آزمون استقلال یا تسلیم خاموش
فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: بسته شدن الشیب آزمونی جدی برای استقلال سیاسی بغداد است. آیا عراق میتواند در برابر فشار خارجی منافع ملی و روابط همسایگی خود را حفظ کند؟
ادامه مطلب
فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: بسته شدن الشیب آزمونی جدی برای استقلال سیاسی بغداد است. آیا عراق میتواند در برابر فشار خارجی منافع ملی و روابط همسایگی خود را حفظ کند؟
ادامه مطلب
مجمع بینالمللی خلیج فارس هشدار داده است که تلاش برای تضعیف ایران با فشار بر بغداد برای انتخاب یک طرف به جای طرف دیگر میتواند نتیجه معکوس داشته باشد و به جای کاهش نفوذ گروههای وابسته به تهران، قطببندیهای داخلی عراق را تشدید کند.
ادامه مطلب
محمدعلی مهتدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ممکن است سرباز آمریکایی از پایگاههای عراق خارج شده باشد، اما نفوذ آمریکا از راههای دیگری همچنان ادامه داشته باشد. نمونه روشن آن را میتوان در ماجرای اخیر تحریم ایران و ممنوعیت پرواز هواپیماهای ایرانی به فرودگاههای عراق مشاهده کرد.
ادامه مطلب
زهرا الطائی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: اهمیت تاریخی ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ نه صرفاً در خروج آخرین سرباز آمریکایی، بلکه در بازتعریف الگوی رابطه میان عراق و آمریکا و گذار از "حضور نظامی" واشنگتن به "حضور امنیتی" نهفته است.
ادامه مطلب
ایوب حطاویان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در نظریه آشوب، سیستمهای پیچیده و غیرخطی به گونهای عمل میکنند که تغییرات کوچک در برخی نقاط و شرایط اولیه میتواند مسیر تحولات آینده را به شکل قابلتوجهی دگرگون کند.
ادامه مطلب
محمدمهدی ملکی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: حضور دیپلماتیک آمریکا در بغداد و اربیل ادامه دارد و واشنگتن نیز تأکید کرده که همکاریهای اطلاعاتی، آموزشی و امنیتی با عراق ادامه خواهد یافت، اما این همکاری دیگر مبتنی بر استقرار نیروی نظامی در داخل عراق نیست.
ادامه مطلب
این در واقع به این معنی است که در لحظه ای که واشینگتن درگیر درگیری پرهزینه ای است که قصد دارد ایران را از نظر نظامی و اقتصادی تضعیف کند، همزمان در حال کاهش حضور نظامی خود در این کشور است که مسلماً بزرگترین دستاورد استراتژیک خود را در دوران پس از صدام برای تهران فراهم کرده است.
ادامه مطلب
آرش رضایی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: این مقاله استدلال میکند که هرچند تصمیمگیرندگان آمریکایی غالباً دلایل «عقلانی» را برای توسل به زور ارائه میدهند—از جمله مقابله با تهدیدهای امنیتی، حفظ اعتبار، یا منافع بشردوستانه—اما موفقیت پایدار سیاسی و استراتژیک، نیازمند بیش از یک توجیه عقلانی اولیه است. شواهد از این موارد نشان میدهد که فقدان راهبرد سیاسی منسجم پس از مداخله، ابهام در هدفگذاری، و اتکای بیش از حد به فرضهای اثباتنشده دربارهی پیامدهای سیاسی، اغلب مانع از دستیابی به نتایج مطلوب بلندمدت شده است.
ادامه مطلب
فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: منازعه نینوا در باطن خود، رقابتی ژئوپلیتیک برای در دست گرفتن شریانهای اقتصادی، ساختارهای اجرایی محلی و دالانهای راهبردی شمال غرب خاورمیانه است.
ادامه مطلب
فرهاد قادری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: برای درک ابعاد این تحول، میتوان از نظریهی رئالیسم تهاجمی بهره گرفت که بر نقش «نقاط خفهکننده» در معادلات قدرت تأکید دارد. تنگه هرمز از این منظر، نه فقط یک گذرگاه اقتصادی، بلکه اهرم حیاتی ایران برای بازدارندگی و چانهزنی راهبردی بوده است. ایالات متحده با انتقال بخشی از جریان نفت به خشکی، عملاً در تلاش است تا این اهرم را خنثی کند و برای نخستین بار از جنگ جهانی دوم تاکنون، وابستگی زنجیرهی تأمین انرژی به یک آبراهِ تحت نفوذ دشمن را بشکند. در این چارچوب، خطلولهی مذکور نه یک پروژهی اقتصادی، که یک «سلاح زیرساختی» برای تغییر موازنهی قوا به نفع واشینگتن و متحدانش محسوب میشود.
ادامه مطلب
علی الزیدی، نخستوزیر جدید عراق، تاجر جوانی که بهتازگی کابینه را در بغداد تحویل گرفته، قراردادهایی بزرگ و تاریخی در واشینگتن به امضا رسانده است؛ مجموعه قراردادها و توافقنامههایی به ارزش ۶۰ میلیارد دلار برای توسعه نفت، گاز و برق عراق. قراردادهایی که صادرات نفت عراق را از وابستگی به تنگه هرمز میرهاند و البته در حاشیه این اسناد انرژی که در اتاق بازرگانی آمریکا امضا شده است، موافقتنامهای با شرکت استارلینک امضا شده تا خدمات اینترنت ماهوارهای را به مردم عراق عرضه کند.
ادامه مطلب
سفر امروز پنجشنبه اول مرداد ۱۴۰۵ علی الزیدی، نخستوزیر عراق، به تهران در شرایطی انجام میشود که خاورمیانه هنوز درگیر پیامدهای دور تازه جنگ تحمیلی آمریکا علیه ایران و بازآرایی موازنههای امنیتی و سیاسی منطقه است؛ شرایطی که عراق بیش از هر کشور دیگری از تبعات آن تأثیر میپذیرد. ب
ادامه مطلب
آیا شرایط داخلی و منطقهای لازم برای خلع سلاح پایدار در واقع در عراق یا لبنان وجود دارد؟
ادامه مطلب
پس از سقوط حکومت صدام حسین در حمله ایالات متحده به عراق در سال ۲۰۰۳، این کشور شش چهره را بهعنوان نخستوزیر به خود دیده است. این شش مرد عراقی، حتی پیش از آنکه پای خود را به منطقه سبز بغداد بگذارند، ناچار بودهاند دنبال راهی برای توازن روابط خود با تهران و واشینگتن باشند.
ادامه مطلب
جنگ در خلیج فارس، شاید بیش از همه عراق را متضرر کرد و صادرات نفت این کشور را تقریبا به صفر رساند؛ رخدادی که برای یک کشور کاملا نفتی میتواند به معنی بروز آشوب و ناآرامیهای داخلی باشد.
ادامه مطلب
بهرام مرادی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: تحولات لبنان، پیامدهایی فراتر از جغرافیای این کشور داشته باشد و بر محیط امنیتی سوریه و عراق نیز اثرگذار شود. در چنین بستری، رایزنیهای امنیتی میان بغداد و دمشق را باید در چارچوب تلاش برای مدیریت مخاطرات ناشی از پیوستگی بحرانها در منطقه تحلیل کرد.
ادامه مطلب
پژوهشگر مسائل منطقه و تروریسم با تشریح تعهدات عراق بر اساس توافقنامه امنیتی و مواد قانون اساسی این کشور، تأکید کرد که عدم استرداد یا محاکمه سران گروههای پژاک، کومله، دموکرات و پاک میتواند نقض معاضدت قضایی تلقی شود و مشروعیت حاکمیت بغداد را زیر سؤال ببرد.
ادامه مطلب
محمد بیدگلی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می نویسد: سرمایه اجتماعی عبارت از نوعی اعتماد، همبستگی اجتماعی، همیاری و قانونگرایی که وقتی وجود دارد در رفتارهای متقابل افراد قابل پیش بینی و قابل کنترل میشود، هر چه رفتارهای افراد پیش بینی پذیرتر و کنترل شده تر باشد، هزینهای که به دیگران تحمیل می کنند کمتر است.
ادامه مطلب
پترائوس بدون اینکه به تلاشهای مخفی و غیرمخفی امریکا برای اعمال نفوذ در سیاستگذاریهای عراق اشاره کند نتیجه میگیرد که آینده عراق کمتر توسط موازنه قدرت خارجی و بیشتر توسط توانایی نهادهای آن در غلبه بر شبکههای غیررسمی نفوذ تعیین خواهد شد.
ادامه مطلب
اقامه نماز میت بر پیکر رهبر شهید در نجف اشرف، نگاهها را به آیتالله سید محمدتقی حکیم، عالم زاهد و برجسته حوزه علمیه نجف، معطوف کرد.
ادامه مطلب
سید علی موسوی خلخالی مینویسد: این سفر بهتر بود زودتر و قبل از آغاز تحولات اخیر عراق انجام میشد تا ثابت میشد که ایران نه در حاشیه بلکه در بطن مناسبات بینالمللی عراق است.
ادامه مطلب
فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: یکی از این سناریوها که در برخی تحلیلهای اروپایی – بهویژه در محافل پژوهشی فرانسه – با عنوان «مسئله سه دریا» مطرح شده، ایجاد کریدوری انرژی و ترانزیتی است که خلیج فارس را از طریق عراق و سوریه به دریای مدیترانه متصل کند. هدف اصلی چنین طرحی تنوعبخشی به مسیرهای انتقال انرژی است تا بخشی از صادرات انرژی منطقه بتواند بدون عبور از تنگه هرمز به بازارهای جهانی برسد.
ادامه مطلب
باقر حکیم در گفتوگو با دیپلماسی ایرانی میگوید: از دیدگاه تهران، خلع سلاح کامل شبه نظامیان مسلح کُردی مستقر در مرز، اخراج آنها از مناطق مرزی و استرداد سران تحت تعقیب، سه ستون اصلی توافقنامه امنیتی به شمار میروند.
ادامه مطلب
رویکرد ترامپ در روش متفاوت است، قدرت هوایی و مشارکت محدود را بر اشغال ترجیح میدهد، اما سوالات مشابهی را در مورد نتایج بلندمدت مطرح میکند. اگر هدف فراتر از بازدارندگی فوری به تحول سیاسی باشد، فقدان یک استراتژی روشن پس از جنگ به یک آسیبپذیری حیاتی تبدیل میشود.
ادامه مطلب
مارکو روبیو وزیر خارجه آمریکا روز شنبه ۳۰ ماه مه اعلام کرد که تام باراک سفیر آمریکا، با وجود پایان دوره فعالیت به عنوان فرستاده ویژه به سوریه، به نقش خود در رهبری پروندههای سوریه و عراق در دولت دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا ادامه خواهد داد.
ادامه مطلب
سید محمد شفیعی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در فضای رسانهای، گاه چنین القا شد که اهمیت هرمز در حال کاهش است و کشورهای عربی خلیج فارس طی سالهای اخیر خود را برای «جهانِ پساهرمز» آماده کردهاند. اما بررسی دقیق ظرفیتها، محدودیتهای فنی، جغرافیایی، امنیتی و اقتصادی این پروژهها نشان میدهد که فاصلهای جدی میان «کاهش نسبی وابستگی به هرمز» و «جایگزینی واقعی هرمز» وجود دارد.
ادامه مطلب
غفور کریمی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: در ساختار پیچیده و چندلایه سیاسی عراق، دوام هر دولت تا حد زیادی به میزان توانایی آن در حفظ توازن میان نیروهای اثرگذار داخلی و بیرونی وابسته است؛ بنابراین هرگونه خروج محسوس از این موازنه میتواند زمینهساز افزایش فشارهای سیاسی، محدودیتهای اجرایی و تشدید اصطکاک منجر به شعلهور شدن دامنه اختلافات با بازیگران بانفوذ شود.
ادامه مطلب
علی موسوی خلخالی مینویسد: تحفظ ایران از عدم تماس رسمی با الزیدی قابل درک است. در حالی که امریکا و متحدانش بهگونهای آغوش خود را به روی الزیدی گشودهاند و ترامپ حتی او را برای سفر به واشینگتن دعوت کرده – دعوتی که در طول دوران نخستوزیری محمد شیاع السودانی از او دریغ شده بود – تهران محتاطانه نظارهگر است تا ببیند نخستوزیر منتخب کجای معادلات سیاسی و منطقهای میایستد.
ادامه مطلب
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره چرایی عدم تماس رسمی از سوی ایران با نخستوزیر منتخب عراق درحالی که مقامات کشورهای مختلف با او تماس گرفتهاند و انتخاب او را تبریک گفتهاند، گفت: «رابطه جمهوری اسلامی ایران با عراق رابطه بسیار دوستانه و برادرانهای است. ما همیشه از تصمیمگیری مستقل در عراق حمایت و استقبال کردهایم. در این رابطه هم آقای عراقچی طی توییتی انتخاب ایشان را تبریک گفتند. امیدواریم که روند تشکیل دولت بهآسانی و طی یک روند طبیعی نیز به انجام برسد. آقای رئیس جمهور هم بعد از انتخاب رئیس جمهوری عراق پیام خیلی روشنی دادند و بر روابط نزدیک دو کشور تاکید کردند. همه آنچه تا الآن گفته شده موید اصول ثابت جمهوری اسلامی ایران مبنی بر حسن همجواری و تقویت دوستی و نزدیکی ما با این کشور برادر و مسلمان است.»
ادامه مطلب
پس از ۱۶۷ روز بنبست فلجکننده سیاسی در بغداد، نزار آمیدی، رئیسجمهور عراق، علی الزیدی را بهعنوان نخستوزیر جدید معرفی کرد. این انتخاب که تحت فشار اولتیماتوم واشنگتن و با اجماع جریانهای سیاسی صورت گرفت، تلاشی برای عبور از بحران تشکیل دولت و بازگشت ثبات به ساختار اجرائی کشور محسوب میشود.
ادامه مطلب