خاورمیانه - آرشیو

کالبدشکافی مانیفست ۲۰۲۵ امنیت ملی آمریکا و غافلگیری شناختی ایران
پارادایم «ریاضت استراتژیک»

کالبدشکافی مانیفست ۲۰۲۵ امنیت ملی آمریکا و غافلگیری شناختی ایران

سید محمد عیسی‌نژاد و پرهام مداح در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسند: سند استراتژی امنیت ملی اخیر آمریکا یک گسست رادیکال از سنت‌های پیشین و چرخش به‌سوی قرائتی تهاجمی از «رئالیسم جکسونی» است. با بررسی این سند پیش‌بینی می‌شود در سال ۲۰۲۶ که مصادف با ۲۵۰ امین سالگرد استقلال آمریکا و برگزاری جام جهانی فوتبال در آمریکای شمالی است، واشینگتن تلاش خواهد کرد با تکیه ‌بر این دکترین انقباضی، جایگاه خود را در برابر چالش‌های درونی و خارجی بازتعریف کند؛ لذا، آمادگی برای مقابله با «فشار اقتصادی و نظامی سخت» در میدان و «فریب استراتژیک نرم» در فضای شناختی، ضرورتی حیاتی برای صیانت از منافع ملی است.

ادامه مطلب
بحران ناترازی در سیاست داخلی و خارجی
نگاهی به آنچه گذشت

بحران ناترازی در سیاست داخلی و خارجی

سیدمصطفی هاشمی‌طبا می نویسد: با شروع جنگ تحمیلی عراق علیه ایران در سال ۵۹، دولت برای تمشیت امور مردم انضباط اقتصادی را سرلوحه کار قرار داد و با توجه به درآمد نفت که به زحمت به شش میلیارد دلار می‌رسید و نیمی از آن صرف تدارکات دفاع مقدس می‌شد، کنترل بودجه ارزی و مصرف کشور مورد توجه قرار گرفت؛ به این صورت که برای مصارف مختلف ارزی سهمیه‌بندی در نظر گرفته و همچنین نسبت به توزیع کوپن مواد خوراکی اقدام شد.

ادامه مطلب
ایستگاه دیپلماسی قبل از جنگ
آنکارا در پیچ آخر بحران

ایستگاه دیپلماسی قبل از جنگ

در حالی که این روزها شاهد افزایش تنش و اوج‌گیری دوباره نگرانی‌ها از احتمال درگیری نظامی میان ایران و آمریکا هستیم و کماکان گزینه جنگ روی میز است، ناگهان قطب‌نمای دیپلماسی به سمت ترکیه چرخید؛ چرخشی معنادار که نگاه‌ها را از فضای تهدید و ناوهای جنگی، به آنکارا و ظرفیت میانجی‌گرانه این کشور معطوف کرد. اکنون ترکیه در موقعیتی قرار گرفته که می‌تواند یکی از حساس‌ترین منازعات جاری در منطقه را از لبه تقابل نظامی، به مسیر گفت‌وگو بازگرداند؛ مسیری باریک، پرریسک و زمان‌مند که هر خطای محاسباتی در آن می‌تواند هزینه‌های سنگینی به‌دنبال داشته باشد.

ادامه مطلب
امریکا با ایران در خاورمیانه چه می‌کند؟!
مراتب قدرت در نظام جهانی

امریکا با ایران در خاورمیانه چه می‌کند؟!

بهرام امیراحمدیان در یادداشتی می‌نویسد: در خاورمیانه بعد از ترکیه، سه قدرت منطقه ای در حال شکل گیری در سه منطقه کاملا مهم استراتژیک(ایران و عربستان در خلیج فارس و مصر در جنوب مدیترانه) هر سه توانایی ایفای نقش مهم در مناطق یاد شده دارند که بستگی به رفتار آمریکا و اروپا دارد.

ادامه مطلب
انگیزه‌های آشکار و پنهان ایالات متحده در تلاش برای محدودسازی برد موشکی ایران
درآمدی بر یک چالش ملی و فرا-حکمرانی (بخش چهارم)

انگیزه‌های آشکار و پنهان ایالات متحده در تلاش برای محدودسازی برد موشکی ایران

فریدون علی‌مازندرانی، حسن فتاحی و مصطفی روستایی در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسند: واقعیت ژئوپلیتیک خاورمیانه نشان می‌دهد که این تلاش‌ها بسیار فراتر از یک دغدغه‌ی فنی یا امنیتی هستند. ایالات متحده، به‌عنوان معماری که دهه‌هاست نظم امنیتی خاورمیانه را شکل داده، انگیزه‌هایی چندلایه برای تحمیل محدودیت موشکی بر ایران دارد. این انگیزه‌ها را می‌توان در دو دسته‌ی بزرگ تحلیل کرد: «انگیزه‌های آشکار» که در سطح دیپلماسی بیان می‌شوند، و «انگیزه‌های پنهان و راهبردی».

ادامه مطلب
تحلیل تعادل قوا در خلیج فارس از منظر واقع‌گرایی
قدرت‌هایی که نقش اصلی را ایفا می‌کنند

تحلیل تعادل قوا در خلیج فارس از منظر واقع‌گرایی

فرهاد قادری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: پرسش اصلی این یادداشت این است: اسرائیل چگونه تلاش کرده بازدارندگی آسیب‌دیده خود را احیا کند؟ و آیا این تلاش‌ها واقعاً به «بازگشت تعادل قوا» منجر شده یا سیاست‌های جدید به «ناامنی بیشتر» انجامیده است؟ تعادل قوا در خلیج فارس چگونه شکل گرفته و امروز چه تغییراتی را تجربه می‌کند؟ و مهم‌تر: واقع‌گرایی تا چه حد می‌تواند این تحولات را تبیین کند.

ادامه مطلب
پیام گروه‌های مسلح عراقی به ایران و ایالات متحده
افزایش سطح هشدار

پیام گروه‌های مسلح عراقی به ایران و ایالات متحده

ناظرانی که با شفق نیوز مصاحبه کردند، گفتند که این لفاظی‌های فزاینده پیام‌های متعددی را در بر دارد: تقویت روحیه در داخل ایران، هشدار به ایالات متحده و اسرائیل مبنی بر اینکه هرگونه درگیری می‌تواند دامنه گسترده‌تری داشته باشد، و نشان دادن محدودیت‌های اقتدار سیاسی و ظرفیت دولت برای کنترل تسلیحات به دولت‌های فعلی و آینده عراق.

ادامه مطلب
مصر؛ ۱۵ سال بعد
آمارها از بدترشدن شاخص‌های دموکراسی خبر می‌دهند

مصر؛ ۱۵ سال بعد

۱۵ سال از روزی که مصری‌ها در قاهره علیه دیکتاتوری نظامی حسنی مبارک به خیابان آمدند، گذشته است. جرقه انقلاب ۲۰۱۱ در مصر که با تجمع تعداد فراوانی از شهروندان این کشور در میدان التحریر آغاز و با کناره‌گیری مبارک به فرجام رسید، پس از آن زده شد که او در سال ۲۰۰۵ تصمیم گرفت برای اولین بار انتخابات ریاست‌جمهوری را با رأی مستقیم شهروندان برگزار کند.

ادامه مطلب
ساعت سرنوشت
راهکارهای فوری خروج از بحران فعلی

ساعت سرنوشت

این روزها فضای سیاست خارجی پیچیده‌تر از هر زمان دیگری است و ما با نوعی «روزشمار» و حتی «ساعت‌شمار» بحران مواجهیم؛ وضعیتی که در آن، هم‌زمان نشانه‌های فزاینده‌ای از تشدید فشار نظامی، ابهام در تصمیم‌گیری سیاسی و تلاش‌های پراکنده برای فعال‌سازی کانال‌های دیپلماتیک دیده می‌شود. تحرکات اخیر آمریکا در منطقه، اظهارات متناقض دونالد ترامپ درباره ایران و هم‌زمانی آن با پیام‌های غیررسمی دیپلماتیک، تصویری سیال و پرریسک از شرایط کنونی ترسیم کرده است؛ تصویری که در آن، هیچ سناریویی را نمی‌توان به‌ طور کامل منتفی دانست؛ از آغاز مذاکرات تا شروع جنگ دوباره.

ادامه مطلب
وقتی که حتی اسرائیل هم از جنگ امریکا با ایران نگران است
تلاش نتانیاهو از بروز جنگی جدید در منطقه

وقتی که حتی اسرائیل هم از جنگ امریکا با ایران نگران است

همان‌طور که گاهی اوقات در خاورمیانه اتفاق می‌افتد، اتفاق غیرمنتظره‌ای رخ داد. هم‌زمان با اینکه ایران با ناآرامی‌های گسترده ناشی از تورم بالا و نارضایتی عمومی مواجه شد، نتانیاهو، که مدت‌ها طرفدار سرسخت جنگ با ایران بود، از این موضع خود عقب‌نشینی کرد.

ادامه مطلب