مطالب مرتبط با کلید واژه

عربستان


آیا بحران امنیتی عربستان می‌تواند مسیر عادی‌سازی با اسرائیل را تغییر دهد؟
از یمن تا ابراهیم

آیا بحران امنیتی عربستان می‌تواند مسیر عادی‌سازی با اسرائیل را تغییر دهد؟ جدید

علی اصغر بصیری جم در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: مسئله اصلی برای ریاض دیگر صرفاً آینده حکومت یمن نیست؛ بلکه امنیت سرزمینی، صادرات انرژی و اعتبار راهبردی عربستان است.

ادامه مطلب
عربستان سعودی در تنگنای راهبردی
باب المندب فشار می‌آورد

عربستان سعودی در تنگنای راهبردی

محمدعلی مهتدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: واقعیت این است که تصمیم عربستان متاثر از منظومه ای است که جایگاه خود را در آن تعریف کرده است: منظومه ای متشکل از آمریکا، اروپا، رژیم صهیونیستی و برخی همپیمانان آمریکا در منطقه.

ادامه مطلب
از تنگه هرمز تا باب‌المندب؛ موازنه جدید قدرت در شریان‌های انرژی جهان
یمن معادلات را تغییر می‌دهد

از تنگه هرمز تا باب‌المندب؛ موازنه جدید قدرت در شریان‌های انرژی جهان

تصرف استراتژیک بندر المخا و جزیره میون توسط انصارالله یمن، با ایجاد دومین نقطه‌ انسداد دریایی در کنار تنگه هرمز، به ایران اهرم فشاری دوگانه بر شریان‌های انرژی و تجارت جهانی داده و ضمن کاهش ۹۵ درصدی صادرات نفت عربستان از باب‌المندب، معادلات نظامی منطقه را به سوی یک درگیری فراگیرتر سوق داده است.

ادامه مطلب
از ترتیبات دفاعی سه‌جانبه تا ظهور الگوی نوین موازنه منطقه‌ای
توافق مکه و بازآرایی معماری امنیتی خاورمیانه

از ترتیبات دفاعی سه‌جانبه تا ظهور الگوی نوین موازنه منطقه‌ای

سیروس حاجی‌زاده در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: پرسش اصلی درباره توافق مکه این نیست که آیا «ناتوی خاورمیانه» یا «ناتوی اسلامی» متولد شده است یا خیر. چنین تعبیری از نظر نهادی و نظری اغراق‌آمیز است. پرسش دقیق‌تر این است که آیا این توافق می‌تواند به یکی از گره‌های یک شبکه امنیتی چندمرکزی و چندلایه تبدیل شود؛ شبکه‌ای که در آن دولت‌های منطقه بخشی از مسئولیت تولید امنیت را خود بر عهده می‌گیرند، بدون آنکه الزاماً روابط امنیتی خود با قدرت‌های فرامنطقه‌ای را کنار بگذارند. در چنین برداشتی، توافق مکه نه یک «جایگزین» برای معماری موجود، بلکه یکی از نشانه‌های تکثیر مراکز تولید امنیت در خاورمیانه است. 

ادامه مطلب
معمای راهبردی عربستان در قبال انصارالله
از برتری نظامی تا بن‌بست سیاسی

معمای راهبردی عربستان در قبال انصارالله

امیرحسین عسگری در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: مسئله اصلی یادداشت حاضر ارزیابی ظرفیت عربستان برای مدیریت بن‌بست موجود در برابر انصارالله است. تجربه سال‌های گذشته نشان داده که برتری اقتصادی و نظامی ریاض به برتری سیاسی و امنیتی در میدان یمن تبدیل نشده و استمرار مخاصمه مسلحانه نیز هزینه‌های امنیتی، اقتصادی و اعتباری قابل توجهی برای عربستان ایجاد کرده است.

ادامه مطلب
تهدید زمینی، فشار دریایی؛ راهبرد چندلایه صنعا در برابر ریاض
آنچه عربستان باید بداند

تهدید زمینی، فشار دریایی؛ راهبرد چندلایه صنعا در برابر ریاض

غفور کریمی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: دولت عربستان باید بداند که هیچ راه‌حل پایداری از مسیر حملات بیشتر، محاصره فراگیر یا فشار بر زندگی مردم عادی به دست نخواهد آمد.

ادامه مطلب
عربستان سعودی و خطاهای راهبردی
اقداماتی که به تضعیف ریاض در جهان اسلام انجامیده است

عربستان سعودی و خطاهای راهبردی

محمدعلی مهتدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: نزدیک به دو دهه است که عربستان سعودی در سیاست منطقه‌ای خود اقداماتی انجام می‌دهد که نه‌تنها دستاورد روشنی برای منافع ملی این کشور نداشته، بلکه در مواردی به تضعیف موقعیت و جایگاه آن در جهان اسلام انجامیده است.

ادامه مطلب
چرا توافق دفاعی عربستان، ترکیه و پاکستان دوام نمی‌آورد؟
سه رویا در یک پیمان

چرا توافق دفاعی عربستان، ترکیه و پاکستان دوام نمی‌آورد؟

فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: پیش‌بینی فروپاشی این توافق، بر پایه شناخت تجربه‌های مشابه در منطقه است. تجربه‌ای که نشان داده ائتلاف‌های مبتنی بر منافع لحظه‌ای و فاقد دشمن مشترک ملموس، به سرعت به پنهان فراموشی سپرده می‌شوند. 

ادامه مطلب
آیا منطقه وارد نظم جدیدی می‌شود؟
نگاهی عمیق تر به پیمان دفاعی سه‌جانبه

آیا منطقه وارد نظم جدیدی می‌شود؟

محسن شریف‌خدائی نوشت: در سال‌های اخیر، افزایش تنش‌ها در خلیج فارس، حملات پراکنده به کشتی‌ها در تنگه هرمز، رقابت‌های منطقه‌ای و کاهش نقش مستقیم آمریکا در تضمین امنیت متحدانش، همگی نشان داده‌اند که امنیت این آبراه دیگر نمی‌تواند بر حضور یک قدرت خارجی تکیه کند.

ادامه مطلب
ارتش، پول، بمب اتم
ترکیه، عربستان و پاکستان به دنبال لایه تازه‌ای از بازدارندگی در برابر تهدیدهای جدید هستند

ارتش، پول، بمب اتم

پیمان دفاعی متقابل عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان، در میانه جنگ ایران و آمریکا، معادلات امنیتی خاورمیانه را پیچیده‌تر کرده است؛ توافقی که می‌تواند هم مکمل راهبرد واشینگتن برای تقسیم بار دفاعی باشد و هم نشانه‌ای از کاهش اعتماد به آمریکا. دولت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا در ساعت‌های نخست پس از امضای پیمان دفاعی متقابل میان عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان در مکه، واکنش رسمی نشان نداد.

ادامه مطلب
پیامدهای پیمان دفاعی مکه برای هند
دهلی‌نو نگران است

پیامدهای پیمان دفاعی مکه برای هند

حسین داورزنی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: بر اساس گزارشی که در درگاه اینترنتی Theweek منتشر شده، این موضوع برای هند، خبر بدی خواهد بود زیرا این توافق: به معنای کاهش قدرت و حضور ایالات متحده و متحد نزدیکش اسرائیل در غرب آسیاست. هند روابط تجاری و نظامی قابل توجهی با ایالات متحده و اسرائیل دارد.

ادامه مطلب
پیمان دفاعی مکه؛ نظم امنیتی جدید منطقه
ائتلاف‌های ضدایرانی تسریع شده است؟

پیمان دفاعی مکه؛ نظم امنیتی جدید منطقه

مسعد سلیتی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: زمینه شکل‌گیری پیمان هیچ پیمان امنیتی در خلأ شکل نمی‌گیرد. طی سال‌های اخیر، افزایش تنش‌های منطقه‌ای، حملات متقابل، تهدید مسیرهای انتقال انرژی و گسترش فعالیت بازیگران غیردولتی، نگرانی کشورهای منطقه را نسبت به امنیت ملی خود افزایش داده است. 

ادامه مطلب
چراغ سبز غنی‌سازی به ریاض
دولت ایالات متحده از توافق جامع اتمی غیرنظامی با عربستان رونمایی کرد

چراغ سبز غنی‌سازی به ریاض

دولت ایالات متحده از یک توافق جامع هسته‌ای غیرنظامی با عربستان سعودی پرده برداشت که حق غنی‌سازی داخلی را به ریاض اعطا می‌کند. مقامات ایالات متحده تأیید کردند که دولت دونالد ترامپ قصد دارد دستیابی به یک توافق گسترده هسته‌ای با عربستان سعودی را اعلام کند؛ توافقی که می‌تواند مسیر را برای غنی‌سازی سوخت رآکتورهای هسته‌ای در خاک این کشور هموار کند.

ادامه مطلب
پایگاه‌های امریکایی در منطقه بلای جان سربازان
نماینده ویژه سابق ترامپ تحلیل می‌کند

پایگاه‌های امریکایی در منطقه بلای جان سربازان

الیوت آبرامز در یادداشتی می‌نویسد: پایگاه‌های ایالات متحده در منطقه اکنون هدف حملات ایران است که به کشته شدن دست‌کم هفده نظامی آمریکایی، مجروح شدن حدود پانصد نفر دیگر و تلفات میلیاردها دلاری تجهیزات منجر شده است. این یک مشکل جغرافیایی است.

ادامه مطلب
سفر روبیو به منطقه خلیج فارس به جز قطر و عربستان
واشنگتن به دنبال چیست؟

سفر روبیو به منطقه خلیج فارس به جز قطر و عربستان

تحلیلگران سفر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به کشورهای حوزه خلیج فارس را با آنچه «ترتیبات جدید منطقه‌ای» در حال بررسی می‌دانند، مرتبط دانسته و معتقدند هدف این سفر، اطمینان‌بخشی به کشورهای منطقه درباره روند مذاکرات میان آمریکا و ایران است.

ادامه مطلب
بازآرایی قدرت‌ها و اتحادهای نو در خاورمیانه
کشورهایی که بازیگران جدید منطقه شده‌اند

بازآرایی قدرت‌ها و اتحادهای نو در خاورمیانه

ابوالفضل حسینی نیک در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در دنیای سیاست، جنگ از جمله تحولاتی است که به حرکت سریع در سیاست و وانکش‌های جدید منجر می‌شود، یکی از اثرات مهم جنگ اخیر این بود که نشان دادن اتحادها، منافع و دورنگار کشورهای منطقه خاورمیانه و خلیج‌فارس چقدر می تواند باهم متفاوت و حتی متضاد باشد

ادامه مطلب
توهمِ جایگزینی هرمز
چرا هیچ کریدوری هنوز توان حذف تنگه هرمز از ژئوپلیتیک انرژی جهان را ندارد؟

توهمِ جایگزینی هرمز

سید محمد شفیعی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: در فضای رسانه‌ای، گاه چنین القا شد که اهمیت هرمز در حال کاهش است و کشورهای عربی خلیج فارس طی سال‌های اخیر خود را برای «جهانِ پساهرمز» آماده کرده‌اند. اما بررسی دقیق ظرفیت‌ها، محدودیت‌های فنی، جغرافیایی، امنیتی و اقتصادی این پروژه‌ها نشان می‌دهد که فاصله‌ای جدی میان «کاهش نسبی وابستگی به هرمز» و «جایگزینی واقعی هرمز» وجود دارد. 

ادامه مطلب
شوک جنگ ایران به خاورمیانه
رقبا صلح را ترجیح دادند

شوک جنگ ایران به خاورمیانه

آندریاس کریگ، دانشیار کالج کینگز لندن، گفت که کشورهای خلیج فارس از میزان محافظت واشینگتن از اسرائیل در برابر پهپادها و موشک‌های ایران، علی‌رغم تریلیون‌ها دلار سرمایه‌گذاری خلیج فارس که به ایالات متحده سرازیر شده است، شوکه شده‌اند.

ادامه مطلب
وقتی جنگ ادامه دارد، دیپلماسی چگونه نفس می‌کشد؟
معمای مذاکرات!

وقتی جنگ ادامه دارد، دیپلماسی چگونه نفس می‌کشد؟

 درحالی‌که جنگ تحمیلی آمریکا و اسرائیل علیه ایران وارد روز سی‌وششم شده است، کماکان افق مذاکرات و دیپلماسی برای پایان‌دادن به این بحران، مبهم و پرابهام به نظر می‌رسد. با وجود برخی تحرکات سیاسی و دیپلماتیک در سطح منطقه‌ای و بین‌المللی، واقعیت‌های میدانی نشانی از کاهش تنش‌ها یا پیشرفت ملموس در مسیر گفت‌وگوها ندارد.

ادامه مطلب
سیگنال سیاسی ریاض، آزمون اجرائی دمشق
قراردادهای راهبردی سوریه و عربستان با محوریت مخابرات، حمل‌ونقل و انرژی

سیگنال سیاسی ریاض، آزمون اجرائی دمشق

سوریه و عربستان با امضای قراردادهای راهبردی در دمشق، از راه‌اندازی ایرلاین مشترک و پروژه بزرگ مخابراتی تا برنامه‌های آب، انرژی و زیرساخت، تلاش می‌کنند مسیر بازسازی پس از جنگ داخلی سوریه را که به سقوط بشار اسد منجر شد، با سرمایه‌گذاری منطقه‌ای شتاب بدهند؛ بسته‌ای که هم یک آزمون اجرائی برای دمشق است و هم سیگنال سیاسی ریاض

ادامه مطلب
پایان عصر برادری در دیپلماسی
اردوغان از فاز جدید همکاری‌های دفاعی میان ترکیه و عربستان خبر داد

پایان عصر برادری در دیپلماسی

ی سرمایه‌گذاری در آسمان آنکارا، آخرین سنگر ریاض برای خروج از سایه سنگین تضمین‌های متزلزل کاخ سفید است. رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه از سرمایه‌گذاری گسترده ریاض در صنایع مختلف ترکیه بسیار خشنود به نظر می‌رسد. اردوغان امیدوار است‌ عربستان فورا سرمایه‌گذاری مشترک در جنگنده نسل پنجم «کان» را نهایی کند؛

ادامه مطلب
ساعت سرنوشت
راهکارهای فوری خروج از بحران فعلی

ساعت سرنوشت

این روزها فضای سیاست خارجی پیچیده‌تر از هر زمان دیگری است و ما با نوعی «روزشمار» و حتی «ساعت‌شمار» بحران مواجهیم؛ وضعیتی که در آن، هم‌زمان نشانه‌های فزاینده‌ای از تشدید فشار نظامی، ابهام در تصمیم‌گیری سیاسی و تلاش‌های پراکنده برای فعال‌سازی کانال‌های دیپلماتیک دیده می‌شود. تحرکات اخیر آمریکا در منطقه، اظهارات متناقض دونالد ترامپ درباره ایران و هم‌زمانی آن با پیام‌های غیررسمی دیپلماتیک، تصویری سیال و پرریسک از شرایط کنونی ترسیم کرده است؛ تصویری که در آن، هیچ سناریویی را نمی‌توان به‌ طور کامل منتفی دانست؛ از آغاز مذاکرات تا شروع جنگ دوباره.

ادامه مطلب
دیپلماسی معلق
هشدار تازه گروسی و ادامه میانجیگری‌های عربی بین تهران و واشینگتن

دیپلماسی معلق

رافائل گروسی، مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، روز سه‌شنبه در گفت‌وگو با خبرگزاری رویترز و در حاشیه نشست مجمع جهانی اقتصاد در داووس، اعلام کرد‌ آژانس تاکنون موفق شده است تمامی ۱۳ تأسیسات هسته‌ای اعلام‌شده ایران را که هدف حملات نظامی قرار نگرفته‌اند، بازرسی کند، اما هنوز امکان بازرسی از سه سایت کلیدی نطنز، فردو و اصفهان که در ماه ژوئن هدف بمباران قرار گرفتند، فراهم نشده است.

ادامه مطلب
هجینگ رکن گمشده سیاست خارجی ایران
سیاستی که کشورهای عربی حوزه خلیج فارس از آن بهره می‌برند

هجینگ رکن گمشده سیاست خارجی ایران

رستم ضیائی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: نمونه موفق رویکرد هجینگ در سال‌های اخیر در میان قدرت‌های میانه، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس از جمله عربستان سعودی و امارات هستند. این کشورها به طور آشکار تمایل بیشتری به گشایش روابط با کشورهای غیرغربی نشان داده‌اند و در راستای تقویت مصون سازی اقتصادی و امنیتی خود، درحال توسعه همکاری های چندجانبه با قدرت های آسیایی هستند.

ادامه مطلب
شکاف ریاض و ابوظبی در یمن
از ائتلاف تا تقابل بر سر جنوب

شکاف ریاض و ابوظبی در یمن

رضا حاجی محمدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: عربستان، به عنوان رهبر ائتلاف، همواره بر حفظ وحدت یمن تأکید داشته، در حالی که امارات با حمایت از نیروهای جدایی‌طلب جنوبی، به دنبال منافع استراتژیک خود در بنادر، جزایر و مسیرهای تجاری کلیدی است.

ادامه مطلب
عربستان و بحران تجزیه کشورهای عربی
از تهدید امنیت ملی تا فرصت رهبری منطقه‌ای

عربستان و بحران تجزیه کشورهای عربی

فرصتی واقعی برای عربستان وجود دارد تا با مشارکت مصر و ترکیه، نقش منطقه‌ای خود را توسعه دهد و رهبری کشورهای عربی را به دست بگیرد. اما تحقق این امر مستلزم آن است که سه کشور مصر، ترکیه و عربستان عناصر قدرت خود را به ‌درستی بشناسند و تلاش‌هایشان را برای مقابله با پروژه‌های تجزیه و مقابله با گسترش نفوذ اسرائیل که متاسفانه در موارد زیادی با سیاست‌های امارات هم‌راستا شده است، یکپارچه کنند.

ادامه مطلب
یمن و سودان آوردگاه رقابت‌ها شده‌اند
رقابت پنهان و آشکار عربستان و امارات در تجارت و سیاست

یمن و سودان آوردگاه رقابت‌ها شده‌اند

سید محمد حسینی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: وابط عربستان سعودی و امارات متحده عربی در حال گذار از الگوی «همکاری – رقابت پنهان» به سمت الگوی «رقابت – همکاری» است. رقابتی که گاه وجه پنهان و گاه وجه آشکار به خود می گیرد.

ادامه مطلب