خاورمیانه

مذاکرات سخت زیر سایه سنگین خطوط قرمز
سه مانعی که می‌تواند جلوی توافق را بگیرد

مذاکرات سخت زیر سایه سنگین خطوط قرمز

جلال خوشچهره در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: از آن رو که هنوز هیچ یک از طرف‌ها در انجام تعهدات متقابل به یکدیگر اعتماد روشن و راهبردی ندارند در این حال هنوز هیچ قرائنی نیست از اینکه هر یک از طرف‌ها بتوانند با نگاه به اصول بنیادی خود یا همان خط قرمز خود به گونه‌ای انعطاف لوازم برای ایجاد تعادل را فراهم کند همچنان از خود دور کردند. این دو عامل سبب می‌شود که هر ناظری با احتیاط و در عین حال به گونه واقع گرایانه به گفت‌و‌گو‌های جاری در سوئیس نگریسته و آن را تفسیر و تحلیل کند.

ادامه مطلب
بقایی: بر اصل «تعهد در برابر تعهد» تاکید داریم/برنامه‌ای برای بازرسی آژانس از تاسیسات آسیب‌دیده نداریم
سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست هفتگی خود با خبرنگاران

بقایی: بر اصل «تعهد در برابر تعهد» تاکید داریم/برنامه‌ای برای بازرسی آژانس از تاسیسات آسیب‌دیده نداریم

وی در پاسخ به این سوال که اگر رژیم صهیونیستی به حملات به لبنان ادامه دهد، آیا ما مکانیسم عملی و روشنی برای اینکه دیپلماسی به پایان نرسد، داریم؟ گفت: ما با رویکردی مسئولانه از تمام ابزارها برای ایفای تعهدات طرفین استفاده کردیم. طرف ما بر اساس یادداشت‌ تفاهم، دولت آمریکاست. ما بر اصل «تعهد در برابر تعهد» تاکید داریم. اگر طرف مقابل به تعهدات خود عمل نکند، نباید انتظار داشته باشد ایران یک‌سویه به ایفای تعهدات خود ادامه دهد. ضمن اینکه این سازوکاری که در سوئیس (درباره لبنان) ایجاد شد، امیدواریم گام موثری برای اجرای بند یک تفاهم باشد.

ادامه مطلب
لبنان؛ گره توافق
بالاگرفتن آتش جنگ در تپه «علی‌ الطاهر» و آینده مذاکرات سوئیس

لبنان؛ گره توافق

تفاهم‌نامه روی کاغذ امضا شد، اما جنوب لبنان همان شب شعله کشید. تشدید درگیری اسرائیل و حزب‌الله در جنوب لبنان، توافق تازه آمریکا و ایران برای پایان جنگ را در نخستین آزمون جدی قرار داد؛ حملات مرگ‌بار، تعویق گفت‌وگوهای سوئیس و فشار فرانسه بر واشینگتن نشان می‌دهد صلح منطقه‌ای هنوز روی آتش لبنان ایستاده است.

ادامه مطلب
بازتولید سلسله‌مراتب قدرت و دیالکتیک مقاومت
نگرشی جامع بر پارادایم سلطه‌گرایی آمریکا و ظهور نظم پساآمریکایی در خلیج فارس

بازتولید سلسله‌مراتب قدرت و دیالکتیک مقاومت

سیروس حاجی‌زاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ایران با تکیه بر مفاهیمی نظیر بازدارندگی دفاعی (Defensive Deterrence)، امنیت هویت‌محور و ژئوپلیتیک مقاومت، توانست هزینه‌های اقدام تهاجمی آمریکا را به مرزی فراتر از آستانه تحمل آن ارتقا دهد. این نگاشت بر آن است تا با بسط ادبیات نظری نظم بین‌الملل و با نگاهی کاملاً منصفانه و طرفدار منافع ملی ایران، نشان دهد که چگونه استراتژی آشوب‌ساز ترامپ نه تنها امنیت ملی ایران را تضعیف نکرد، بلکه با تبدیل تهدیدات وجودی به فرصت‌های استراتژیک، جایگاه ایران را به عنوان یک قدرت مسلط با نفوذ جهانی در نظم نوظهور چندقطبی تثبیت کرد. 

ادامه مطلب
کشورهای حاشیه خلیج فارس در پساجنگ
به سوی تنش زدایی حرکت کنیم

کشورهای حاشیه خلیج فارس در پساجنگ

محمدعلی ابطحی نوشت: با کشورهای منطقه خلیج فارس باید هرچه سریع‌تر تشنج‌زدایی کنیم. تفاهم‌نامه ایران و آمریکا در اوج آن به نفع ایران امضا شد. در تاریخ، این تفاهم‌نامه به‌عنوان یک پیروزی سیاسی ایران حتما ثبت می‌شود.

ادامه مطلب
مسئولیت حقوقی رهبری و نهادهای نظام
یک دستاورد مهم در حقوق اساسی و فضای سیاسی ایران

مسئولیت حقوقی رهبری و نهادهای نظام

کیومرث اشتریان نوشت: پیام رهبری درباره توافق ایران و آمریکا می‌تواند معنای ویژه‌ای در حقوق اساسی ‌ایران بیابد. اگر این معنای ویژه در ساختار حقوق عمومی نهادینه شود، می‌تواند یک دستاورد مهم در حقوق اساسی و فضای سیاسی ایران باشد. وقتی رهبری نظر متفاوتی از آنچه ‌توسط نهادهای سیاسی ارائه شده است، داشته باشد و آن را صریحا بیان کند، به این معناست که نهادهای رسمی کشور زمین حقوقی خود را دارند و ایشان همان را تحریر کرده و «استقلال عمل حقوقی» و «نظر کارشناسی» آنان را‌ علی‌رغم «تفاوت نظر» پذیرفته است.

ادامه مطلب
آیا حملات اسرائیل در بیروت می‌تواند تفاهم‌نامه را خراب کند؟
آتش‌بسی شکننده وابسته به تحولات میدان لبنان

آیا حملات اسرائیل در بیروت می‌تواند تفاهم‌نامه را خراب کند؟

هدف اسرائیل صرفاً مجازات حزب‌الله، نیروهای مسلح متحد ایران در لبنان نیست. به نظر می‌رسد برنامه‌ریزان نظامی اسرائیل بر ایجاد یک منطقه حائل امنیتی بلندمدت در امتداد مرز شمالی اسرائیل متمرکز شده‌اند.

ادامه مطلب
تهدید در گفتمان ترامپیسم
گذار از امنیتی‌سازی ایران به تمدنی‌سازی

تهدید در گفتمان ترامپیسم

رضا معصومی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: هم‌زمان با جنگ ۲۰۲۶، بخش مهمی از رسانه‌ها، نهادهای محافظه‌کار و چهره‌های نزدیک به ترامپیسم، ایران را نه‌تنها عامل بی‌ثباتی منطقه‌ای، بلکه تهدیدی علیه «تمدن غربی»، «نظم مبتنی بر ارزش‌های یهودی ـ مسیحی» و حتی «آینده جهان آزاد» توصیف کردند. این نوع ادبیات را می‌توان در مواضع چهره‌هایی نظیر مایک جانسون، تد کروز، مایک هاکبی و همچنین در گزارش‌ها و یادداشت‌های منتشرشده در اندیشکده‌هایی مانند Heritage Foundation و Hudson Institute مشاهده کرد که پس از گسترش درگیری‌های ایران و اسرائیل، بر ضرورت مقابله قاطع با ایران برای حفظ نظم منطقه‌ای و امنیت اسرائیل تأکید داشتند. اهمیت این گزاره‌ها صرفاً در محتوای سیاسی آن‌ها نیست، بلکه در نوع بازنمایی ایران نهفته است؛ زیرا ایران در این گفتمان به‌عنوان یک تهدید «وجودی» برای نظم مطلوب غرب بازتعریف می‌شود. 

ادامه مطلب
کاهش برد موشکی و آینده‌ی امنیت «ایران» در نظم جدید خاورمیانه
درآمدی بر یک چالش ملی و فرا-حکمرانی (بخش آخر)

کاهش برد موشکی و آینده‌ی امنیت «ایران» در نظم جدید خاورمیانه

فریدون علی‌مازندرانی، حسن فتاحی و مصطفی روستایی در آخرین بخش از سلسله‌ یادداشت‌های مشترک خود برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسند: کاهش برد موشکی به ۵۰۰ کیلومتر، از نظر راهبردی یک اشتباه بنیادی سخت و سنگین و پرهزینه و پرتبعات تلقی می‌شود؛ اشتباهی که نه‌فقط ابزار نظامی، بلکه موقعیت، اعتبار و بازدارندگی کشور را نشانه می‌گیرد.

ادامه مطلب
قدرت چهارم
نگاهی به شبهات درباره ایران

قدرت چهارم

سیدمصطفی هاشمی‌طبا نوشت: در یکی، دو ماه اخیر برخی صاحب‌نظران سیاسی و اجتماعی خارج از کشور و به‌ویژه آمریکا، درباره ایران اظهار‌نظرهایی شبهه‌برانگیز حاکی از اینکه ایران قدرت چهارم جهان شده است، بیان کرده‌اند و به دنبال آن برخی افراد و رسانه‌های ایران و حتی برخی مقامات حکومتی، عطف به آن اظهار‌نظر‌ها، ایران را به‌عنوان چهارمین قدرت جهان به رخ خارجیان و دشمنان می‌کشند.

ادامه مطلب