خاورمیانه

آیا دیپلماسی اجباری آمریکا جواب می دهد؟
سلاح انرژی و حلقهٔ محاصره دریایی

آیا دیپلماسی اجباری آمریکا جواب می دهد؟

محسن شریف خدایی نوشت:پیشنهاد اخیرواشنگتن به هند و چین برای جایگزینی نفت ایران و روسیه با نفت ونزوئلا، در امتداد همان راهبردی باشد که سال‌هاست در قبال تهران دنبال می‌شود: کاهش حداکثری درآمدهای نفتی، محدود کردن عمق راهبردی ایران در خلیج فارس و دریای عمان، و در عین حال باز نگه داشتن «دیپلماسی  و مذاکره» برای واداشتن تهران به پذیرش توافقی جدید. این ترکیبِ ظاهراً متناقض از فشار و دعوت، در واقع قلب چیزی است که در ادبیات روابط بین‌الملل «دیپلماسی اجباری» نامیده می‌شود؛ یعنی استفاده هم‌زمان از تهدید و امکان توافق، برای تغییر رفتار طرف مقابل بدون رفتن به جنگ تمام‌عیار.

ادامه مطلب
سیاست‌های فی‌البداهه ترامپ در قبال ایران
واشینگتن گزینه نظامی را فراموش کند

سیاست‌های فی‌البداهه ترامپ در قبال ایران

واشینگتن نباید تهدیدهای ترامپ برای حمله به ایران را عملی کند. در این مرحله، چنین حملاتی، که چند هفته پس از خشونت‌ها انجام می‌شود، کمتر به سرنگونی نظام مربوط می‌شود و بیشتر به آرام کردن منتقدان تندروی دولت در داخل امریکا مربوط می‌شود. هیچ کس، از جمله ترامپ، نمی‌داند که حملات چه تأثیری بر روان کسانی که در برابر جمهوری اسلامی مقاومت می‌کنند و کسانی که از آن حمایت می‌کنند، خواهد داشت. حملات ایالات متحده شاید معترضان را تحریک کند، اما این حملات در عین حال می‌توانند هم به‌راحتی به چرخه‌ای از خشونت منجر شوند که می‌تواند هرج و مرج را نیز تسریع کند. یک نتیجه‌ی نامشخص علیه یک نظام آسیب‌دیده و در تنگنا قرار گرفته، می‌تواند شرایطی را که به جنگ داخلی سوریه منجر شد، تکرار کند و کشور و منطقه را بیشتر بی‌ثبات کند.

ادامه مطلب
اتحاد ترکیه و جولانی علیه مدار تمدنی ایران
به بهانه تهاجم مشترک ترکیه و ارتش جولانی به مناطق کردنشین سوریه

اتحاد ترکیه و جولانی علیه مدار تمدنی ایران

محمدرضا عبداله‌پور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ترکیه پس از سناریوی خود ساخته انسداد ژیوپلیتیک ایران در مرزهای شمال غرب و قفقاز، هم اینک قلمرو غربی کشور و به عبارتی عمق ژئوپلیتیک آسیای غربی ایران را ابتدا در سوریه و قطعا و متعاقبا در عراق و مشخصا در موصل و کرکوک مورد هدف قرار خواهد داد. 

ادامه مطلب
پایان عصر خودمختاری کردها؟
دمشق و کردها بر سر آتش‌بس فوری و عقب‌نشینی از خطوط تماس نظامی توافق کردند

پایان عصر خودمختاری کردها؟

پس از نبردهای سرنوشت‌ساز ژانویه ۲۰۲۶ در شمال سوریه، دمشق و نیروهای کُرد بر سر توافقی جامع برای ادغام کامل نظامی، امنیتی و اداری مناطق شمال‌ شرق در حاکمیت مرکزی به تفاهم رسیدند.

ادامه مطلب
چین در دوراهیِ «بنزین» یا «بقا»؟
قمارِ اژدها در خلیج فارس

چین در دوراهیِ «بنزین» یا «بقا»؟

چین به عنوان بزرگترین خریدار نفت منطقه، بیش از هر کشوری از «بی‌ثباتی» متنفر است، اما هم‌زمان، بیش از هر بازیگر دیگری از «تضعیف هژمونی آمریکا» سود می‌برد. اما پکن در صورت بروز درگیری، کدام سمتِ تاریخ خواهد ایستاد؟ 

ادامه مطلب
حواسمان باشد مجددا غافلگیر نشویم
به‌جای ناو هواپیمابر، زیردریایی‌ها در خط مقدم

حواسمان باشد مجددا غافلگیر نشویم

محمد مونسان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: فرض کنیم اگر یک ناو هواپیمابر در فاصله یک‌هزار کیلومتری سواحل دشمن بایستد، هواپیماها مجبورند مسافت رفت و برگشت ۲هزار کیلومتری را فقط تا سواحل طی کنند لذا با محدودیت نفوذ در خاک دشمن خود مواجه می‌شوند. لذا آنها مجبورند هرچه بیشتر به سواحل دشمن نزدیک شوند (۳۰۰ – ۲۰۰ کیلومتر) که در این‌صورت با پدافند و آفند دریایی دشمن مواجه می‌شوند. لذا تهاجم جنگنده‌ها از ناوهای هواپیمابر تنها در صورتی شروع می‌شود که پدافند هوایی و دریایی قبلا سرکوب شده باشد و ناوها بتوانند با اطمینان بیشتری به سواحل نزدیک شوند.

ادامه مطلب
کالبدشکافی مانیفست ۲۰۲۵ امنیت ملی آمریکا و غافلگیری شناختی ایران
پارادایم «ریاضت استراتژیک»

کالبدشکافی مانیفست ۲۰۲۵ امنیت ملی آمریکا و غافلگیری شناختی ایران

سید محمد عیسی‌نژاد و پرهام مداح در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسند: سند استراتژی امنیت ملی اخیر آمریکا یک گسست رادیکال از سنت‌های پیشین و چرخش به‌سوی قرائتی تهاجمی از «رئالیسم جکسونی» است. با بررسی این سند پیش‌بینی می‌شود در سال ۲۰۲۶ که مصادف با ۲۵۰ امین سالگرد استقلال آمریکا و برگزاری جام جهانی فوتبال در آمریکای شمالی است، واشینگتن تلاش خواهد کرد با تکیه ‌بر این دکترین انقباضی، جایگاه خود را در برابر چالش‌های درونی و خارجی بازتعریف کند؛ لذا، آمادگی برای مقابله با «فشار اقتصادی و نظامی سخت» در میدان و «فریب استراتژیک نرم» در فضای شناختی، ضرورتی حیاتی برای صیانت از منافع ملی است.

ادامه مطلب
بحران ناترازی در سیاست داخلی و خارجی
نگاهی به آنچه گذشت

بحران ناترازی در سیاست داخلی و خارجی

سیدمصطفی هاشمی‌طبا می نویسد: با شروع جنگ تحمیلی عراق علیه ایران در سال ۵۹، دولت برای تمشیت امور مردم انضباط اقتصادی را سرلوحه کار قرار داد و با توجه به درآمد نفت که به زحمت به شش میلیارد دلار می‌رسید و نیمی از آن صرف تدارکات دفاع مقدس می‌شد، کنترل بودجه ارزی و مصرف کشور مورد توجه قرار گرفت؛ به این صورت که برای مصارف مختلف ارزی سهمیه‌بندی در نظر گرفته و همچنین نسبت به توزیع کوپن مواد خوراکی اقدام شد.

ادامه مطلب
ایستگاه دیپلماسی قبل از جنگ
آنکارا در پیچ آخر بحران

ایستگاه دیپلماسی قبل از جنگ

در حالی که این روزها شاهد افزایش تنش و اوج‌گیری دوباره نگرانی‌ها از احتمال درگیری نظامی میان ایران و آمریکا هستیم و کماکان گزینه جنگ روی میز است، ناگهان قطب‌نمای دیپلماسی به سمت ترکیه چرخید؛ چرخشی معنادار که نگاه‌ها را از فضای تهدید و ناوهای جنگی، به آنکارا و ظرفیت میانجی‌گرانه این کشور معطوف کرد. اکنون ترکیه در موقعیتی قرار گرفته که می‌تواند یکی از حساس‌ترین منازعات جاری در منطقه را از لبه تقابل نظامی، به مسیر گفت‌وگو بازگرداند؛ مسیری باریک، پرریسک و زمان‌مند که هر خطای محاسباتی در آن می‌تواند هزینه‌های سنگینی به‌دنبال داشته باشد.

ادامه مطلب