انتخاب سردبیر

نسلی که تحریم شد
جنگ اقتصادی و‌ آینده کودکان ایران

نسلی که تحریم شد

محمدمهدی سیدناصری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: یونیسف در جریان تشدید نظامی سال ۲۰۲۶ اعلام کرده که کودکان در ایران در معرض آسیب جسمی و روانی قرار گرفته‌اند و حمله به زیرساخت‌های حیاتی، مدارس و سایر تأسیسات غیرنظامی خطرات موجود را افزایش داده است. 

ادامه مطلب
بریکس و جایگاه ایران در نظم بین‌الملل در حال گذار
در عصر مهمترین تحولات تاریخی از زمان جنگ سرد

بریکس و جایگاه ایران در نظم بین‌الملل در حال گذار

علیرضا محمدی نیگجه در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: اصطلاح بریکس که در اوایل دهه ۲۰۰۰ توسط جیم اونیل مطرح شد، در ابتدا به برزیل، روسیه، هند و چین اشاره داشت. آفریقای جنوبی نیز در سال ۲۰۱۰ به این مجموعه پیوست و در نتیجه، BRIC به BRICS تبدیل شد. برخلاف اتحادیه‌های رسمی مانند اتحادیه آفریقا (AU)، جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا (ECOWAS) و اتحادیه اروپا (EU)، بریکس یک بلوک رسمی سیاسی یا اقتصادی نیست؛ بلکه چارچوبی برای همکاری میان کشورهایی با منافع و دیدگاه‌های نسبتاً همسو است که بر تقویت تجارت، رشد اقتصادی و همکاری‌های سیاسی و دیپلماتیک تمرکز دارد.

ادامه مطلب
قطر در معماری قدرت ایالات متحده در خاورمیانه
یک متحد کوچک در راهبرد موازنه از دور آمریکا چه نقشی دارد

قطر در معماری قدرت ایالات متحده در خاورمیانه

مرتضی بنانژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: قطر نمونه‌ای از تحول مفهوم قدرت در نظام بین‌الملل معاصر است؛ کشوری که با تکیه بر موقعیت ژئوپلیتیک، منابع اقتصادی، سیاست خارجی فعال و توانایی ایجاد ارتباط میان بازیگران مختلف، توانسته است خود را به یک بازیگر مؤثر در معماری قدرت خاورمیانه تبدیل کند.

ادامه مطلب
جان‌به‌لب شدن الجزایر از شیطنت‌های امارات
چرا همه چیز به بن‌بست رسید

جان‌به‌لب شدن الجزایر از شیطنت‌های امارات

طبق اطلاعات و تحلیل‌هایی که منحصراً به دارک باکس ارائه شده است، بنابراین، این گسست نباید به عنوان یک نزاع دیپلماتیک مجزا، بلکه به عنوان نتیجه یک رویارویی ژئوپلیتیکی بسیار عمیق‌تر بر سر آفریقا تلقی شود. کمربند امنیتی جنوبی الجزایر در مرکز محاسبات این کشور قرار دارد. الجزایر تقریباً ۱۳۰۰ کیلومتر مرز مشترک با مالی، حدود ۹۵۰ کیلومتر با نیجر و تقریباً ۹۸۰ کیلومتر با لیبی دارد. اینها صحنه‌های سیاست خارجی دور از دسترس الجزایر نیستند. بی‌ثباتی در آنجا می‌تواند مستقیماً از طریق قاچاق اسلحه، گروه‌های مسلح، شبکه‌های قاچاق، مسیرهای مهاجرت و جوامع فرامرزی به خاک الجزایر سرایت کند. الجزایر برای دهه‌ها تلاش کرده است تا این محیط را نه از طریق یک استراتژی نظامی آشکارا اعزامی بلکه از طریق میانجیگری، روابط اطلاعاتی و تماس با بازیگران قبیله‌ای، سیاسی و مسلح مدیریت کند.

ادامه مطلب
ناسازگاری دو الگوی تعامل امریکا با ایران
از حماسه شهید آمریکایی ایران تا ستیزه جویی ترامپ

ناسازگاری دو الگوی تعامل امریکا با ایران

اسلام ذوالقدرپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: الگوی دوگانه دیپلماسی عمومی و قدرت نرم مقابل قدرت سخت و قانون زور ایالات متحده امریکا را در دو داستان از کنش شهید هوارد باسکرویل و ستیزه‌جویی تمدنی ترامپ علیه ایران در محورهای زیر می‌توان کنکاش کرد.

ادامه مطلب
دریای خزر؛ میان افسانه سهم پنجاه‌درصدی و واقعیت یک رژیم حقوقی ناتمام
آنچه باید از آن دفاع کرد

دریای خزر؛ میان افسانه سهم پنجاه‌درصدی و واقعیت یک رژیم حقوقی ناتمام

امیر بی‌پروا در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: گروهی معتقدند ایران در گذشته مالک نیمی از خزر بوده و اکنون بخش بزرگی از حق تاریخی خود را از دست داده است. در مقابل، برخی اساساً وجود چنین حقی را انکار می‌کنند. برای داوری درست باید میان «حقوق برابر ایران و شوروی»، «مالکیت بر نیمی از دریا»، «محدوده عملی فعالیت ایران» و «سهمی که ممکن است در آینده از طریق تحدید حدود تعیین شود» تفاوت قائل شد.

ادامه مطلب
از استراتژی سلب هویت تا سرقت جغرافیایی کشورهای همسایه
این بازی با آتش نهفته است

از استراتژی سلب هویت تا سرقت جغرافیایی کشورهای همسایه

جهانبخش رشیدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: طی اسناد فنی و بخشنامه‌های رسمی نام «خلیج فارس» را به عنوان تنها عنوان استاندارد و بین‌المللی پذیرفته‌شده اعلام کرده است.

ادامه مطلب
فرصت‌ها و تهدیدهای کریدور انرژی سوریه در نظم نوین خاورمیانه
درباره پروژه کرکوک - بانیاس که بر سر زبان‌ها افتاده است

فرصت‌ها و تهدیدهای کریدور انرژی سوریه در نظم نوین خاورمیانه

فرهاد قادری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: برای درک ابعاد این تحول، می‌توان از نظریه‌ی رئالیسم تهاجمی بهره گرفت که بر نقش «نقاط خفه‌کننده» در معادلات قدرت تأکید دارد. تنگه هرمز از این منظر، نه فقط یک گذرگاه اقتصادی، بلکه اهرم حیاتی ایران برای بازدارندگی و چانه‌زنی راهبردی بوده است. ایالات متحده با انتقال بخشی از جریان نفت به خشکی، عملاً در تلاش است تا این اهرم را خنثی کند و برای نخستین بار از جنگ جهانی دوم تاکنون، وابستگی زنجیره‌ی تأمین انرژی به یک آبراهِ تحت نفوذ دشمن را بشکند. در این چارچوب، خط‌لوله‌ی مذکور نه یک پروژه‌ی اقتصادی، که یک «سلاح زیرساختی» برای تغییر موازنه‌ی قوا به نفع واشینگتن و متحدانش محسوب می‌شود.

ادامه مطلب
منافع ملی و منطق استقلال راهبردی
رفتار هند در بحران ایران؛

منافع ملی و منطق استقلال راهبردی

غدیر نبی‌زاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در روابط بین‌الملل، کشورها بر اساس منافع و محاسبات خود تصمیم می‌گیرند، نه بر اساس انتظارات سایر کشورها. طبیعی است که منافع ملی ایران و هند در بسیاری از حوزه‌ها با یکدیگر هم‌پوشانی داشته باشند، اما این هم‌پوشانی به معنای یکسان بودن آن‌ها نیست. همان‌گونه که ایران در مواجهه با بحران‌های منطقه‌ای بر اساس منافع و ملاحظات خود تصمیم می‌گیرد، هند نیز سیاست خارجی خود را بر اساس مجموعه‌ای از منافع امنیتی، اقتصادی، انرژی، ژئوپلیتیکی و راهبردی تعریف می‌کند.

ادامه مطلب
چرا ترامپ به هدف سیاسی خود نرسید؟
جنگی که قرار بود ایران را تسلیم کند؛

چرا ترامپ به هدف سیاسی خود نرسید؟

محمدرضا لشینی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: بررسی مجموعه‌ای از تحلیل‌های منتشرشده در Foreign Affairs، Le Monde، Defense Priorities، CEBRI، Brookings، CFR، FDD، Washington Institute، Survival و دیگر مراکز و نشریات غربی نشان می‌دهد که میان «موفقیت عملیاتی» آمریکا و «پیروزی راهبردی» آن فاصله قابل‌توجهی وجود دارد. حتی برخی از معتبرترین تحلیلگران آمریکایی و اروپایی از شکست سیاست وادارسازی، تغییر اهداف جنگ و پیامدهای معکوس حمله علیه ایران سخن گفته‌اند.

ادامه مطلب