فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: متن درصدد است منازعه را از زبان تهدید و تقابل به زبان مدیریت، تعامل و نظمسازی منتقل کند. در این رویکرد پرسش اساسی همچنان باقی است: آیا این تغییر در زبان و چارچوب مفهومی میتواند به تغییر واقعی در رفتار بازیگران بینجامد، یا صرفاً شکل تازهای از مدیریت موقت بیاعتمادیهای قدیمی خواهد بود؟
ادامه مطلب
سید علی موسوی خلخالی در یادداشتی مینویسد: این پرسش اساسی همچنان مطرح میماند که در برابر امتیازاتی که از طرف امریکایی گرفتهایم چه امتیازاتی ما دادهایم یا قرار است بدهیم؟!
ادامه مطلب
اعظم ملایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: بر اساس قواعد حاکم بر نظام بینالمللی، هنگامی که یک قدرت منطقهای ناهمساز میتواند فرایند تحمیل اراده هژمون را متوقف کند، بنیانهای اعتباری آن ابرقدرت دچار فرسایش ساختاری میشود.
ادامه مطلب
رضا حاجی محمدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: این وضعیت نه به سمت صلح پایدار، بلکه به سمت تعادل وحشتِ محدود حرکت میکند، جایی که هر دو طرف از جنگ تمامعیار اجتناب میورزند اما درگیریهای کنترلشده را برای تنظیم معادلات ادامه میدهند.
ادامه مطلب
جلال خوشچهره در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: از آن رو که هنوز هیچ یک از طرفها در انجام تعهدات متقابل به یکدیگر اعتماد روشن و راهبردی ندارند در این حال هنوز هیچ قرائنی نیست از اینکه هر یک از طرفها بتوانند با نگاه به اصول بنیادی خود یا همان خط قرمز خود به گونهای انعطاف لوازم برای ایجاد تعادل را فراهم کند همچنان از خود دور کردند. این دو عامل سبب میشود که هر ناظری با احتیاط و در عین حال به گونه واقع گرایانه به گفتوگوهای جاری در سوئیس نگریسته و آن را تفسیر و تحلیل کند.
ادامه مطلب
وی در پاسخ به این سوال که اگر رژیم صهیونیستی به حملات به لبنان ادامه دهد، آیا ما مکانیسم عملی و روشنی برای اینکه دیپلماسی به پایان نرسد، داریم؟ گفت: ما با رویکردی مسئولانه از تمام ابزارها برای ایفای تعهدات طرفین استفاده کردیم. طرف ما بر اساس یادداشت تفاهم، دولت آمریکاست. ما بر اصل «تعهد در برابر تعهد» تاکید داریم. اگر طرف مقابل به تعهدات خود عمل نکند، نباید انتظار داشته باشد ایران یکسویه به ایفای تعهدات خود ادامه دهد. ضمن اینکه این سازوکاری که در سوئیس (درباره لبنان) ایجاد شد، امیدواریم گام موثری برای اجرای بند یک تفاهم باشد.
ادامه مطلب
سیروس حاجیزاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ایران با تکیه بر مفاهیمی نظیر بازدارندگی دفاعی (Defensive Deterrence)، امنیت هویتمحور و ژئوپلیتیک مقاومت، توانست هزینههای اقدام تهاجمی آمریکا را به مرزی فراتر از آستانه تحمل آن ارتقا دهد. این نگاشت بر آن است تا با بسط ادبیات نظری نظم بینالملل و با نگاهی کاملاً منصفانه و طرفدار منافع ملی ایران، نشان دهد که چگونه استراتژی آشوبساز ترامپ نه تنها امنیت ملی ایران را تضعیف نکرد، بلکه با تبدیل تهدیدات وجودی به فرصتهای استراتژیک، جایگاه ایران را به عنوان یک قدرت مسلط با نفوذ جهانی در نظم نوظهور چندقطبی تثبیت کرد.
ادامه مطلب
هدف اسرائیل صرفاً مجازات حزبالله، نیروهای مسلح متحد ایران در لبنان نیست. به نظر میرسد برنامهریزان نظامی اسرائیل بر ایجاد یک منطقه حائل امنیتی بلندمدت در امتداد مرز شمالی اسرائیل متمرکز شدهاند.
ادامه مطلب
رضا معصومی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: همزمان با جنگ ۲۰۲۶، بخش مهمی از رسانهها، نهادهای محافظهکار و چهرههای نزدیک به ترامپیسم، ایران را نهتنها عامل بیثباتی منطقهای، بلکه تهدیدی علیه «تمدن غربی»، «نظم مبتنی بر ارزشهای یهودی ـ مسیحی» و حتی «آینده جهان آزاد» توصیف کردند. این نوع ادبیات را میتوان در مواضع چهرههایی نظیر مایک جانسون، تد کروز، مایک هاکبی و همچنین در گزارشها و یادداشتهای منتشرشده در اندیشکدههایی مانند Heritage Foundation و Hudson Institute مشاهده کرد که پس از گسترش درگیریهای ایران و اسرائیل، بر ضرورت مقابله قاطع با ایران برای حفظ نظم منطقهای و امنیت اسرائیل تأکید داشتند. اهمیت این گزارهها صرفاً در محتوای سیاسی آنها نیست، بلکه در نوع بازنمایی ایران نهفته است؛ زیرا ایران در این گفتمان بهعنوان یک تهدید «وجودی» برای نظم مطلوب غرب بازتعریف میشود.
ادامه مطلب
سید محمدکاظم سجادپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: آغاز جام جهانی فوتبال در آمریکا، کانادا و مکزیک در ژوئن ۲۰۲۶ (خرداد ۱۴۰۵)، بیتردید یکی از پرمناقشهانگیزترین رخدادهای نه فقط ورزشی، بلکه سیاسی است.
ادامه مطلب
رسول عبدالهیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ترامپ همچنان رویای بازگرداندن آمریکا به موقعیت «ابرقدرت بلامنازع» را دنبال میکند، اما واقعیت این است که جهان جدید، دیگر به سادگی تسلیم اراده یک قدرت واحد نمیشود.
ادامه مطلب
جهانبخش رشیدی در این یادداشت به بررسی تحولات اخیر در روابط ایران با قدرتهای جهانی، بهویژه حمله ایالات متحده و اسرائیل، در پرتو راهبرد «تهاجم معکوس» تهران میپردازد.
ادامه مطلب
غفور کریمی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: اکنون مشخص شده است که قدرت بازدارندگی جبهه مقاومت، تنها به توانمندیهای نظامی در زمین و هوا محدود نمیشود، بلکه میتواند از طریق کنترل نقاط حساس جغرافیایی، امنیت انرژی جهانی را به گروگانِ محاسبات سیاسی تبدیل کند.
ادامه مطلب
سعید محمدی کاوند در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تا زمانی که حافظه تاریخی و هویتهای متضاد باقی هستند، مذاکره به معنای راستین آن یعنی فرایندی که در آن دو طرف با پذیرش محدودیتهای عینی، به سمت منطقهای از توافق حرکت کنند، اساساً امکان تحقق ندارد.
ادامه مطلب
مسعد سلیتی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: صرفنظر از سرنوشت نهایی این مذاکرات، آنچه بیش از هر چیز اهمیت دارد، واکنش و نوع نگاه جریانهای مختلف سیاسی و اجتماعی ایران به این تحول است؛ زیرا موفقیت یا ناکامی هر توافقی، تنها به مفاد حقوقی و دیپلماتیک آن وابسته نیست، بلکه به میزان پذیرش و پشتوانه داخلی آن نیز بستگی دارد. از همین رو، بررسی واکنشها و نگرشهای مختلف در جامعه و فضای سیاسی ایران نسبت به توافق، اهمیت ویژهای پیدا میکند.
ادامه مطلب
علی اکبر رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در نظام بینالملل، قدرت صرفاً با شاخصهای نظامی اندازهگیری نمیشود. قدرت واقعی زمانی شکل میگیرد که دیگر بازیگران ناچار باشند منافع، ظرفیتها و خطوط قرمز یک کشور را در تمامی محاسبات خود لحاظ کنند. از این منظر، مهمترین نتیجه جنگ ایران و آمریکا نه در میدان نبرد، بلکه در تغییر جایگاه ژئوپلیتیکی ایران قابل مشاهده است.
ادامه مطلب
علی پیروز در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: برای نخستین بار در تاریخ معاصر، ایران نه از موضع ضعف و تمنای توافق، که از جایگاه یک «قدرت ضروری» پای میز مذاکره نشسته است. قدرتی که پیششرط تعیین میکند، ضربالاجل میدهد، و «نه» گفتنش به همان اندازه «آری» گفتنش، برای نظم جهانی پیامدهای راهبردی دارد.
ادامه مطلب
آرش رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: این مقاله استدلال میکند که هرچند تصمیمگیرندگان آمریکایی غالباً دلایل «عقلانی» را برای توسل به زور ارائه میدهند – از جمله مقابله با تهدیدهای امنیتی، حفظ اعتبار، یا منافع بشردوستانه – اما موفقیت پایدار سیاسی و استراتژیک، نیازمند بیش از یک توجیه عقلانی اولیه است. شواهد از این موارد نشان میدهد که فقدان راهبرد سیاسی منسجم پس از مداخله، ابهام در هدفگذاری، و اتکای بیش از حد به فرضهای اثباتنشده دربارهی پیامدهای سیاسی، اغلب مانع از دستیابی به نتایج مطلوب بلندمدت شده است. این مقاله با بررسی تطبیقی این موارد، محدودیتهای مدل بازیگر عقلانی را برجسته میکند و بر ضرورت درک عمیقتر از تعامل میان محاسبات نظامی، واقعیتهای سیاسی و هدفگذاری استراتژیک تأکید میکند.
ادامه مطلب
صادق ملکی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: اگر روند صلح میان ایران و آمریکا نهادینه شود، نه به ایران جدید بلکه باید به خاورمیانه جدید خوشآمد گفت. خاورمیانهای که میتواند در سایه رهبران آن از خاکستر جنگ چون اتحادیه اروپا، اتحادیه خاورمیانه را به منصه ظهور برساند.
ادامه مطلب
پیام رهبر معظم انقلاب خطاب به ملت درباره تفاهمنامه ایران و امریکا منتشر شد.
ادامه مطلب
رئیس کنفرانس، سفیر دو هونگ ویت، تلاش زیادی کرد تا با تهیه اولین پیشنویس در اوایل کنفرانس، ثابت کند که شکاکان اشتباه میکنند. اگرچه او هر دور از تغییرات را به رقیقتر شدن زبان و پذیرش حذف چندین موضوع حیاتی برای خرید زمان همزمان انجام میداد. اما با این حال، با پایان یافتن زمان در ۲۲ مه ۲۰۲۶، همچنان مسائل اختلاف وجود داشت. در نهایت، او تصمیم گرفت این سند را ارائه نکند. وی در نشست خبری پایانی خود اظهار داشت: فهمیدم که اتفاق نظر وجود ندارد و تصمیم گرفتم پیشنویس سند نتیجه را برای تصمیمگیری ارائه ندهم.
ادامه مطلب
این توافق تسکین بزرگی برای کشورهای عرب خلیج فارس است که بار عمده حملات مداوم ایران را متحمل شدهاند و با اختلالات شدید اقتصادی روبهرو بودهاند. بحرین، عراق، کویت و قطر هیچ جایگزینی برای صادرات دریایی برای تنگه هرمز نداشتند و بهویژه از ازسرگیری جریان نفت و گاز بسیار سود خواهند برد. این توافق ضربه بزرگی برای اسرائیل و بهویژه بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر است که ایران را یک تهدید وجودی میداند.
ادامه مطلب
استیون کوک، کارشناس ارشد مطالعات خاورمیانه در شورای روابط خارجی (CFR) گفت: «ما قبلاً اینجا بودهایم تا بفهمیم طرفها نمیتوانند شکافهای باقیمانده را پر کنند. مذاکرات در مورد مسائل باقیمانده، بهویژه در مورد برنامه هستهای ایران، طولانی و دشوار خواهد بود.»
ادامه مطلب
محسن عوضوردی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: نگاه راهبردی آمریکا به عنوان یک ابرقدرت به خاورمیانه و بازیگر انکار نشدنی همانند ایران، چنان از جایگاه ویژهای برخوردار است که یکی از وجوه نیازهای مبرهن آمریکا برای ادامه هژمونی خودش، شراکت راهبردی با ایران تلقی میشود.
ادامه مطلب
روح الله سوری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: اگر بخواهیم یکی از اهداف حائز اهمیت مقامات نظامی ایران از حمله موشکی چند روز گذشته به اسرائیل را بیان کنیم آن هدف چیزی جز تلاش ایران برای افزایش اهرمهای در اختیار خود در مذاکره با آمریکا نیست.
ادامه مطلب
سید علی موسوی خلخالی مینویسد: اگر بهطور جدی به فکر موفقیت در مذاکرات پیش رو هستیم، طرف ایرانی چارهای ندارد جز اینکه مذاکرات را از دریچه برد – برد ببیند.
ادامه مطلب
نویسنده: دکتر کریستین الکساندر منبع: ای-اینترنشال ریلیشنز (E-International Relations) ترجمه: سید علی موسوی خلخالی
ادامه مطلب
دونالد ترامپ تفاهمنامه را که قرار است روز جمعه امضا شود به عنوان یک پیروزی اعلام و ادعا کرد که تنگه هرمز برای همه باز است، محاصره ایالات متحده برداشته شده و نفت دوباره جریان دارد. چیزی که ترامپ به آن اشاره نکرد، برنامه هستهای ایران و سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده آن بود که یکی از دلایل اصلی ذکر شده برای شروع جنگ بود. موضوع هستهای – همراه با مسائل اصلی مانند موشکهای بالستیک و نیروهای نیابتی ایران – به مدت ۶۰ روز به تعویق افتاده است. این موضوع دو سؤال مهم را مطرح میکند: جنگ واقعاً برای چه بود؟ و ایالات متحده چه چیزی به دست آورد؟
ادامه مطلب
فرهاد قادری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در خاورمیانه، گاهی امضای یک سند از آغاز صلح خبر نمیدهد؛ فقط نشان میدهد که طرفها فعلاً تصمیم گرفتهاند بهجای شلیک، مذاکره کنند.
ادامه مطلب
اسلام ذوالقدرپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: جنگهای دوگانه ۱۴۰۴ علیه ایران، نشان داد که دشمنان منطقهای و جهانی، دههها برای چنین تهاجمی برنامهریزی و تمرین داشتند. بنابراین نامیدن این جنگها با عنوان ۱۲ روزه و ۴۰ روزه، گونهای سادهسازی راهبرد دشمنان و گرفتاری ایران در مرداب سیاست تهاجمی دیگر بازیگران نظام جهانی است.
ادامه مطلب