عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: برخلاف نگاه کلاسیک که اقتصاد را حوزهای نسبتاً فنی، خنثی و تابع منطق بازار میدانست، رویکرد ژئواکونومیک نشان میدهد که تصمیمات اقتصادی همواره در بستر ملاحظات سیاسی، امنیتی و قدرت اتخاذ میشوند.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی به معرفی کتاب «نقاط گلوگاهی: قدرت ایالات متحده در عصر جنگ اقتصادی» نوشته ادوارد فیشمن پرداخته است.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: بررسی رفتار سه بازیگر اصلی—چین، ایالات متحده و کشورهای خلیج فارس—به خوبی نشان میدهد که رقابت بر سر آفریقا پیچیدهتر از یک دوگانه ساده «استثمار یا توسعه» است و در واقع ترکیبی از فرصتها و تهدیدها را در دل خود دارد.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رفتار اقتصادی ترامپ نسبت به کشورهای نفتی و حوزه انرژی نیز ماهیتی مرکانتیلیستی یافته است. او اعتقاد دارد که آمریکا باید از «واردات انرژی خارجی» بهطور کامل بینیاز شود و این بینیازی را یکی از پایههای اصلی استقلال اقتصادی آمریکا میداند.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: رقابت میان ایالات متحده و جمهوری خلق چین در زمینه هوش مصنوعی، تنها یک جدال فناورانه نیست؛ بلکه رویارویی بر سر بازتعریف ثروت، قدرت اقتصادی و نفوذ راهبردی در جهان دیجیتال به شمار میآید.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در آستانهی گذار پرآشوب سیاست آمریکا، پیروزی ممدانی را میتوان نشانهای روشن از آغاز دورهای تازه دانست؛ دورهای که بسیاری آن را «سیاست پساترامپی» مینامند.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: شی جینپینگ جهان را عرصه بازیای طولانی میبیند که در آن موفقیت مستلزم صبر و استمرار است. ترامپ اما سیاست را میدان رقابتهای فوری میداند و بر تهدید، غافلگیری و اقدام سریع تأکید دارد.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: یکی از ابعاد مهم و پرچالش پیمان، موضوع هستهای بودن پاکستان است. اگرچه هیچ بندی در متن رسمی به موضوع بازدارندگی هستهای اشاره نکرده است، اما حضور کشوری با توان هستهای در یک پیمان دفاعی، پیام بازدارنده غیرمستقیم و پرمعنایی دارد. این امر موجب نگرانی برخی بازیگران منطقهای و فرامنطقهای شده است، زیرا حتی اگر تعهد هستهای رسمی وجود نداشته باشد، نفس نزدیکی عربستان به یک قدرت هستهای مسلمان میتواند موازنه تهدید را در ذهن اسرائیل و آمریکا تغییر دهد.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در نگاه نخست، شرط اساسی برای شکلگیری هر اتحاد نظامی، وجود تعریف واحد از تهدید مشترک است. در جهان اسلام اما هیچ اجماع روشنی در این زمینه وجود ندارد. هر بازیگر بر اساس موقعیت جغرافیایی، تاریخچه منازعات و اولویتهای امنیتی خود، برداشت متفاوتی از تهدیدات دارد.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ایران و روسیه عمدتاً به واسطه نزدیکیهای سیاسی و امنیتی در یک جبهه قرار دارند، اما روابط اقتصادی دو کشور هنوز به سطحی نرسیده که مکمل یا پایدار باشد. در مقابل، روابط تجاری ایران با چین طی دو دهه اخیر نه تنها گسترش یافته، بلکه بر پایه نیازهای واقعی و متقابل اقتصادی شکل گرفته است.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تجارت ایران با کشورهای آسیای میانه، بهویژه در حوزه صادرات، به راههای زمینی و امن نیاز دارد و زنگزور یکی از گلوگاههای حیاتی برای تحقق این پیوندهاست. از اینرو، هر تحول ژئواستراتژیک در این منطقه، مستقیماً با آینده اقتصادی و جایگاه ایران در معادلات منطقهای گره خورده است.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: چین در مسیر گذار به نظم چندقطبی، نه از مسیر تقابل نظامی یا تهاجم ارزشی، بلکه از مسیر توسعهی سرمایهمحور و اتصال ساختاری اقتصادها به منظومه تولیدی-تجاری خود در حال ایجاد وابستگیهای متقابل با جهان اسلام است. هدف این مقاله تحلیل دقیق همین روند است: چگونه چین با ابزارهای اقتصادی، زیرساختی، کریدوری و سرمایهگذاری، در حال تثبیت موقعیت خود بهعنوان هژمون نوظهور در بخشی از جهان است که پیشتر تحت نفوذ بلامنازع غرب قرار داشت.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: پروژههایی نظیر کریدورها با هدف دور زدن مسیرهای ترانزیتی سنتی ایران و ایجاد مسیرهای جدید میان جنوب خلیج فارس، هند و اروپا طراحی شدهاند. تثبیت این مسیرها به معنای کاهش سهم ایران در ترانزیت بینالمللی و از دست رفتن فرصتهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی مهم در تعاملات منطقهای خواهد بود.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: نکته حائز اهمیت تأثیر همافزا و مکمل این سه سند کلیدی در کنار یکدیگر است. ترکیب تسهیل رویههای گمرکی، اعطای ترجیحات تعرفهای و تضمین حقوق سرمایهگذاران، بستری پویا برای رشد پایدار روابط اقتصادی ایجاد میکند. در شرایطی که ایران بهدنبال تنوعبخشی به شرکای تجاری و توسعه بازارهای منطقهای است، این الگو میتواند بهعنوان نمونهای موفق برای تعامل با سایر کشورهای حاشیه خلیج فارس مورد استفاده قرار گیرد.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تأسیس GCC عمدتاً واکنشی به تحولات ژئوپلیتیکی پس از انقلاب ایران و آغاز جنگ ایران و عراق بود. شورا با اهدافی چون تقویت امنیت جمعی، ایجاد یکپارچگی اقتصادی، افزایش رفاه اجتماعی، و اتخاذ مواضع سیاسی واحد در برابر تحولات منطقهای و جهانی شکل گرفت.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: محاصره سال ۲۰۱۷ نهتنها باعث عقبنشینی قطر نشد، بلکه نقطه عطفی در تحول دکترین امنیت ملی و سیاست خارجی این کشور بود؛ دکترینِ بازیگری کوچک با دستهای بزرگ که قواعد بازی را با نرمی و قدرت بازنویسی کرد.
ادامه مطلب