اندونزی چه استراتژی‌ای را دنبال می‌کند
بریکس و پیوستن یک عضو مهم جهانی
فراتر از نمادگرایی پیوستن به یک بلوک ژئوپلیتیکی در حال گسترش، اندونزی دقیقاً امیدوار است از طریق بریکس به چه چیزی دست یابد؟
ادامه مطلببریکس
چرا حضور رئیس جمهور در این دو نشست مهم است؟
ایران، بریکس و سازمان شانگهای
کوروش احمدی در یادداشتی می‌نویسد: یکی از نکات مثبت این دو نشست برای ایران، اعلامیه مشترک منتشره بعد از نشست سران سازمان همکاری شانگهای بود. در این نشست به صراحت «حملات نظامی علیه قلمرو جمهوری اسلامی ایران که موجب تلفات شمار زیادی از غیرنظامیان و خسارات مهم به اقتصاد کشور شده»، محکوم شده است.
ادامه مطلب
در عصر مهمترین تحولات تاریخی از زمان جنگ سرد
بریکس و جایگاه ایران در نظم بین‌الملل در حال گذار
علیرضا محمدی نیگجه در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: اصطلاح بریکس که در اوایل دهه ۲۰۰۰ توسط جیم اونیل مطرح شد، در ابتدا به برزیل، روسیه، هند و چین اشاره داشت. آفریقای جنوبی نیز در سال ۲۰۱۰ به این مجموعه پیوست و در نتیجه، BRIC به BRICS تبدیل شد. برخلاف اتحادیه‌های رسمی مانند اتحادیه آفریقا (AU)، جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا (ECOWAS) و اتحادیه اروپا (EU)، بریکس یک بلوک رسمی سیاسی یا اقتصادی نیست؛ بلکه چارچوبی برای همکاری میان کشورهایی با منافع و دیدگاه‌های نسبتاً همسو است که بر تقویت تجارت، رشد اقتصادی و همکاری‌های سیاسی و دیپلماتیک تمرکز دارد.
ادامه مطلب
بازی پیچیده در سایه فشارهای همه‌جانبه داخلی و خارجی
همتی و عضویت در بانک توسعه بریکس
برای ایران، عضویت ظاهراً گامی دیگر در جهت کاهش وابستگی به مؤسسات مالی تحت سلطه غرب و کاهش انزوای اقتصادی بین‌المللی آن خواهد بود. با این حال، فوری‌ترین اهمیت آن ممکن است تأثیر آن بر سیاست داخلی، از جمله وجهه خود همتی باشد.
ادامه مطلب
هرمز ضربه نهایی را زد
سه یورش مهلک به پترودلار
سیستم پترودلار توانست هژمونی مالی جهانی ایالات متحده را حفظ کند. قیمت‌گذاری نفت به دلار، کشورهای هر گوشه دنیا را به دلار محکوم کرد. تغییر مسیر درآمدهای پترودلار حاصل از سرمایه خلیج فارس از سال ۱۹۷۵ به اوراق قرضه خزانه‌داری ایالات متحده و وال استریت، این حلقه را بست و سیستم را پایدار کرد. این ساختار که اقتصاددانان از آن به عنوان «امتیاز گزاف» یاد می‌کنند، نامرئی‌ترین و در عین حال حیاتی‌ترین ستون هژمونی آمریکا بوده است. امروز، این ساختار تحت سه شکستگی بزرگ، همزمان و مرتبط در حال فروپاشی است.
ادامه مطلب
مردی که بعد از او دنیا به عقب برنمی‌گردد
ترامپ و جهانی پر آشوب
کیوان محله‌ای در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: این مقاله در پی آن است تا با بررسی سیاست‌های دوران ترامپ، نشان دهد که این دوره را باید حلقه‌ای مهم و شتاب‌دهنده در گذار به یک نظم چندقطبی جدید دانست، نظمی که در آن قدرت میان بازیگران متعدد و متنوعی توزیع شده است.
ادامه مطلب
با وجود تحریم‌های سخت استفاده از بریکس و شانگهای سخت است
الگوی «دوشیدن بز نر» در دیپلماسی ایرانی!
اسلام ذوالقدرپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: فهم مناسبات قدرت در جهان آشفته کنونی، نشان می‌دهد که کسب منافع سازمان‌های شانگهای، اکو یا گروه بریکس تا زمانی که ایران زیر بار فشار تحریم‌های فراگیر غربی است، غیرممکن بوده و به منزله دوشیدن بز نر است.
ادامه مطلب
تراژدی هنر سیاستگذاری و دیپلماسی ایرانی!
سازمان شانگهای به نام ایران به کام ترکیه
اسلام ذوالقدرپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: مفهوم سازی اردوغان از انگاره ترکیه بزرگ و قرن ترکیه با اهداف برقراری هژمونی و الگوی گسترش‌گرای سرزمینی، مؤلفه‌ای از تعریف "سیاست یک بازی قدرت" است، که جلوه‌های آن را می‌توان در سازگاری فزاینده با دگردیسی نظام جهانی و دوگانگی رفتاری در روابط این کشور با غرب و بازیگران ضد غربی مانند سازمان‌های بین‌المللی شانگهای و بریکس جست‌وجو کرد.
ادامه مطلب
زمینه‌های جهانی گذار به نظم چندقطبی
فرصت‌ها و چالش‌های همکاری با ائتلاف‌های جهانی
محسن روحی صفت می گوید: دیپلماسی ترکیبی و چند بعدی ایران، اگر با رویکردی سنجیده، منعطف و کارآمدتر همراه شود، می‌تواند به خلق دستاوردهای ملموس داخلی و بین‌المللی منجر شود. جهان در حال گذار به سوی نظمی چندقطبی است که در آن قدرت به‌صورت پراکنده‌تر و میان بازیگران متعدد توزیع می‌شود. در این میان، ایران با اتخاذ سیاستی فراگیر و با تأکید بر همکاری با ائتلاف‌هایی مانند بریکس و سازمان همکاری شانگهای، در پی بازآرایی راهبردی جایگاه خود در نظام بین‌الملل است. این سیاست، فراتر از واکنشی در قبال به اصطلاح انزوای تحمیلی غرب، نشانه‌ای از تصمیم و انتخابی هنجاری برای ایجاد نظمی عادلانه‌تر و متوازن‌تر است که بر اصول عدالت، برابری و احترام به حاکمیت ملی استوار است. بااین‌حال، وابستگی بیش‌ازحد به ائتلاف‌ها و بلوک‌های خاص، می‌توانند انتخاب راهبردی ایران را محدود کنند.
ادامه مطلب
پیدایش نظم چندقطبی
بریکس ائتلافی جدید علیه آمریکا؟
اردوان امیراصلانی می نویسد: ظهور بریکس را نباید با بازگشت به دوران جنگ سرد یا تقسیم جهان به دو بلوک تعبیر کرد، بلکه باید آن را نشانه‌ای از پیدایش نظمی چندقطبی دانست که در آن کشورهای مستقل به‌‌درستی در پی دفاع از منافع ملی خود هستند.
ادامه مطلب
زمان کاهش انتظارات
وقتی به کشورهای عضو بریکس نیاز داریم، آنها کجا هستند؟
اگر بریکس قادر به عمل به عنوان یک بلوک نیست (متحدان نزدیک امریکا، مانند امارات متحده عربی را نیز شامل می‌شود) حداقل کشورهای عضو می‌توانند به جای حرف‌های توخالی، ابتکار عمل نشان دهند. اگر اینطور نیست، به نظر می‌رسد زمان خوبی برای کاهش انتظاراتمان از بریکس است.
ادامه مطلب
منظومه‌ای که در برابر هژمونی امریکایی پدید آمده است
بریکس پلاس و آینده نظم جهانی
عبدالناصر نورزاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: بریکس پلاس، یک ایده بیشتر منبعث از خستگی و فرسودگی از رهبری خرابکارانه ی امریکاست. یک واکنش است در برابر ناتوانی امریکا در امر تامین ثبات جهانی.
ادامه مطلب
چالش‌ها و فرصت‌های یک عضویت
رویکرد شیلی در قبال بریکس چیست
محمدرضا عباسی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: این یادداشت به بررسی رویکرد آتی شیلی در قبال بریکس و عوامل موثر بر ارزیابی آن کشور؛ مزایا، پیامدها و چالش‌های احتمالی و به‌طور کلی «بستر ژئوپولیتیک وسیع‌تر» شکل‌دهنده تصمیم آن کشور می‌پردازد.
ادامه مطلب
علی نصری واکاوی کرد:
مشارکت چندقطبی ایران: شکل‌دهی به ساختارهای نوین اقتصاد جهانی
علی نصری، تحلیل‌گر حوزه ژئوپلیتیک و متخصص روابط بین‌الملل در مقاله ای با عنوان «مشارکت چندقطبی ایران: شکل‌دهی به ساختارهای نوین اقتصاد جهانی» برای مجله تخصصی مجمع گفت‌وگوی تهران نوشت: با تضعیف تدریجی نظم تک‌قطبی جهانی، ایران در حال بازتعریف جایگاه خود در نظم نوظهور چندقطبی است.
ادامه مطلب
دورنمای قدرت میانه
هزینه‌های نادیده‌گرفته‌شده سیاست خارجیِ معامله گرای ترکیه
ترکیه، مشابه با کشورهایی چون اندونزی، برزیل و عربستان سعودی، به‌دنبال استفاده از وضعیت چندقطبی جدید برای گسترش نفوذ خویش است.
ادامه مطلب
ایران، آمریکا و پیچیدگی روابط با روسیه، چین و کره شمالی
سایه سنگین شرق بر میز مذاکرات هسته‌ای
سید رضا تقوی‌نژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ایران باید با هوشمندی تمام، تعادلی ظریف میان حفظ منافع ملی خود در توسعه روابط با کشورهای مختلف و ضرورت حل و فصل مسئله هسته‌ای از طریق دیپلماسی ایجاد کند. در غیر این صورت سایه سنگین سوءظن و بدبینی ناشی از این روابط، همچنان بر میز مذاکرات سنگینی خواهد کرد.
ادامه مطلب
از ابزارهای گوناگون دیپلماسی برای پیشبرد روابط خارجی بهره بگیریم
ژئوپلیتیک نوین ایران و سیاست همسایگی
ماندانا تیشه یار در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: در روزگار کنونی، به نظر می رسد که از یک‌سو نیازمند آن هستیم تا بر پایه جایگاه ژئوپلیتیکی نوین ایران، سیاست خارجی تازه ای را طراحی کنیم و رویکرد سیاست همسایگی را از تمرکز صرف بر غرب آسیا، به حضور و همکاری در سراسر حوزه تمدنی خود گسترش دهیم. و از سوی دیگر، از ابزارهای گوناگون دیپلماسی برای پیشبرد روابط خارجی بهره بگیریم. انحصار سیاست خارجی در دستان دیپلمات ها و نظامیان، امروزه دیگر کافی به نظر نمی رسد و ما نیازمند آن هستیم تا به ویژه، بازیگران عرصه روابط با کشورهای همسایه را گوناگونتر ببینیم.
ادامه مطلب
چالش‌های آینده اقتصاد جهانی و تلاش‌های BRICS
حکمرانی دلار یا استقلال مالی؟
سعید محمدی کاوند در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: فشارهای اقتصادی که ایالات متحده به کشورهای دیگر وارد می‌کند، تحریک کشورهای BRICS برای حرکت به سمت استقلال مالی بیشتر و تلاش برای ایجاد یک ساختار اقتصادی بدیل را موجب شده است. تلاش‌های این کشورها برای تقویت اقتصادهای خود و کاهش وابستگی به دلار به یکی از عناصر کلیدی رقابت‌های جهانی تبدیل شده است.
ادامه مطلب
رئیس‌جمهور آمریکا می‌گوید تعرفه ۲۵درصدی کانادا و مکزیک از امروز اعمال می‌شود
آغاز جنگ تعرفه‌های ترامپ
رئیس‌جمهور آمریکا باز هم به تهدید تعرفه‌ای کانادا و مکزیک ادامه داد و این بار اعلام کرد اعمال تعرفه‌های ۲۵درصدی کانادا و مکزیک از ۱ فوریه (امروز) آغاز خواهد شد و افزود تعرفه‌ها ممکن است به مرور زمان افزایش پیدا کنند. ترامپ همچنین گفت شاید نفت مشمول تعرفه نشود و اینکه به‌زودی در این مورد تصمیم‌گیری می‌کند.
ادامه مطلب
دلار زدایی فرایندی طولانی و پیچیده
بریکس دلار را به چالش می‌اندازد؟
بهرام امیراحمدیان در یادداشتی می نویسد: کشورهای بریکس بیش از یک دهه است که به دنبال کاهش برتری دلار آمریکا در تجارت بین المللی بوده اند، در درجه اول با افزایش استفاده از ارزهای خود برای تجارت، به ویژه «رنمینبی» چین. همچنین فشاری برای معرفی یک ارز جدید در سطح بریکس وجود دارد که لوئیز ایناسیو لولا داسیلوا، رئیس جمهور برزیل، یکی از طرفداران اصلی آن است. سایر پیشنهادات پولی ارائه شده در اجلاس سال ۲۰۲۳ شامل تأسیس یک ارز دیجیتال جدید یا استفاده از سبد ترکیبی از ارزهای بریکس بود.
ادامه مطلب
یورش بزرگ به نظم امریکایی
اجلاس سران بریکس، دلارزدایی و همسویی مجدد جهانی
سعید سیفی و علی رضوان‌پور در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی می نویسند: حتی اگر گروه بریکس نتواند ارز جایگزینی برای دلار ایجاد کند، اما همچنان در حال هجومی بزرگ علیه نظم بین المللی تحت رهبری ایالات متحده خواهند بود.
ادامه مطلب
تحولات و فرایندهایی که باید درک کرد
سه رویکرد به دلار زدایی در نظام جهانی
الهه سادات موسوی نژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: اگرچه دلار همچنان پایه اصلی سیستم مالی جهان است، اما سلطه آن به‌طور فزاینده‌ای به چالش کشیده می‌شود. تنش‌های ژئوپلیتیک، تحریم‌های اقتصادی و تمایل کشورها به استقلال پولی از جمله عواملی هستند که کشورها را به سوی آن سوق داده است.
ادامه مطلب
تنوع‌بخشی شرکا زیرسایه بی‌اعتمادی به امریکا
اهمیت بریکس برای امارات و عربستان
در این اجلاس که تحت شعار «تقویت مشروعیت چندجانبه برای توسعه جهانی عادلانه و امن» برگزار شد، تلاش‌ها برای تقویت همکاری و انسجام میان کشورهای عضو به ویژه پس از توسعه اخیر این مجموعه و حضور عربستان، امارات و سایر کشورها در آن بررسی شد.
ادامه مطلب
عوامل موثری که باید در نظر داشت
بریکس پی؛ بایدها و نبایدها
سعید سیفی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: اولین و مهمترین سوال درباره پیام رسان مالی جدید بریکس این است که آیا با توجه به اینکه سوئیفت (SWIFT) به‌عنوان سیستم جهانی تراکنش‌های مالی، سال‌های زیادی از فعالیتش می‌گذرد و بسیار شناخته شده است، آیا بریکس پی می‌تواند اجرایی و جایگزین آن در معاملات بین‌المللی شود یا خیر و در این مسیر با چه چالش‌ها و موانعی روبه‌روست.
ادامه مطلب
ظرفیت‌های بالقوه و بالفعلی که وجود دارند
بریکس و فرصت های پیش روی مشارکت جامع راهبردی ایران و چین
امیرمحمد اسماعیلی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: مشارکت در بریکس را می توان بخشی از یک اقدام راهبردی بلندمدت از سوی پکن برای تدریجی نظام هژمونیک تعبیر کرد. اما نباید این رویکرد را با ذهنیت جنگ سردی مورد تحلیل قرار داد. چین از بریکس برای اصلاح تدریجی نظم بین الملل در جهت جهانی چندقطبی استفاده می‌کند، جایی که اقتصادهای نوظهور، استقلال و نقش عادلانه تری در حاکمیت جهانی دارند.
ادامه مطلب
اهمیتی فراتر از آنچه غرب تصور می‌کند
بریکس و ایران: آزمون دشوار همگرایی اقتصادی در مواجهه با موانع بین‌المللی
دکتر دیوید تورتری (David Teurtrie)، مدیر موسسه فرانسوی رصدِ بریکس در گفت وگویی می گوید: از آنجا که هند، چین و روسیه قدرت‌های بزرگی با نمایه‌‌های اقتصادی متفاوت هستند، جای تعجب نیست که دقیقاً دیدگاه مشترکی در مورد تحول اقتصاد جهانی نداشته باشند. با این وجود، آنها در یک مورد اشتراک نظر دارند: رد هژمونی غرب، به‌ویژه سلاح‌سازی از دلار توسط مقامات آمریکایی. در عصر ارزهای مجازی و بلاک‌چِین، ایجاد یک پلتفرم جایگزین از نظر فنی امکان‌پذیر به نظر می‌رسد که در حال حاضر تحت عنوان "Bricks Pay”" در حال توسعه است.
ادامه مطلب
نقش کلیدی دریای سیاه
راهگذر تبریز - ترابزون؛ راهی تازه میان آسیا و اروپا
ماندانا تیشه یار در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: برخی دیگر از اندیشمندان، عصر نوین را ورای دوران قطب بندی ها دیده و آن را جهان پساقطبی نامیده اند؛ بدین معنا که عصر قطب بندی ها به سر آمده و اینک مناطق هستند که می توانند نقش های کلیدی در عرصه نظام بین الملل بازی کنند.
ادامه مطلب
نظم جدیدی که در حال شکل‌گیری است
بریکس، جنوب جهانی و پارادایم سازی در روابط بین الملل
سکینه ببری گنبد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: اجلاس ۲۰۲۴ سران بریکس با حضور رئیس جمهوری کشورمان و رهبران کشورهای برتر جنوب جهانی به مثابه تشکل تمدن های کهن و اقتصادهای نوظهور چشم انداز نوینی پیش روی محققان روابط بین الملل، سیاستگذاران و افکار عمومی جهان می گشاید. این بار غرب (آمریکا و اروپا) دیگر امکان نادیده انگاری این تشکل قدرتمند را ندارند.
ادامه مطلب
تلاش برای عضویت در بریکس برای چیست؟
بررسی رویکرد شرق محور جمهوری آذربایجان برای ایجاد کریدور زنگزور
احسان موحدیان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: در ۱۱ ژوئیه ۲۰۲۴، در جریان برگزاری مجمع پارلمانی بریکس در سن پترزبورگ، صاحب گافارووا، رئیس پارلمان آذربایجان اعلام کرد آذربایجان علاقمند به عضویت کامل در بریکس است. این اقدام، همانطور که در توافقنامه اعلامیه مشترک چین و آذربایجان ذکر شده، مورد حمایت پکن قرار گرفت و پوتین نیز اخیرا از این امر حمایت کرده است.
ادامه مطلب
نگاهی به سخنرانی مسعود پزشکیان در شانزدهمین نشست سران بریکس و دیدارهای جانبی رئیس جمهور در روسیه
۵ پیشنهاد در کازان
مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور اسلامی ایران که عصر سه‌شنبه به منظور حضور در نشست سران بریکس وارد کازان، مرکز تاتارستان روسیه شد، ظهر دیروز چهارشنبه در این اجلاسیه از پنج پیشنهاد خود برای اعضای بریکس رونمایی کرد. همزمان مسعود پزشکیان در حاشیه نشست سران بریکس توانست با برخی از مقامات عالی کشورهای مدعو و ارتقای روابط دوجانبه دیدار و گفت گو داشته باشد. از دیدار با نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند گرفته تا عبدالفتاح السیسی، رئیس‌جمهور مصر، ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، آبی احمد، نخست‌وزیر جمهوری دموکراتیک فدرال اتیوپی و شی جین پینگ، رئیس جمهوری چین؛ البته طبق برنامه، دیدارهای پزشکیان با سران سایر کشورها امروز پنج شنبه در کازان ادامه خواهد یافت.
ادامه مطلب