسکو - باکو بر کریدور زنگزور

مجید روحی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: این نوشتار، ترجمه، تلخیص و برداشتی از دو محقق یکی آندری پتروف و همچنین مرکز استراتژی اوراسیای جدید است که اهمیت آذربایجان در سیاست خارجی روسیه و همچنین نگاه آذربایجان به روسیه را نشان می‌دهد. با مطالعه آن، می‌توان درک کرد که چرا روسیه از کریدور زنگزور حمایت می‌کند.  

ادامه مطلب
کریدور زنگزور؛ پیشروی پنهان ناتو به قلب اوراسیا
پیامدهای آن برای ایران چیست

کریدور زنگزور؛ پیشروی پنهان ناتو به قلب اوراسیا

پیمان صالحی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: کریدور زنگزور که در نگاه اول به‌عنوان مسیر تجاری برای اتصال جمهوری آذربایجان به نخجوان از طریق جنوب ارمنستان معرفی می‌شود، در واقع یک مانور ژئوپولیتیک مهم با پیامدهای مستقیم برای موازنه قدرت در قفقاز جنوبی و کل فضای اوراسیاست.

ادامه مطلب
سیاست موازنه گرای جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه
دو کشوری که باید روابط نزدیک‌تری داشته باشند

سیاست موازنه گرای جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه

محمد بیدگلی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در طول بیش از چهار ‎دهه گذشته از حیات جمهوری اسلامی ایران رابطه با فدراسیون روسیه همواره از اولویت های سیاست خارجی ایران بوده است. به رغم رویارویی ایدئولوژیک جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه و پیوندهای عمیق میان روسیه و اسرائیل و سطح مناسبات دیپلماتیک این دو کشور، چگونه روسیه توانسته است این روابط را به سطح استراتژیک با ایران برساند. 

ادامه مطلب
شطرنج چینی با مُهره ابهام
نگاهی به ادعای خبری پیرامون کمک چین برای بازسازی پدافند هوایی ایران

شطرنج چینی با مُهره ابهام

ادعای اخیر روزنامه اسرائیلی یدیعوت آحارونت مبنی بر کمک چین به ایران برای بازسازی سامانه‌های پدافند هوایی پس از جنگ ۱۲ روزه، پرسش‌هایی درباره نیات پکن و پیامدهای ژئوپلیتیکی آن مطرح کرده است. علیرغم این دست خبرسازی ها رسانه ای باید با رویکردی محتاطانه، به بررسی این ادعا در سه محور پرداخت. نخست، دیپلماسی محتاطانه چین. دوم، سیاست ابهام استراتژیک پکن، و نهایتا، ملاحظات منطقه‌ای و جهانی در سپر فکری چینی ها. با توجه به فقدان شواهد قطعی و پیچیدگی‌های روابط چین با ایران، کشورهای عربی خلیج فارس، اسرائیل، و ایالات متحده، نمی‌توان این ادعا را به‌صورت کامل تأیید یا رد کرد، اما تحلیل آن نیازمند نگاهی دقیق به الگوهای رفتاری چین است.

ادامه مطلب
پلی دوباره به واشنگتن
تقویت روابط نظامی پاکستان و آمریکا در بحبوحه تحولات منطقه‌ای

پلی دوباره به واشنگتن

دومین سفر فیلد مارشال عاصم منیر فرمانده ارتش پاکستان، به آمریکا در کمتر از دو ماه گذشته نشان‌دهنده روند تقویت روابط نظامی میان اسلام‌آباد و واشنگتن است. دیدارهای مکرر منیر با مقامات ارشد نظامی آمریکا مانند ژنرال جان دان کین، رئیس ستاد مشترک ارتش ایالات متحده، و شرکت او در مراسم انتقال فرماندهی در فرماندهی مرکزی آمریکا، نمادی از تعمیق همکاری‌های دفاعی دو کشور است. این روند پس از سال‌ها تنش و بی‌اعتمادی، به نوعی احیای روابط استراتژیک به شمار می‌رود که برای هر دو طرف منافع مهمی دارد. از یک سو، پاکستان به دنبال تضمین امنیت ملی و کمک‌های نظامی است تا در برابر تهدیدات منطقه‌ای و داخلی خود مقابله کند و از سوی دیگر، آمریکا درصدد حفظ نفوذ و حضور خود در منطقه حساس جنوب آسیا است.

ادامه مطلب
از ایروان تا مینسک؛ وقتی معادلات قفقاز تهران را نگران می کند
نگاهی به سفر پزشکیان به ارمنستان پس از توافق سه‌جانبه

از ایروان تا مینسک؛ وقتی معادلات قفقاز تهران را نگران می کند

دکتر مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، از عصر دوشنبه ۲۷ مرداد ۱۴۰۴ سفری دو روزه به ارمنستان و سپس بلاروس خواهد داشت. هدف این سفر، طبق اعلام مهدی سنایی، مشاور سیاسی رئیس‌جمهور، تقویت مناسبات تجاری و امضای اسناد همکاری است. این سفرها که پیش‌تر برای اوایل تیرماه برنامه‌ریزی شده و به تعویق افتاده بودند، اکنون در سایه تحولات اخیر قفقاز جنوبی و توافق سه‌جانبه ارمنستان، آذربایجان و آمریکا، موسوم به «مسیر ترامپ» TRIPP، اهمیتی دوچندان یافته‌اند. این توافق که با میانجی‌گری دونالد ترامپ در هشتم آگوست ۲۰۲۵ (۱۷ مرداد) امضا شد، معادلات سیاسی، دیپلماتیک و امنیتی منطقه را دستخوش تغییراتی کرده که نگرانی‌های جدی برای ایران و روسیه به دنبال داشته است. سفر پزشکیان در این برهه حساس، تلاشی برای بازسازی جایگاه ایران در منطقه و مدیریت پیامدهای این توافق است.

ادامه مطلب
درس‌های جنگ اسرائیل و ایران برای چین در نبرد احتمالی با تایوان
پکن ممکن است در سیاست‌هایی تجدید نظر کند

درس‌های جنگ اسرائیل و ایران برای چین در نبرد احتمالی با تایوان

این مقاله مهمترین این درس‌ها، به ویژه درس‌هایی که برنامه‌ریزان نظامی چین ممکن است بیاموزند و چالش‌هایی که ممکن است در اجرای آنها با آن مواجه شوند را تجزیه و تحلیل می‌کند، بدون اینکه به تمام چالش‌هایی که می‌تواند مانع تهاجم گسترده چین به تایوان شود، بپردازد.

ادامه مطلب
نگاه هند به روسیه بعد از بدرفتاری‌های امریکا
مانور مقاومتی مودی بین مسکو و واشنگتن

نگاه هند به روسیه بعد از بدرفتاری‌های امریکا

علی بمان اقبالی زارچ در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: پس از اعلام تحریم های جدید علیه روسیه و افزایش تعرفه های وارداتی از هند توسط ترامپ، نارندرا مودی، نخست وزیر هند، روز جمعه گذشته با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، صحبت کرد و گفت که خوشحال خواهد شد که اواخر امسال میزبان او در هند باشد.

ادامه مطلب