حق تعیین سرنوشت
مهدی باقری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: با این حال، بررسی تاریخ سیاست خارجی آمریکا نشان میدهد که میان این اصل حقوقی و عملکرد واشینگتن در بسیاری از مقاطع، فاصلهای جدی وجود داشته است.
ادامه مطلب
مهدی باقری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: با این حال، بررسی تاریخ سیاست خارجی آمریکا نشان میدهد که میان این اصل حقوقی و عملکرد واشینگتن در بسیاری از مقاطع، فاصلهای جدی وجود داشته است.
ادامه مطلب
محمدرضا ریاحی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: بررسی حوزهی اطلاق مفهومی قدرت بیان گر آن است که ترامپ برای صدارت جمهوریخواهان در کنگرهی یکصدوبیستم از رهیافت های چندگانه قدرت استفاده میکند.
ادامه مطلب
سید محمدکاظم سجادپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: حوادث ۱۱ سپتامبر، ترس را تبدیل به موضوع اصلی در مناسبات بینالمللی کرد. روابط بینالمللی ترکیبی ظریف و جدی از کنشگران، نوع و ماهیت کنش بینکنشگران و محیط و فضای کنشگری است.
ادامه مطلب
مرتضی بنانژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: قطر نمونهای از تحول مفهوم قدرت در نظام بینالملل معاصر است؛ کشوری که با تکیه بر موقعیت ژئوپلیتیک، منابع اقتصادی، سیاست خارجی فعال و توانایی ایجاد ارتباط میان بازیگران مختلف، توانسته است خود را به یک بازیگر مؤثر در معماری قدرت خاورمیانه تبدیل کند.
ادامه مطلب
دمیر نظروف در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: سرجیو گوروخوفسکی (گور)، «مدیر پرسنل کاخ سفید» است. سوالاتی در مورد اصالت او حتی در داخل دولت آمریکا مطرح شده است. اطلاعات اندک است، جز اینکه او در تاشکند متولد شده و مادرش یهودی است و در «اسرائیل» زندگی میکند.
ادامه مطلب
رضا معصومی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ائتلاف انتخاباتی ترامپ از دو لایه متفاوت تشکیل شده است: هسته ایدئولوژیک مگا که رأیاش را بر پایه هویت و نه محاسبه اقتصادی میدهد، و لایهای گستردهتر و شکنندهتر متشکل از رأیدهندگان مستقل و کشاورزان – روستاییان که وفاداریشان تاریخی، اما مشروط به عملکرد اقتصادی مستقیم بوده است.
ادامه مطلب
سید محمد عیسینژاد و پرهام مداح در یادداشت مشترکی برای دیپلماسی ایرانی مینویسند: چرا ایالات متحده بهرغم حفظ برتری ساختاری در موازنه قدرت سخت، در مواجهه با جمهوری اسلامی ایران همواره در آستانه «تهدید حداکثری» متوقف شده و از ورود به یک منازعه نظامی فراگیر و پربسامد پرهیز کرده است؟ آیا این الگو بازتاب نوعی تزلزل تاکتیکی در حلقه تصمیمگیری دونالد ترامپ است، یا از دگرگونی در عقلانیت راهبردی واشنگتن، منطق اجبار متقابل و محدودیتهای تبدیل قدرت قهری به نظم سیاسی پایدار حکایت دارد؟
ادامه مطلب
قابل درک است که تحلیلگران به سرعت در تلاش هستند تا انگیزه محرک پشت این اعلامیه را ارزیابی کنند. آیا این یک واکنش منطقه ای به ایران است؟ پاسخی هدفمند به روابط رو به وخامت ترکیه و اسرائیل؟ یا اینکه این توافق بهتر است به عنوان پیامی به ایالات متحده در مورد شکست این کشور در تضمین امنیت و امنیت متحدان منطقه ای خود درک شود؟ در حالی که همه این انگیزهها نقش مهمی ایفا میکنند، امضای مکه منعکسکننده چیزی است که حتی بیشتر از آن تأثیرگذار است – مجموعهای از تجدیدنظرهای سیاسی که مورد توجه قرار نگرفته و به سرعت در حال حرکت است که در پهنه وسیعی از قلمرو برای مقابله با تهدیدات منطقهای و ایجاد اقتصادهای قدرتمند مورد نیاز برای بقا و شکوفایی در قرن بیست و یکم اتفاق میافتد.
ادامه مطلب
مصر هنوز ممکن است به عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان در پیمان دفاعی متقابل خود بپیوندد. اما در حال حاضر، قاهره به رویکرد محتاطانه خود ادامه می دهد زیرا به دنبال اجتناب از جانبداری است.
ادامه مطلب
منبع: موسسه کارنگی / ترجمه: معین نیک طبع
ادامه مطلب
عبدالناصر نورزاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: هنوز زود است که پیمان مکه را تولد یک نظم امنیتی جدید در منطقه بدانیم. اما بدون تردید، این توافق را میتوان بخشی از روند بازآرایی امنیتی منطقه تلقی کرد؛ روندی که در آن آمریکا احتمالاً همچنان حضور خواهد داشت، اما دیگر تنها معمار امنیت منطقه نخواهد بود.
ادامه مطلب
سید علی موسوی خلخالی در یادداشتی مینویسد: پیمان مکه پیدا و پنهانهایی دارد که بدون توجه به آنها نمیتوان بهدرستی آن را تفسیر و بررسی کرد. مهمترین آن نوع رابطه هر سه کشور با غرب، بهویژه امریکاست که مفهومی متفاوت از پیمان عادی منطقهای به ما میدهد.
ادامه مطلب
سید حجت سیداسماعیلی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در رویارویی اخیر آمریکا با ایران نیز، مجموعهای از تحولات نظامی، سیاسی، اقتصادی و رسانهای نشان میدهد که معادلات از چارچوب اولیه فراتر رفته است. این جنگ دیگر تنها یک رویارویی نظامی نیست، بلکه عرصهای برای سنجش قدرت بازدارندگی، تابآوری، انسجام ملی، جنگ روایتها و توان مدیریت بحران است.
ادامه مطلب
با در نظر گرفتن خروجهای چشمگیر و لحن تقابلی، دولت ترامپ بهصورت گزینشی در نهادهایی مشارکت داشته است که آنها را از نظر راهبردی مفید میداند.
ادامه مطلب
بشیر اسماعیلی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: پذیرش مرگ مؤلف در سیاست بینالملل، به ما هشدار میدهد که گاهی «سیاست خارجی» آنقدرها که ما اصرار داریم پیچیده و سیستماتیک نیست.
ادامه مطلب
محسن عوضوردی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ترامپ اکنون در بزرگترین آزمون خود قرار گرفته است. او باید توافقی چنان سترگ انجام دهد که روایت این توافق، با اختلاف بتواند روایت رسانههای منتقد را مهار کند.
ادامه مطلب
سید محمدکاظم سجادپور در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: دویستوپنجاه سالگی آمریکا، همزمان با ریاست جمهوری ترامپ شده که بیتردید نه فقط شخصیتی متفاوت با بیش از ۴۰ رئیس جمهور پیشین آمریکاست، بلکه پدیدهای با تضادها و تناقضهای جدّی است.
ادامه مطلب
اساسنامه این هیئت، مأموریت آن را بسیار فراتر از غزه تعریف میکند و آن را «سازمانی بینالمللی که در پی ارتقای ثبات، بازگرداندن حکمرانی قابل اعتماد و قانونی، و تضمین صلح پایدار در مناطق درگیر یا در معرض درگیری است» توصیف میکند. هیچ اشارهای به منشور سازمان ملل متحد یا حتی نقش شورای امنیت سازمان ملل متحد نشده است، با وجود آنکه این شورا نقش مرکزی در صلح و امنیت بینالمللی دارد.
ادامه مطلب
ایالات متحده علاوه بر خروج از برخی نهادها، ایجاد اختلال در آنها یا ساخت سازوکارهای موازی، در بسیاری از موارد همکاری مشروط را در پیش گرفته است؛ به این معنا که ادامه مشارکت خود را به کاهش هزینهها، بهبود عملکرد و اجرای دستورکار «بازگشت به اصول اولیه» وابسته کرده است.
ادامه مطلب
احمد رشیدی نژاد در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: اتحادیه اروپا به دلیل وابستگی انرژی، چین به خاطر کریدورهای دریایی جاده ابریشم، و روسیه به دلیل از دست دادن سهم خود در بازار انرژی، همگی در معرض فشار قرار میگیرند و آمریکا و اسرائیل به عنوان هسته مرکزی یک کارتل فراگیر انرژی و ترانزیت ظاهر میشوند. پرسشی که حامیان منطقهای باید از خود بپرسند این است که آیا پرورش «هیولایی استراتژیک» با اشتهای سیریناپذیر سرزمینی، سرانجام به امنیت آنان خواهد انجامید یا آنان نخستین قربانیانی خواهند بود که له میشوند.
ادامه مطلب
سید محمد حسینی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: آنچه این روزها در جنوب کشور شاهد هستیم؛ نه جنگ است و نه زد و خورد بلکه شبه جنگی است که در جغرافیای حائل زد و خورد و جنگ تعریف میشود و میتواند مقدمهای برای یک جنگ طولانی و «اوکرانیزه کردن جنوب ایران» باشد.
ادامه مطلب
دولتهای پیشین آمریکا گاهی ابتکارات بینالمللی را مسدود کردهاند، از امضا یا تصویب معاهدات خودداری کردهاند، یا تلاش کردهاند خروجیهای نامطلوب را تضعیف یا رقیق کنند. آنچه دولت ترامپ را متمایز میکند، گستره و رنگوبوی ایدئولوژیک این انسدادگرایی است.
ادامه مطلب
سیاوش قدوسی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: مهمترین پیام این نشست، ورود ناتو به مرحلهای تازه از تحول راهبردی است؛ مرحلهای که در آن تقویت توان دفاعی اروپا، توسعه صنایع نظامی تا چشم انداز ۲۰۳۵، تداوم حمایت از اوکراین و بازتعریف تقسیم مسئولیت امنیتی میان آمریکا و متحدان اروپایی در صدر اولویتها قرار گرفته است.
ادامه مطلب
مغرب عربی میتواند به مقابله با فشار فزاینده چین بر زنجیرههای تأمین کودهای شیمیاییِحیاتی کمک کند؛ بهویژه اگر واشنگتن بهجای آنکه صرفا بر مشروطسازی روابط به الزامات دموکراتیک تکیه کند، بر ایجاد شراکتهای اقتصادی دوجانبه و سودمند برای هر دو طرف تمرکز داشته باشد.
ادامه مطلب
کاهش اعتماد عمومی به رهبری ایالات متحده و افزایش تهدید روسیه، فرصتهایی را برای اعضای اروپایی ناتو فراهم کرده است تا حمایت افکار عمومی را برای اقدامی سریع و قاطع در زمینه دفاع تقویت کنند.
ادامه مطلب
بهاءالدین بازرگانی گیلانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ایران اسلامی امروز بعد از حدود دو سده مبارزه و مجاهده، به جایگاهی رسیده که دیگر نخواهد به این قدرت و آن قدرت متکی شود و همانند گذشته محل رقابت و تقسیم حوزه نفوذ میان این و آن شود و تبعات آن که همانا تداوم چرخۀ همیشگیِ تضاد و تخاصم داخلی است را به جان بخرد. ایران امروز نباید اعتماد بهنفس بهدست آمده را از دست بدهد و با موقعیت ژئواستراتژیکی و ژئواکونومی ممتاز خود میتواند و باید همانند مملکتی نظیر هند، ویتنام، آفریقای جنوبی و دیگران از شانیت مستقل و مرفه و برخوردار از مناسبات منطقی و مسئولیتپذیر با دنیای پیرامونی و فراپیرامونی، زندگی کند.
ادامه مطلب
رضا معصومی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: دشمن با انجام تجاوزات نظامی محدود، مستمر و هدایتشده، زمین بازی را به نحوی طراحی کرده است که پاسخهای موشکی و پهپادی ایران نیز به ناچار محدود، خطکشیشده، زمانبندیشده و در نتیجه کاملاً «پیشبینیپذیر» شود.
ادامه مطلب
سیروس حاجیزاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی استدلال میکند که تقاطع محدودیتهای مادی انباشت سرمایه در آمریکا (بحران بدهی و بازتولید ناپذیری رفاه) و دگرگونی ایدئولوژیک درونزا در اسرائیل (تسلط صهیونیسم مذهبی)، بنیانهای اپیستومولوژیک ائتلاف سنتی را در هم شکسته است. گذار کنونی در روابط آمریکا و اسرائیل، فراتر از یک دگرگونی در «سیاست خارجی» است؛ این پدیده، تجلی بارز یک «بحران ارگانیک» در ساختار هژمونی غرب است. دادههای میدانی و نظرسنجیهای اخیر نشان میدهند که «استثنای اسرائیل» دیگر یک ثابت هنجاری در نظم بینالمللی نیست، بلکه به یک «بار مادی و نمادین نامطلوب» در رقابتهای قدرتی درونایالاتی تبدیل شده است.
ادامه مطلب
از زمان ورود به قدرت، دولت ترامپ از پرداخت بخش عمده سهمیههای ارزیابیشده و الزامآور قانونی خود به بودجه عادی و بودجه حفظ صلح سازمان ملل خودداری کرده است؛ امری که تا بهار ۲۰۲۶ به انباشت حدود ۴ میلیارد دلار بدهی معوقه آمریکا به این سازمان انجامیده است.
ادامه مطلب
در روز تحلیف، ترامپ مجموعهای از فرمانهای اجرایی را امضا کرد که روند خروج از دو نهادی را آغاز میکرد که در دوره نخست خود نیز قصد خروج از آنها را داشت، اما دولت جو بایدن بعداً به آنها بازگشته بود: توافق اقلیمی پاریس و سازمان بهداشت جهانی. همچنین ایالات متحده را از توافق مالیاتی حداقل جهانی شرکتها در چارچوب سازمان همکاری و توسعه اقتصادی خارج کرد. کاخ سفید این توافق مالیاتی را بهعنوان نقض تبعیضآمیز حاکمیت ملی آمریکا و توافق اقلیمی را بهعنوان «توافقی زیانبار» که به اقتصاد آمریکا آسیب میزند، توصیف کرد.
ادامه مطلب