مطالب مرتبط با کلید واژه

ایران و امریکا


نکاتی درباره سفر عراقچی به عراق
پرسش‌هایی که مطرح است

نکاتی درباره سفر عراقچی به عراق جدید

سید علی موسوی خلخالی می‌نویسد: این سفر بهتر بود زودتر و قبل از آغاز تحولات اخیر عراق انجام می‌شد تا ثابت می‌شد که ایران نه در حاشیه بلکه در بطن مناسبات بین‌المللی عراق است.

ادامه مطلب
ناکامی آمریکا در تهاجم به ایران و دگرگونی در آرایش سیاسی و امنیتی بین‌المللی
دستاوردها را مغتنم شمریم

ناکامی آمریکا در تهاجم به ایران و دگرگونی در آرایش سیاسی و امنیتی بین‌المللی جدید

بهاءالدین بازرگانی گیلانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: شاید بتوان گفت که جنگ‌های یک ساله اخیر ایالات متحده و اسرائیل با ایران ولو که در مقاطع زمانی کوتاه انجام شد، نقطه عطفی در تقلیل موقعیت جهانی ایالات متحده بوده است. رخدادی که آرایش سیاسی، امنیتی بین المللی را دگرگون و حتی آن را به آشوب و سردرگمی دچار کرد و پارادایم امنیتی – نظامی تازه‌ای را به دنیا معرفی کرد.

ادامه مطلب
واکاوی حقوقی سازوکار هماهنگی تعارض‌زدایی در چارچوب فرایند بورگنشتوک
مدیریت چندجانبه تنش در مخاصمات بین‌المللی:

واکاوی حقوقی سازوکار هماهنگی تعارض‌زدایی در چارچوب فرایند بورگنشتوک جدید

محمدعلی صلح‌چی و امیرحسین عسگری در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسند: مفهوم «هماهنگی جلوگیری از تعارض» به مجموعه‌ای از ترتیبات عملیاتی اطلاق می‌شود که با هدف پیشگیری از تداخل ناخواسته عملیات نظامی، اشتباه در شناسایی اهداف یا تشدید غیرعمدی مخاصمات طراحی می‌شوند. این مفهوم در رویه بین‌المللی سابقه‌ای قابل توجه دارد و در دهه‌های اخیر از طریق خطوط ارتباطی اضطراری و سازوکارهای هماهنگی میان دولت‌ها توسعه یافته است.

ادامه مطلب
از عاشورای رمضان تا عاشورای محرم
جهان ایران حسینی را دید

از عاشورای رمضان تا عاشورای محرم

محمدمهدی اسدزاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: از همان هنگام ایران ما در یک جنگ ۴۰ روزه، کربلایی و عاشورایی ایستاد و به گفته رهبر شهید، مبعوث شد تا شور و شعور و شعر و شمشیر برآمده از خون خود را بر ناو و جنگنده و پهپاد و .... جنگ‌افزارهای مدرن دشمن ددمنش، به پیروزی برساند و بار دیگر بانگ عاشورای حسین را برآورد که: تا خون مظلومان به جوش است آوای عاشورا به گوش است و این راز و رمزی است که از عاشورای رمضان تا عاشورای محرم، ۱۱۵ روز حماسه ایستادگی را به گوش جهانیان رساند.

ادامه مطلب
عاشقان مذاکره یا دشمنان بازدارندگی؛ کدام یک خطرناکترند؟
تعارف باید کنار بگذاریم

عاشقان مذاکره یا دشمنان بازدارندگی؛ کدام یک خطرناکترند؟

محمد مونسان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: امروزه و در جایگاهی که به لطف خون پاک شهیدان این دو جنگ قرار گرفته‌ایم، باید تعارفات بی‌دلیل، ملاحظات بی‌دلیل، محدودیت‌های بی‌دلیل و خودتحریمی‌های نظامی را کنار گذاشت و هم در دکترین هسته‌ای و هم دکترین دفاعی تجدید نظر اساسی کرد. تنها در آن صورت است که دیپلمات‌های ایرانی می‌توانند با مشت‌های گره کرده، در چشمان دشمنان ایران زُل زنند و حقوق ملت ایران را از حلقوم آنان بیرون بکشند.

ادامه مطلب
بازتعریف بحران یا بازتولید بی‌اعتمادی؟
خوانشی گفتمانی از تفاهم اسلام‌آباد

بازتعریف بحران یا بازتولید بی‌اعتمادی؟

فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: متن درصدد است منازعه را از زبان تهدید و تقابل به زبان مدیریت، تعامل و نظم‌سازی منتقل کند. در این رویکرد پرسش اساسی همچنان باقی است: آیا این تغییر در زبان و چارچوب مفهومی می‌تواند به تغییر واقعی در رفتار بازیگران بینجامد، یا صرفاً شکل تازه‌ای از مدیریت موقت بی‌اعتمادی‌های قدیمی خواهد بود؟

ادامه مطلب
پرسشی هشدارآمیز نسبت به تفاهم‌نامه
مابه‌ازای امتیاز چیست؟

پرسشی هشدارآمیز نسبت به تفاهم‌نامه

سید علی موسوی خلخالی در یادداشتی می‌نویسد: این پرسش اساسی همچنان مطرح می‌ماند که در برابر امتیازاتی که از طرف امریکایی گرفته‌ایم چه امتیازاتی ما داده‌ایم یا قرار است بدهیم؟!

ادامه مطلب
کوری الگوریتمی
چرا هوش مصنوعی پنتاگون در فلات ایران زمین‌گیر شد؟

کوری الگوریتمی

اعظم ملایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: بر اساس قواعد حاکم بر نظام بین‌المللی، هنگامی که یک قدرت منطقه‌ای ناهمساز می‌تواند فرایند تحمیل اراده هژمون را متوقف کند، بنیان‌های اعتباری آن ابرقدرت دچار فرسایش ساختاری می‌شود.

ادامه مطلب
حرکت به سمت تعادل وحشتِ محدود
تعادل شکننده قدرت و منطق بازدارندگی در بحران اخیر ایران و اسرائیل

حرکت به سمت تعادل وحشتِ محدود

رضا حاجی محمدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: این وضعیت نه به سمت صلح پایدار، بلکه به سمت تعادل وحشتِ محدود حرکت می‌کند، جایی که هر دو طرف از جنگ تمام‌عیار اجتناب می‌ورزند اما درگیری‌های کنترل‌شده را برای تنظیم معادلات ادامه می‌دهند. 

ادامه مطلب
مذاکرات سخت زیر سایه سنگین خطوط قرمز
سه مانعی که می‌تواند جلوی توافق را بگیرد

مذاکرات سخت زیر سایه سنگین خطوط قرمز

جلال خوشچهره در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: از آن رو که هنوز هیچ یک از طرف‌ها در انجام تعهدات متقابل به یکدیگر اعتماد روشن و راهبردی ندارند در این حال هنوز هیچ قرائنی نیست از اینکه هر یک از طرف‌ها بتوانند با نگاه به اصول بنیادی خود یا همان خط قرمز خود به گونه‌ای انعطاف لوازم برای ایجاد تعادل را فراهم کند همچنان از خود دور کردند. این دو عامل سبب می‌شود که هر ناظری با احتیاط و در عین حال به گونه واقع گرایانه به گفت‌و‌گو‌های جاری در سوئیس نگریسته و آن را تفسیر و تحلیل کند.

ادامه مطلب
بقایی: بر اصل «تعهد در برابر تعهد» تاکید داریم/برنامه‌ای برای بازرسی آژانس از تاسیسات آسیب‌دیده نداریم
سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست هفتگی خود با خبرنگاران

بقایی: بر اصل «تعهد در برابر تعهد» تاکید داریم/برنامه‌ای برای بازرسی آژانس از تاسیسات آسیب‌دیده نداریم

وی در پاسخ به این سوال که اگر رژیم صهیونیستی به حملات به لبنان ادامه دهد، آیا ما مکانیسم عملی و روشنی برای اینکه دیپلماسی به پایان نرسد، داریم؟ گفت: ما با رویکردی مسئولانه از تمام ابزارها برای ایفای تعهدات طرفین استفاده کردیم. طرف ما بر اساس یادداشت‌ تفاهم، دولت آمریکاست. ما بر اصل «تعهد در برابر تعهد» تاکید داریم. اگر طرف مقابل به تعهدات خود عمل نکند، نباید انتظار داشته باشد ایران یک‌سویه به ایفای تعهدات خود ادامه دهد. ضمن اینکه این سازوکاری که در سوئیس (درباره لبنان) ایجاد شد، امیدواریم گام موثری برای اجرای بند یک تفاهم باشد.

ادامه مطلب
بازتولید سلسله‌مراتب قدرت و دیالکتیک مقاومت
نگرشی جامع بر پارادایم سلطه‌گرایی آمریکا و ظهور نظم پساآمریکایی در خلیج فارس

بازتولید سلسله‌مراتب قدرت و دیالکتیک مقاومت

سیروس حاجی‌زاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ایران با تکیه بر مفاهیمی نظیر بازدارندگی دفاعی (Defensive Deterrence)، امنیت هویت‌محور و ژئوپلیتیک مقاومت، توانست هزینه‌های اقدام تهاجمی آمریکا را به مرزی فراتر از آستانه تحمل آن ارتقا دهد. این نگاشت بر آن است تا با بسط ادبیات نظری نظم بین‌الملل و با نگاهی کاملاً منصفانه و طرفدار منافع ملی ایران، نشان دهد که چگونه استراتژی آشوب‌ساز ترامپ نه تنها امنیت ملی ایران را تضعیف نکرد، بلکه با تبدیل تهدیدات وجودی به فرصت‌های استراتژیک، جایگاه ایران را به عنوان یک قدرت مسلط با نفوذ جهانی در نظم نوظهور چندقطبی تثبیت کرد. 

ادامه مطلب
آیا حملات اسرائیل در بیروت می‌تواند تفاهم‌نامه را خراب کند؟
آتش‌بسی شکننده وابسته به تحولات میدان لبنان

آیا حملات اسرائیل در بیروت می‌تواند تفاهم‌نامه را خراب کند؟

هدف اسرائیل صرفاً مجازات حزب‌الله، نیروهای مسلح متحد ایران در لبنان نیست. به نظر می‌رسد برنامه‌ریزان نظامی اسرائیل بر ایجاد یک منطقه حائل امنیتی بلندمدت در امتداد مرز شمالی اسرائیل متمرکز شده‌اند.

ادامه مطلب
تهدید در گفتمان ترامپیسم
گذار از امنیتی‌سازی ایران به تمدنی‌سازی

تهدید در گفتمان ترامپیسم

رضا معصومی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: هم‌زمان با جنگ ۲۰۲۶، بخش مهمی از رسانه‌ها، نهادهای محافظه‌کار و چهره‌های نزدیک به ترامپیسم، ایران را نه‌تنها عامل بی‌ثباتی منطقه‌ای، بلکه تهدیدی علیه «تمدن غربی»، «نظم مبتنی بر ارزش‌های یهودی ـ مسیحی» و حتی «آینده جهان آزاد» توصیف کردند. این نوع ادبیات را می‌توان در مواضع چهره‌هایی نظیر مایک جانسون، تد کروز، مایک هاکبی و همچنین در گزارش‌ها و یادداشت‌های منتشرشده در اندیشکده‌هایی مانند Heritage Foundation و Hudson Institute مشاهده کرد که پس از گسترش درگیری‌های ایران و اسرائیل، بر ضرورت مقابله قاطع با ایران برای حفظ نظم منطقه‌ای و امنیت اسرائیل تأکید داشتند. اهمیت این گزاره‌ها صرفاً در محتوای سیاسی آن‌ها نیست، بلکه در نوع بازنمایی ایران نهفته است؛ زیرا ایران در این گفتمان به‌عنوان یک تهدید «وجودی» برای نظم مطلوب غرب بازتعریف می‌شود. 

ادامه مطلب
ترامپ رویداد ورزشی را هم سیاسی می‌کند
پیوند ورزش و روابط بین‌الملل

ترامپ رویداد ورزشی را هم سیاسی می‌کند

سید محمدکاظم سجادپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: آغاز جام جهانی فوتبال در آمریکا، کانادا و مکزیک در ژوئن ۲۰۲۶ (خرداد ۱۴۰۵)، بی‌تردید یکی از پرمناقشه‌انگیزترین رخدادهای نه فقط ورزشی، بلکه سیاسی است.

ادامه مطلب
آیا آمریکا هنوز توان بازطراحی جهان را دارد؟
ترامپ و رویاهای بزرگ

آیا آمریکا هنوز توان بازطراحی جهان را دارد؟

رسول عبدالهیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ترامپ همچنان رویای بازگرداندن آمریکا به موقعیت «ابرقدرت بلامنازع» را دنبال می‌کند، اما واقعیت این است که جهان جدید، دیگر به‌ سادگی تسلیم اراده یک قدرت واحد نمی‌شود.

ادامه مطلب
تلاطم در دریای سرخ
وقتی امنیت انرژی در گرو بازدارندگی جبهه مقاومت قرار می‌گیرد

تلاطم در دریای سرخ

غفور کریمی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: اکنون مشخص شده است که قدرت بازدارندگی جبهه مقاومت، تنها به توانمندی‌های نظامی در زمین و هوا محدود نمی‌شود، بلکه می‌تواند از طریق کنترل نقاط حساس جغرافیایی، امنیت انرژی جهانی را به گروگانِ محاسبات سیاسی تبدیل کند. 

ادامه مطلب
چرا «مذاکره» بین آمریکا و ایران در شرایط کنونی صرفاً یک سراب راهبردی است؟
در سایه تضادهای شکل‌گرفته ۴۷ ساله

چرا «مذاکره» بین آمریکا و ایران در شرایط کنونی صرفاً یک سراب راهبردی است؟

سعید محمدی کاوند در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: تا زمانی که حافظه تاریخی و هویت‌های متضاد باقی هستند، مذاکره به معنای راستین آن یعنی فرایندی که در آن دو طرف با پذیرش محدودیت‌های عینی، به سمت منطقه‌ای از توافق حرکت کنند، اساساً امکان تحقق ندارد. 

ادامه مطلب
از تقابل تا تغییرات بنیادین
واکاوی سه جریان مؤثر در قبال توافق ایران و آمریکا

از تقابل تا تغییرات بنیادین

مسعد سلیتی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: صرف‌نظر از سرنوشت نهایی این مذاکرات، آنچه بیش از هر چیز اهمیت دارد، واکنش و نوع نگاه جریان‌های مختلف سیاسی و اجتماعی ایران به این تحول است؛ زیرا موفقیت یا ناکامی هر توافقی، تنها به مفاد حقوقی و دیپلماتیک آن وابسته نیست، بلکه به میزان پذیرش و پشتوانه داخلی آن نیز بستگی دارد. از همین رو، بررسی واکنش‌ها و نگرش‌های مختلف در جامعه و فضای سیاسی ایران نسبت به توافق، اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. 

ادامه مطلب
تحمیل اراده ایران
جنگی که جایگاه کشورمان را بازتعریف کرد

تحمیل اراده ایران

علی اکبر رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در نظام بین‌الملل، قدرت صرفاً با شاخص‌های نظامی اندازه‌گیری نمی‌شود. قدرت واقعی زمانی شکل می‌گیرد که دیگر بازیگران ناچار باشند منافع، ظرفیت‌ها و خطوط قرمز یک کشور را در تمامی محاسبات خود لحاظ کنند. از این منظر، مهم‌ترین نتیجه جنگ ایران و آمریکا نه در میدان نبرد، بلکه در تغییر جایگاه ژئوپلیتیکی ایران قابل مشاهده است.

ادامه مطلب
چرا ایران در «توافق ناممکن» پیروز است؟
گذار از ملت تحمیل‌پذیر تا قدرت تحمیل‌کننده:

چرا ایران در «توافق ناممکن» پیروز است؟

علی پیروز در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: برای نخستین بار در تاریخ معاصر، ایران نه از موضع ضعف و تمنای توافق، که از جایگاه یک «قدرت ضروری» پای میز مذاکره نشسته است. قدرتی که پیش‌شرط تعیین می‌کند، ضرب‌الاجل می‌دهد، و «نه» گفتنش به همان اندازه «آری» گفتنش، برای نظم جهانی پیامدهای راهبردی دارد.

ادامه مطلب
نقش عوامل غیرعقلانی در تصمیم‌گیری‌های نظامی آمریکا
شواهدی از ویتنام، عراق، لیبی و ایران

نقش عوامل غیرعقلانی در تصمیم‌گیری‌های نظامی آمریکا

آرش رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: این مقاله استدلال می‌کند که هرچند تصمیم‌گیرندگان آمریکایی غالباً دلایل «عقلانی» را برای توسل به زور ارائه می‌دهند – از جمله مقابله با تهدیدهای امنیتی، حفظ اعتبار، یا منافع بشردوستانه – اما موفقیت پایدار سیاسی و استراتژیک، نیازمند بیش از یک توجیه عقلانی اولیه است. شواهد از این موارد نشان می‌دهد که فقدان راهبرد سیاسی منسجم پس از مداخله، ابهام در هدف‌گذاری، و اتکای بیش از حد به فرض‌های اثبات‌نشده درباره‌ی پیامدهای سیاسی، اغلب مانع از دستیابی به نتایج مطلوب بلندمدت شده است. این مقاله با بررسی تطبیقی این موارد، محدودیت‌های مدل بازیگر عقلانی را برجسته می‌کند و بر ضرورت درک عمیق‌تر از تعامل میان محاسبات نظامی، واقعیت‌های سیاسی و هدف‌گذاری استراتژیک تأکید می‌کند. 

ادامه مطلب
راهبرد ترک مخاصمه میان ایران و آمریکا
نه به ایران جدید بلکه باید به خاورمیانه جدید خوش‌آمد گفت

راهبرد ترک مخاصمه میان ایران و آمریکا

صادق ملکی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: اگر روند صلح میان ایران و آمریکا نهادینه شود، نه به ایران جدید بلکه باید به خاورمیانه جدید خوش‌آمد گفت. خاورمیانه‌ای که می‌تواند در سایه رهبران آن از خاکستر جنگ چون اتحادیه اروپا، اتحادیه خاورمیانه را به منصه ظهور برساند.

ادامه مطلب
طوفان ایران در کنفرانس منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای
امریکا و متحدان غربی‌اش به چالش کشیده شدند

طوفان ایران در کنفرانس منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای

رئیس کنفرانس، سفیر دو هونگ ویت، تلاش زیادی کرد تا با تهیه اولین پیش‌نویس در اوایل کنفرانس، ثابت کند که شکاکان اشتباه می‌کنند. اگرچه او هر دور از تغییرات را به رقیق‌تر شدن زبان و پذیرش حذف چندین موضوع حیاتی برای خرید زمان همزمان انجام می‌داد. اما با این حال، با پایان یافتن زمان در ۲۲ مه ۲۰۲۶، همچنان مسائل اختلاف وجود داشت. در نهایت، او تصمیم گرفت این سند را ارائه نکند. وی در نشست خبری پایانی خود اظهار داشت: فهمیدم که اتفاق نظر وجود ندارد و تصمیم گرفتم پیش‌نویس سند نتیجه را برای تصمیم‌گیری ارائه ندهم.

ادامه مطلب
وضعیت بازی امریکا و ایران برای پایان دادن به جنگ
آخرین وضعیت توافق چیست؟

وضعیت بازی امریکا و ایران برای پایان دادن به جنگ

این توافق تسکین بزرگی برای کشورهای عرب خلیج فارس است که بار عمده حملات مداوم ایران را متحمل شده‌اند و با اختلالات شدید اقتصادی روبه‌رو بوده‌اند. بحرین، عراق، کویت و قطر هیچ جایگزینی برای صادرات دریایی برای تنگه هرمز نداشتند و به‌ویژه از ازسرگیری جریان نفت و گاز بسیار سود خواهند برد. این توافق ضربه بزرگی برای اسرائیل و به‌ویژه بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر است که ایران را یک تهدید وجودی می‌داند.

ادامه مطلب
ابهامات تفاهم‌نامه ایران و ترامپ
موضوعاتی که هنوز محل بحث هستند

ابهامات تفاهم‌نامه ایران و ترامپ

استیون کوک، کارشناس ارشد مطالعات خاورمیانه در شورای روابط خارجی (CFR) گفت: «ما قبلاً اینجا بوده‌ایم تا بفهمیم طرف‌ها نمی‌توانند شکاف‌های باقی‌مانده را پر کنند. مذاکرات در مورد مسائل باقیمانده، به‌ویژه در مورد برنامه هسته‌ای ایران، طولانی و دشوار خواهد بود.»

ادامه مطلب
تحولی شگرف در خاورمیانه!
آیا دروازه‌ی امن مدیترانه، به سمت شرق گشوده خواهد شد؟

تحولی شگرف در خاورمیانه!

محسن عوضوردی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: نگاه راهبردی آمریکا به عنوان یک ابرقدرت به خاورمیانه و بازیگر انکار نشدنی همانند ایران، چنان از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است که یکی از وجوه نیازهای مبرهن آمریکا برای ادامه هژمونی خودش، شراکت راهبردی با ایران تلقی می‌شود.

ادامه مطلب