ناگفتههای مظلوم عبدی از توافق میان قسد و دمشق
پایان رویای خودگردانی در کردستان سوریه جدید
با انتشار جزئیاتی از توافق میان قسد (نیروهای دموکراتیک سوریه) با دولت دمشق، رویای خودگردانی در کردستان سوریه به پایان رسید.
ادامه مطلبسوریه
خشونت منطقهای در سالی که گذشت
بررسی درگیریهای مسلحانه ۲۰۲۵ در خاورمیانه و شمال آفریقا
اسرائیل علیرغم محکومیت فزاینده از سوی متحدان غربی خود به دلیل تاکتیکهای خشن خود، عموماً در صدر قرار گرفته و «محور مقاومت» ایران متحمل شکستهای متعددی شده است. در پایان دوره گزارش، اسرائیل و ایران در یک جنگ هوایی ۱۲ روزه مستقیماً با هم جنگیدند.
ادامه مطلب
قراردادهای راهبردی سوریه و عربستان با محوریت مخابرات، حملونقل و انرژی
سیگنال سیاسی ریاض، آزمون اجرائی دمشق
سوریه و عربستان با امضای قراردادهای راهبردی در دمشق، از راهاندازی ایرلاین مشترک و پروژه بزرگ مخابراتی تا برنامههای آب، انرژی و زیرساخت، تلاش میکنند مسیر بازسازی پس از جنگ داخلی سوریه را که به سقوط بشار اسد منجر شد، با سرمایهگذاری منطقهای شتاب بدهند؛ بستهای که هم یک آزمون اجرائی برای دمشق است و هم سیگنال سیاسی ریاض
ادامه مطلب
به بهانه تهاجم مشترک ترکیه و ارتش جولانی به مناطق کردنشین سوریه
اتحاد ترکیه و جولانی علیه مدار تمدنی ایران
محمدرضا عبدالهپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ترکیه پس از سناریوی خود ساخته انسداد ژیوپلیتیک ایران در مرزهای شمال غرب و قفقاز، هم اینک قلمرو غربی کشور و به عبارتی عمق ژئوپلیتیک آسیای غربی ایران را ابتدا در سوریه و قطعا و متعاقبا در عراق و مشخصا در موصل و کرکوک مورد هدف قرار خواهد داد.
ادامه مطلب
دمشق و کردها بر سر آتشبس فوری و عقبنشینی از خطوط تماس نظامی توافق کردند
پایان عصر خودمختاری کردها؟
پس از نبردهای سرنوشتساز ژانویه ۲۰۲۶ در شمال سوریه، دمشق و نیروهای کُرد بر سر توافقی جامع برای ادغام کامل نظامی، امنیتی و اداری مناطق شمال شرق در حاکمیت مرکزی به تفاهم رسیدند.
ادامه مطلب
آیا نیروهای قسد در ساختار جدید سوریه ادغام میشوند؟
مرثیهای برای یک رؤیا
مهسا مژدهی می نویسد: موهای بافته زنی جانباخته در دستان مردی داعشی، خاورمیانه را در بهت فرو برد. در ویدئوی تکاندهندهای که از سوریه مخابره شده است، مرد داعشی در مقابل دوربین وقیحانه میگوید: این موی بافته هوال است، از رقه آوردهام.
ادامه مطلب
موفقیتهایی که بهدست آمده و مشکلاتی که پیش روست
ترکیه و سوریه پسااسد؛ از نفوذ تاکتیکی تا چالش راهبردی
سیروس حاجیزاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ارزیابیها نشان میدهد که سیاست ترکیه در قبال سوریه جدید نه بر مبنای «مهندسی ایدئولوژیک نظم»، بلکه بر اساس مدیریت تهدیدات فوری، جلوگیری از بدترین سناریوها و بیشینهسازی (Maximization) اهرمهای نفوذ در یک محیط نامطمئن شکل گرفته است. به بیان دقیقتر، آنکارا در پی ساختن یک دولت تابع یا کاملاً همسو در دمشق نیست، بلکه هدف اصلی آن جلوگیری از ظهور ترتیباتی است که بهطور مستقیم یا غیرمستقیم امنیت سرزمینی، انسجام داخلی و موقعیت منطقهای ترکیه را تضعیف کند.
ادامه مطلب
آنکارا به بازیگر کلیدی منطقه تبدیل شده است
جاده ابریشم جدید ترکیه در خاورمیانه
ترکیه در بحبوحه تضعیف سایر بازیگران کلیدی و نیاز بازیگران کوچکتر به ایجاد تعادل در برابر قدرت اسرائیل، به یک بازیگر کلیدی در خاورمیانه تبدیل شده است.
ادامه مطلب
ارتش آمریکا با شلیک صد موشک به ۷۰ هدف داعش در سوریه انتقام گرفت
اتحاد بیسابقه واشنگتن و دمشق
نیروهای ایالات متحده در بزرگترین تهاجم نظامی پس از سقوط بشار اسد، با اجرای عملیات سنگین هوایی و موشکی علیه بیش از ۷۰ هدف داعش در سوریه، به حمله اخیر به نیروهای آمریکایی در این کشور واکنش نشان دادند. این عملیات که با دستور مستقیم دونالد ترامپ و در هماهنگی بیسابقه با حکومت جدید دمشق انجام شد، فصل تازهای از مداخله نظامی واشنگتن در خاورمیانه را با شعار «شکار بیرحمانه» آغاز کرد. «این آغاز یک جنگ نیست، این اعلام انتقام است؛
ادامه مطلب
آنچه بر رئیس جمهور سابق سوریه می گذرد
اسد در روسیه چه میکند؟
بشار اسد، رئیسجمهوری برکنارشده سوریه که زمانی با سخنرانیهای طولانی و مصاحبههای بحثبرانگیزش شناخته میشد، اکنون در مسکو و در انزوای کامل و تحت محدودیتهای شدید زندگی میکند.
ادامه مطلب
وضعیت سوریه چگونه است؟
یکسال پس از سقوط بشار اسد
سید محمد شفیعی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تحلیل حاضر تلاش میکند وضعیت سوریه را طی دو دوره کاملاً متفاوت از آخرین سال حکومت بشار اسد و نخستین سال اعمال قدرت دولت انتقالی احمد الشرع در چهار حوزه امنیت، سیاست، جامعه و اقتصاد بررسی کند.
ادامه مطلب
یک سالی که از سقوط بشار اسد گذشت
سوریه جدید؛ چالشها و فرصتها
جمیله کدیور در یادداشتی مینویسد: یک سال از سقوط بشار اسد در سوریه گذشت. در این یک سال، نه فقط رئیس شورشیان که هم تغییر نام داد و هم تغییر چهره و لباس و هم تغییر سیاست، بلکه سوریه و به تَبَع آن منطقه تغییرات بسیاری کرده است.
ادامه مطلب
معنای تازه سفرهای ترکیه و عربستان به تهران
تهران، محل جست وجوی «تعادل جدید»
تحولات چند روز اخیر، از سفر هاکان فیدان (وزیر خارجه ترکیه) و سعود بنمحمد الساطی (معاون وزیر خارجه عربستان) به تهران تا سفر ناگهانی تام باراک (سفیر آمریکا در ترکیه و نماینده ویژه در امور سوریه و مشاور امور خاورمیانه ترامپ) به بغداد، نشان میدهد منطقه وارد مرحلهای شده است که باید آن را «نقطه چرخش در هندسه قدرت» توصیف کرد؛ مرحلهای که به باور روایتهای «الحدث»، «العربی الجدید»، «الاخبار» و «المیادین»، بیش از آنکه به خطوط سنتی تنش تهران–واشنگتن مربوط باشد، به شکلگیری صفبندیهای تازهای در مثلث بغداد، دمشق و بیروت بازمیگردد.
ادامه مطلب
بازیگرانی که تاثیرگذارند
سوریه در حال تبدیل شدن به هسته آزمایش نظم جدید خاورمیانه
سیروس حاجی زاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تحولات اخیر نشان میدهد که سوریه در حال تبدیل شدن به هسته آزمایش نظم جدید خاورمیانه است؛ نظمی که در آن امنیت از مسیر پیمانهای بزرگ، بلکه از طریق شبکهای از توازنهای موضعی تأمین میشود.
ادامه مطلب
سفر معاون وزارت خارجه عربستان به تهران و موج تازهای از گمانهزنیها
قطار میانجیگری در ایستگاه ریاض
سفر روز یکشنبه «سعود بن محمد الساطی» معاون وزیر خارجه عربستان سعودی به تهران، نقطه آغاز موجی از تحلیلها و گمانهزنیها درباره احتمال آغاز نقشآفرینی ریاض در مدیریت تنش ایران و آمریکا شد؛ گمانههایی که درست پس از رسانهای شدن نامه مسعود پزشکیان به محمد بن سلمان و سفر اخیر ولیعهد به کاخ سفید شدت گرفت. این سفر در حالی انجام شد که فضای سیاسی و رسانهای ایران همچنان تحت تأثیر روایتهای متفاوت درباره محتوای نامهای بود که رئیسجمهور ایران برای ولیعهد سعودی فرستاده است.
ادامه مطلب
اهداف سفر وزیر امور خارجه ترکیه به تهران
یک سفر و چند هدف
در مجموع، سفر وزیر خارجه ترکیه به تهران تنها یک دیدار دیپلماتیک معمولی نیست. این سفر در شرایطی انجام میشود که معادلات سوریه، عراق، قفقاز، روابط ایران و غرب و حتی پرونده پ.ک.ک همگی در حال تغییرند. آنکارا میداند که بدون هماهنگی با تهران، هیچیک از این پروندهها به نتیجه مطلوب نمیرسد. در مقابل، ایران نیز آگاه است که در فضای پس از ماشه و افزایش فشارها، داشتن یک شریک فعال منطقهای مانند ترکیه میتواند فرصتی برای باز کردن مسیرهای تازه باشد.
ادامه مطلب
از واشینگتن تا ریاض و آنکارا مخاطب بودند
پیامهای دیدار نتانیاهو از جنوب سوریه
انتخاب جنوب سوریه توسط نتانیاهو، جایی که نیروهای اسرائیلی از زمان سقوط رژیم اسد در دسامبر گذشته چندین موقعیت را اشغال کردهاند و در مناطق متعدد مجاور ارتفاعات جولان، از بخش شمالی فلات تا استان درعا به سمت مرز اردن و سوریه در جنوب، گسترش مییابد، سوالات زیادی را در مورد زمان و اهداف آن مطرح کرده است.
ادامه مطلب
از جهاد تا انعطاف
سیاستورزی جولانی در بستر تحولات اندیشههای سیاسی
فرزاد محمدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رفتار جدید جولانی را میتوان بخشی از روندی دانست که طی سالهای اخیر در میان برخی گروههای سلفی دیده شده است؛ روندی که آنها را مجبور کرده از ادبیات قدیم فاصله بگیرند و با شرایط واقعی جوامع محلی کنار بیایند.
ادامه مطلب
درباره سفر احمد الشرع به آمریکا
مبانی واقعگرایی نو در بازتعریف نظم شام
فرهاد قادری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: دیدار الشرع و ترامپ، تصویری از پایان دوران جنگهای نیابتی و آغاز دیپلماسی مصالحه است – جایی که واقعگرایی، منطق تازه امنیت در خاورمیانه را رقم میزند.
ادامه مطلب
تسلط پایدار روسیه بر سوریه
احمد الشرع نمیتواند مسکو را نادیده بگیرد
روی آوردن الشرع به مسکو اوج ماهها تعامل دیپلماتیک فزاینده بود که طی آن روسیه ارسال گندم و نفت به سوریه را از سر گرفت و موافقت کرد که از طریق گزناک، همان ارائه دهندهای که در زمان اسد استفاده میشد، اسکناسهای جدید سوریه را چاپ کند.
ادامه مطلب
کنارهگیری چهره نزدیک به نتانیاهو
درمر میرود، نفوذش می ماند
رون درمر وزیر امور راهبردی اسرائیل و چهره نزدیک به بنیامین نتانیاهو استعفا داد؛ او همزمان با پذیرش شکستهای ۷ اکتبر ۲۰۲۳، از «پاسخ پس از آن» و هدایت نتانیاهو دفاع کرد و گفت دولت کنونی با «جنگ دوساله در هفت جبهه» شناخته خواهد شد.
ادامه مطلب
مسیر پرپیچوخم جولانی؛
از تروریستی شناختهشده تا خروج از لیست سیاه جولانی در کاخ سفید
مهسا مژدهی می نویسد: احمد الشرع یا همان جولانی که ۱۱ ماه قبل، ناگهان از تروریستی پرخطر برای جهان به رهبر سوریه تبدیل شد، حالا به سوژه مورد علاقه دوربینها تبدیل شده است. تصاویری از او که صبح یکشنبه منتشر شد و الشرع را حین بازی بسکتبال با فرمانده سنتکام نشان میداد، خیلی زود وایرال شد و مورد توجه زیادی قرار گرفت.
ادامه مطلب
سوریه ۱۱ ماه پس از اسد
چرا سفر احمد الشرع به امریکا مهم است؟
با وجود اینکه دولت جدید سوریه تمام معیارهای لغو قانون قیصر را برآورده کرده، این قانون همچنان در دستور کار است. نکته مورد اختلاف برای اعضای کنگره، به وضوح سابقه شراع در کنار قتلعام علویان، خشونت علیه دروزیها و عدم تمایل کردها برای ادغام در نظم جدید است.
ادامه مطلب
اهداف احمد الشرع از سفر به روسیه
تلاش برای موازنه
تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: «تحولات اخیر نشان میدهد که روابط دمشق و مسکو در دوره احمد الشرع، بیش از آنکه حاکی از شراکتی راهبردی باشد، ابزاری برای امتیازگیری متقابل است.»
ادامه مطلب
سدسازیها و خشکسالی مشکلساز شدهاند
مناقشه آب در عراق و شام
حقوق آب در حوضههای رودخانهای مشترک در سراسر منطقه مورد مناقشه است و عراق و سوریه به ویژه در شام تحت تأثیر قرار گرفتهاند.
ادامه مطلب
باجگیری ترکیه و طالبان
ایران و سیاست «نفت در برابر آب» همسایگان
در تازهترین تحولات خاورمیانه و به نقل از منابع عراق، رجب طیب اردوغان اعلام کرده است که در ازای صادرات روزانه نیممیلیون بشکه نفت از اقلیم کردستان عراق، یک میلیارد مترمکعب آب از سدهای ترکیه به سوی عراق رها خواهد شد. این توافق، در ظاهر معاملهای اقتصادی بین اربیل و آنکارا است اما در عمق خود، بخشی از استراتژی کلان ترکیه برای استفاده از آب به عنوان ابزار فشار ژئوپلیتیکی محسوب میشود که شاید بیشترین و جدیترین آثار مخربش بر ایران بوده است که متأسفانه کماکان ادامه دارد.
ادامه مطلب
سوریه پس از اسد
رقابت ایران، ترکیه و روسیه در دولت جولانی
فرهاد قادری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: شکلگیری دولت موسوم به «دولت نجات ملی» به رهبری ابو محمد الجولانی در ادلب، که اکنون با چراغ سبز ترکیه و پذیرش تلویحی روسیه به قدرت رسیده، توازن شکنندهای را میان سه بازیگر اصلی شکل داده است.
ادامه مطلب
دیدار نماینده ویژه روسیه در امور سوریه با وزیر امور خارجه ایران
روسیه میان ایران و سوریه پل میزند؟
دیدار اخیر نماینده ویژه روسیه در امور سوریه با وزیر امور خارجه ایران نشانگر ادامه سیاست «تعمیق روابط استراتژیک ایران و روسیه» در حوزه امنیت و دیپلماسی منطقهای است و همزمان بیانگر رویکرد متوازن مسکو در مدیریت رابطه ایران و سوریه پس از اسد است؛ رویکردی که میتواند در تعیین معادلات منطقهای و کنترل تنشها در غرب آسیا نقش کلیدی ایفا کند.
ادامه مطلب
خاورمیانه پس از ۷ اکتبر؛ پایان جنگ یا آغاز موازنهای تازه؟
لبنان و سوریه، سناریوهای پیش روی ایران
معصومه علیانپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ایران دیگر در موقعیتی نیست که بتواند همانند لبنانِ پس از ۲۰۰۶ یا سوریهی پس از ۲۰۱۵ بهتنهایی مسیر تحولات را تعیین کند. نظم جدید منطقه بر محور تعامل چندجانبه میچرخد، نه هژمونی یک قدرت.
ادامه مطلب
تحلیلی بر انتخابات پارلمانی سوریه
احمد الشرع و بازی با انتخابات
ابراهیم فراهانی در گفتگویی اظهار داشت: انتخابات پارلمانی سوریه، روز یکشنبه ۱۳ مهرماه، در شرایطی برگزار شد که ساختار سیاسی و امنیتی این کشور همچنان بیثبات است. درحالیکه دولت موقت احمد الشرع، وعده داده بود که این انتخابات، آغاز روندی تازه برای تدوین قانون اساسی جدید و بازسازی نهادهای حاکمیتی باشد، اما بسیاری از تحلیلگران، این انتخابات را نه بازگشت دموکراسی، بلکه گامی مقدماتی برای تثبیت قدرت دولت موقت تلقی میکنند.
ادامه مطلب