پاتک‌های هدفمند ارتش اوکراین در جبهه جنوب شرقی، ادعای کرملین مبنی بر پیروزی گریزناپذیر در ابتدای جنگ را در پنجمین سال به چالش کشیده است. در حالی که مذاکرات صلح متوقف مانده، تلفات میلیونی، پیشروی‌های میلی‌متری و فروپاشی شریان‌های نفتی، ماشین جنگی روسیه را در یک بن‌بست فرسایشی و پرهزینه گرفتار کرده است.
ادامه مطلب
محسن شریف‌خدائی نوشت: ژنو بار دیگر به صحنه‌ای بدل شده که در آن امید و نگرانی، دیپلماسی، تهدید و بی‌اعتمادی در هم تنیده‌اند. شهری که دهه‌ها میزبان پیچیده‌ترین بحران‌های جهانی بوده، اکنون شاهد دور تازه‌ای از گفت‌وگوهای غیرمستقیم میان ایران و آمریکاست؛ گفت‌وگوهایی که نه‌تنها بر سر آینده برنامه هسته‌ای ایران، بلکه بر سر شکل‌دهی به توازن قدرت در خاورمیانه و حتی آینده روابط دو کشور جریان دارد.
ادامه مطلب
کودتای ۲۸ مرداد فقط سقوط یک دولت نبود، تثبیت یک فرمول بود؛ فرمولی که آمریکا و انگلیس علیه ایران به کار گرفتند تا ملی‌شدن نفت را متوقف کنند؛ مذاکره در ظاهر، فشار در باطن، وعده در زبان، آشوب در خیابان، گفت‌وگو برای خرید زمان و عملیات برای تغییر نظام.
ادامه مطلب
رئیس‌جمهور چین با دست پرتری میزبان همتای آمریکایی خود خواهد بود. دیوان عالی آمریکا تعرفه‌های اضطراری ترامپ را باطل کرد و تهدید تصاعدی تعرفه‌ها را هم تا ۱۴۵ درصد لغو کرده است. در‌حال‌حاضر چین فعلا فقط با تعرفه ۱۵ درصدی جهانی یک مهلت ۱۵۰ روزه طرف است.
ادامه مطلب
محمدعلی مهتدی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: این پرسش همچنان پابرجاست که چگونه اپستین با چنین سابقه‌ای توانست در حلقه‌های بسته سیاست، اقتصاد و حتی نهادهای علمی و فرهنگی آمریکا و اروپا رفت‌وآمد داشته باشد، بی‌آنکه نظارت مؤثری مانع ادامه فعالیت‌های او شود؟
ادامه مطلب
سیدمصطفی هاشمی‌طبا نوشت: در اوضاع و احوال پیچیده کشور و تهدیدهای مختلفی که از سوی عوامل متفاوت داخلی و خارجی بر ساحت‌های مختلف کشور وارد است، می‌بینیم که برخی افرادِ دست به میکروفون، کلماتی بر زبان می‌آورند که علاوه بر اینکه موجبات استهزای خود و سازمان مربوطه‌شان را فراهم می‌کنند، کلام‌شان نوعا به‌عنوان پاس گل به حریف می‌تواند تلقی شود.
ادامه مطلب
جی‌دی ونس معاون رئیس‌جمهور آمریکا که در حال حاضر محتمل‌ترین گزینه قدرتمند برای نامزدی جمهوری‌خواهان در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ به حساب می‌آید، بیش از پیش ذهن بازیگران قدرت در جهان را به خود مشغول کرده است. مقام‌های خارجی که با ونس کار کرده‌اند می‌گویند که او و متحدانش حتی در حوزه سیاست خارجی در حلقه ترامپ نفوذ قابل توجهی دارند. در میان دیپلمات‌ها این امید وجود دارد که اگر ونس به دفتر بیضی (ریاست‌جمهوری) برسد، رئیس‌جمهوری قابل پیش‌بینی‌تر از رئیس فعلی‌اش باشد و روند سیاست‌گذاری منظم‌تری را پیش ببرد.
ادامه مطلب
دومین روز مذاکرات صلح اوکراین و روسیه در ژنو، با میانجیگری آمریکا فقط پس از حدود دو ساعت به‌طور ناگهانی تمام شد. ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، می‌گوید گفت‌وگوها «دشوار» بوده و مسکو عمدا روند مذاکرات را طولانی می‌کند، در‌حالی‌که دونالد ترامپ، کی‌یف را برای امتیاز‌دادن تحت فشار گذاشته است.
ادامه مطلب
کرملین وانمود می‌کند دنبال «پایان جنگ» است، اما فقط اگر پایانش شبیه پیروزی باشد. هم‌زمان با ورود هیئت‌ها به ژنو، مسکو فشار را از دو مسیر بالا برد: اول، تشدید حملات به شبکه انرژی و زیرساخت‌های حیاتی اوکراین در میانه زمستان؛ دوم، تأکید دوباره بر مطالبات سیاسی و سرزمینی که عملا قرار است دولت زلنسکی را از درون فرسوده کند.
ادامه مطلب
جی‌دی ونس معاون رئیس‌جمهور آمریکا که در حال حاضر محتمل‌ترین گزینه قدرتمند برای نامزدی جمهوری‌خواهان در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ به حساب می‌آید، بیش از پیش ذهن بازیگران قدرت در جهان را به خود مشغول کرده است. مقام‌های خارجی که با ونس کار کرده‌اند می‌گویند که او و متحدانش حتی در حوزه سیاست خارجی در حلقه ترامپ نفوذ قابل توجهی دارند. در میان دیپلمات‌ها این امید وجود دارد که اگر ونس به دفتر بیضی (ریاست‌جمهوری) برسد، رئیس‌جمهوری قابل پیش‌بینی‌تر از رئیس فعلی‌اش باشد و روند سیاست‌گذاری منظم‌تری را پیش ببرد.
ادامه مطلب
احمد رشیدی‌نژاد نوشت: اگر روزی جنگی میان ایران و آمریکا شعله‌ور شود، در ذهن بسیاری از ایرانیان و حتی مردم دیگر کشورها یک انتظار شکل می‌گیرد: اینکه چین و روسیه باید پشت ایران بایستند. این انتظار نه از تحلیل‌های پیچیده، بلکه از غریزه‌ای تاریخی سرچشمه می‌گیرد؛ غریزه‌ای که می‌گوید هر هژمون برای مقابله با رقیبش باید صف متحدانش را کامل کند. اما تجربه سال‌های اخیر نشان داده چین و تا حدی روسیه، برخلاف این تصور عمومی، در بزنگاه‌ها- همچون سوریه و ونزوئلا- عقب می‌نشینند و ترجیح می‌دهند نظاره‌گر باشند. این «عقب‌نشینی آگاهانه» همان نقطه‌ای است که مدل چین را از تمام هژمون‌های پیشین متمایز می‌کند و پرسش‌های مهمی درباره آینده نقش جهانی آن برمی‌انگیزد.
ادامه مطلب
وزیر خارجه آمریکا از اروپا خواست با دولت ترامپ برای نظم جهانی تازه همراه شود؛ نظمی مبتنی بر حاکمیت ملی، بازصنعتی‌سازی و قدرت نظامی با تمرکز بر مهار مهاجرت. به گفته روبیو، غرب قرار نیست فقط «متحد» بماند، قرار است دوباره «یک پروژه» شود؛ پروژه‌ای که در آن مرزها، کارخانه‌ها و ارتش، از واژه‌های محبوب‌تر از «قواعد» هستند.
ادامه مطلب
وحیده کریمی نوشت: قرار است اروپا بار دیگر به نقطه تلاقی دیپلماسی و قدرت سخت بدل شود؛ جایی که قرار شده دور تازه مذاکرات غیرمستقیم تهران و واشنگتن برگزار شود. این گفت‌وگوها در حالی پی گرفته می‌شود که فضای پیرامونی آن بیش از هر زمان دیگر با تهدیدهای نظامی، آرایش تازه نیروهای آمریکایی در منطقه و ادبیات تند کاخ سفید آمیخته است.
ادامه مطلب
محمد قراچورلو در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: باتوجه‌به تجربیات مذاکرات ۲۰۱۵ که به امضای برجام منتهی شد و مذاکرات نیمه‌کاره سال جاری، مسیرهای اعتماد برای دولت ایران کاهش یافته است. در این نوشتار ضمن بررسی شرایط مؤثر در این مذاکره به روش‌های اعتمادساز جهت ضمانت اجرا خواهیم پرداخت.
ادامه مطلب
محمد‌حسین عمادی نوشت: کاهش و قطع گسترده کمک‌های خارجی آمریکا در دوران ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ، صرفا تغییر یک سیاست بودجه‌ای یا اداری نبود، بلکه نشانه‌ای عمیق از تغییر نگاه واشنگتن به قدرت، نقش جهانی و مسئولیت بین‌المللی خود به شمار می‌آید.
ادامه مطلب
آنوش رحام نوشت: مذاکرات مستقیم ایران و آمریکا در عمان بار دیگر این پرسش را به ذهن تحلیلگران متبادر کرده که هدف واقعی واشنگتن از ورود به چنین گفت‌وگوهایی چیست.
ادامه مطلب
طی دهه گذشته، حضور نظامی آمریکا در خاورمیانه برای مدیریت ریسک، اجتناب از درگیری و استفاده از حضور خود برای بازدارندگی به جای عملیات پایدار، تنظیم شده بود. آنچه اکنون مشاهده می‌کنیم، یک بازتنظیم است که در آن آمریکا خود را برای حفظ آزادی عمل تحت شرایط منطقه‌ای رو به تنش آماده می‌کند.
ادامه مطلب
مهسا مژدهی نوشت: درست زمانی که نوری المالکی خود را آماده می‌کرد تا به کاخ نخست‌وزیری در منطقه سبز بغداد بازگردد، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، با انتشار پستی در شبکه‌های اجتماعی، عراق را وارد دور تازه‌ای از بی‌ثباتی سیاسی کرد. بی‌ثباتی‌ای که با تحقیری عمیق علیه عراقی‌ها همراه شد تا خشم آنها را از دخالت‌های خارجی در امور این کشور برانگیزد و تشکیل دولت را به تعویق بیندازد.
ادامه مطلب
کوروش احمدی نوشت: نتیجه مذاکرات مسقط هنوز در هاله ابهام قرار دارد. در شرایطی که هنوز تا این ساعت، مقامات آمریکایی اظهار‌نظر محتوایی چندانی نکرده‌اند، نتیجه‌ای که از سخنان آقای عراقچی می‌توان گرفت، این است که کار عمدتا در حد «انتقال نقطه‌نظرات» انجام و قرار شده «در پایتخت‌ها مشورت‌هایی انجام و درباره چگونگی ادامه روند تصمیم‌گیری شود».
ادامه مطلب
مهرداد احمدی شیخانی نوشت: در فضانوردیِ بین‌سیاره‌ای، اصطلاحی هست با عنوان «پنجره پرتاب»، به این معنا که اگر قرار باشد مثلا سفینه‌ای به سوی ماه یا مریخ یا هرکدام از اجرام سماوی پرتاب شود، این‌گونه نیست که مثلا هر وقت دلمان خواست، بتوانیم چنین کنیم، بلکه در فرصت‌های بخصوصی این امکان به شکلی محدود فراهم می‌شود که اگر از آن فرصت محدود بهره گرفته نشود، زمان از دست می‌رود.
ادامه مطلب
در حالی که روز گذشته (جمعه) نگاه‌ها به سوی مسقط دوخته شده بود و همگان منتظر دود سفید توافق یا دود سیاه جنگ بودند، سرانجام دور تازه مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا با میانجیگری عمان به مرحله سوم رسید و نهایتا تبادل پیام‌ها میان دو طرف بدون نتیجه ملموس پایان یافت، تا روشن شود که مسیر دیپلماتیک در روزهای آتی به سمت تفاهم خواهد رفت یا تشدید تنش‌ها. البته عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، پس از پایان گفت‌وگو با آمریکا در پایتخت عمان، شروع مذاکرات را «خوب» توصیف کرد و افزود که «نمی‌خواهم زود قضاوت کنم، اما اگر ادامه روند مذاکرات به همین شکل باشد می‌شود به یک چارچوب مورد توافق رسید».
ادامه مطلب
محمد محمودی کیا در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: تجربه تاریخی نشان می‌دهد که نادیده گرفتن ابعاد ژئوپلیتیکی چالش، به ساده‌انگاری راهکارها و عدم موفقیت منجر می‌شود. بنابراین برای دستیابی به منافع و امنیت ملی، لازم است رویکردی علمی، منطقی و راهبردی اتخاذ شود که همه سطوح چالش‌ها و ابعاد پیچیده آن را در نظر بگیرد.
ادامه مطلب
فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: ایران برخلاف بسیاری از بازیگران، توانسته است شکست‌ها را به فرصت یادگیری تبدیل کند. این روند با بازطراحی ابزارها و تقویت سازگاری راهبردی همراه بوده است. ازاین‌رو، مشکل اصلی آمریکا در قبال ایران نه کمبود ابزار، بلکه ناتوانی ساختاری در یادگیری از شکست‌های خود است.
ادامه مطلب
علیرضا سلطانی می نویسد: در هفته‌های گذشته، هم‌زمان با افزایش محسوس فعالیت‌های نظامی ایالات متحده پیرامون ایران، بار دیگر سناریوی رویارویی نظامی واشنگتن و تهران به صدر تحلیل‌های امنیتی و سیاسی منطقه بازگشته است.
ادامه مطلب
در فضای کنونی که بار دیگر نشانه‌هایی از تحرک دیپلماتیک در پرونده هسته‌ای ایران و آمریکا دیده می‌شود، نباید از کنار برخی علائم هشداردهنده به‌سادگی عبور کرد. آنچه از مواضع غیررسمی و پیام‌های منتقل‌شده از سوی طرف آمریکایی برمی‌آید، این است که مطالبات واشنگتن صرفا به خروج یا محدودسازی اورانیوم غنی‌شده با خلوص ۶۰ درصد محدود نمی‌شود، بلکه نگاه ایالات متحده به سمت کل ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران متمایل شده است. چنین رویکردی، در عمل به معنای عبور از چارچوب‌های پیشین و طرح مطالباتی حداکثری است که می‌تواند مسیر پیش‌رو را با ابهام‌ها و مخاطرات جدی مواجه کند.
ادامه مطلب
کیوان محله‌ای در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: این مقاله در پی آن است تا با بررسی سیاست‌های دوران ترامپ، نشان دهد که این دوره را باید حلقه‌ای مهم و شتاب‌دهنده در گذار به یک نظم چندقطبی جدید دانست، نظمی که در آن قدرت میان بازیگران متعدد و متنوعی توزیع شده است.
ادامه مطلب
محسن شریف خدایی نوشت:پیشنهاد اخیرواشنگتن به هند و چین برای جایگزینی نفت ایران و روسیه با نفت ونزوئلا، در امتداد همان راهبردی باشد که سال‌هاست در قبال تهران دنبال می‌شود: کاهش حداکثری درآمدهای نفتی، محدود کردن عمق راهبردی ایران در خلیج فارس و دریای عمان، و در عین حال باز نگه داشتن «دیپلماسی و مذاکره» برای واداشتن تهران به پذیرش توافقی جدید. این ترکیبِ ظاهراً متناقض از فشار و دعوت، در واقع قلب چیزی است که در ادبیات روابط بین‌الملل «دیپلماسی اجباری» نامیده می‌شود؛ یعنی استفاده هم‌زمان از تهدید و امکان توافق، برای تغییر رفتار طرف مقابل بدون رفتن به جنگ تمام‌عیار.
ادامه مطلب
رهبر انقلاب اسلامی در دیدار اقشار مختلف مردم، تاکید کردند: آمریکایی‌ها بدانند که اگر این دفعه جنگ راه بیندازند، این جنگ، جنگ منطقه‌ای خواهد بود.
ادامه مطلب
محمد‌حسین عمادی می نویسد:جهان امروز در یکی از پرتنش‌ترین و بی‌ثبات‌ترین مقاطع چند دهه اخیر خود قرار دارد. از جنگ اوکراین و پیامدهای ژئوپلیتیک آن گرفته تا بحران غزه، تشدید رقابت آمریکا و چین، فروپاشی نظم اقتصادی پس از جهانی‌سازی کلاسیک و بازگشت سیاست قدرت به صحنه روابط بین‌الملل، همگی نشان‌دهنده گذار از نظمی قدیمی به وضعیتی نامطمئن و پرمخاطره‌اند.
ادامه مطلب
در حالی که این روزها شاهد افزایش تنش و اوج‌گیری دوباره نگرانی‌ها از احتمال درگیری نظامی میان ایران و آمریکا هستیم و کماکان گزینه جنگ روی میز است، ناگهان قطب‌نمای دیپلماسی به سمت ترکیه چرخید؛ چرخشی معنادار که نگاه‌ها را از فضای تهدید و ناوهای جنگی، به آنکارا و ظرفیت میانجی‌گرانه این کشور معطوف کرد. اکنون ترکیه در موقعیتی قرار گرفته که می‌تواند یکی از حساس‌ترین منازعات جاری در منطقه را از لبه تقابل نظامی، به مسیر گفت‌وگو بازگرداند؛ مسیری باریک، پرریسک و زمان‌مند که هر خطای محاسباتی در آن می‌تواند هزینه‌های سنگینی به‌دنبال داشته باشد.
ادامه مطلب