ایران حافظ مرزهای جغرافیایی خاورمیانه

نویسنده: مقصود عهدی، کارشناس ارشد روابط بین الملل

دیپلماسی ایرانی: یکی از مهمترین موانع فروپاشی مرزهای ژئوپولوتیکی در منطقه خاومیانه در حال حاضر، حکومت حاکم بر ایران است. به عبارتی جمهوری اسلامی ایران با ایستادگی مقابل آمریکا و اسرائیل علاوه بر حفظ تمامیت ارضی خود به نوعی جلوی فروپاشی و تجزیه سایر کشورهای منطقه در آینده  را نیز می گیرد. 

جنگ ایران و اسرائیل علاوه بر خسارات اقتصادی کلان بر منطقه، حامل رویدادهایی است که نتایج آن علاوه بر تغییر موازنه قدرت در منطقه و جهان، می‌تواند پهنای کشورهای منطقه را برای قرن ها دستخوش تغییر قرار دهد. در این حین قدرت‌های منطقه نیز به‌خوبی از این امر آگاه هستند. همین قدرت‌ها به غیر از عربستان بیشتر از سایر کشورها و نهادهای بین المللی، برای میانجیگری و حل و فصل مسالمت آمیز جنگ پیش‌قدم شدند. وساطت ترکیه، پاکستان و مصر را می‌توان شاهد این مدعا عنوان کرد. به اذعان برخی از کارشناسان بعد از ایران نوبت به ترکیه و سایر کشورهای منطقه نیز خواهد رسید.

اسرائیل از سال ۱۹۴۸ و طی اعلامیه بالفور اعلام موجودیت کرد. از این تاریخ این رژیم منتظر فرصتی است تا نژاد خود را برتر جلوه و مساحت جغرافیایی خود را توسعه دهد. در این راه نیز هیچ خط قرمزی را برای خود متصور نبوده است. ویرانه‌های غزه و لبنان و در این اواخر نیز بمباران مدارس و مناطق مسکونی در ایران، چهره عریان تفکر حاکم بر این رژیم را نمایان می‌سازد. 

ترکیه و اسرائیل

ترکیه اگرچه به‌عنوان یکی از قدرت‌های منطقه‌ای قلمداد می‌شود اما از یک مشکل اساسی داخلی رنج می‌برد. مسائل مربوط به ادعاهای تجزیه‌طلبانه کردهای ساکن در جنوب شرقی و شرق ترکیه، این کشور را به مداخلات نظامی در عراق و سوریه مجبور کرده است. اسرائیل نیز از این امر به خوبی آگاه است و به برقراری روابط حسنه با این گروه‌ها شروع کرده ات. بسیاری از کارشناسان ادعای خروج آمریکا از ناتو را از این منظر بررسی می‌کنند. از آنجائی‌که ترکیه نیز در سوریه نفوذ دارد، و بعد از سقوط حکومت اسد اسرائیل نیز بیش از پیش به مداخله نظامی در این کشور شروع کرده، درگیری این دو کشور در جغرافیای سوریه در آینده نزدیک دور از ذهن نیست. بر اساس این گزاره‌ها سیاستمداران ترک بر این عقیده هستند که بمباران ترکیه برای رژیم صهیونیستی با فرض اینکه آمریکا نیز از ناتو خارج شده است، دشوار نخواهد بود. در کنار این وقایع، حمایت‌های مادی و معنوی دولت و ملت ترکیه و ارسال کمک‌های بشر دوستانه به ایران را می‌توان به‌نوعی در راستای همگرایی منطقه‌ای این کشور با ایران قلمداد کرد.

پاکستان و اسرائیل

پاکستان به‌عنوان یک قدرت هسته‌ای در عرصه سیاست بین‌الملل، نیز چندان خوشایند اسرائیل نیست. این کشور متزلزل و بدون حمایت از جانب آمریکا، شروعی خواهد بود برای تهاجم و برنامه‌ریزی‌های خبیثانه از جانب اسرائیل. علت این‌که در حال حاضر بین این دو کشور درگیری‌ای وجود ندارد، قطع یقین می‌توان گفت که در کنار حمایت‌های آمریکا از پاکستان، سرگرم بودن اسرائیل در سایر جبهه‌هاست. به‌عبارتی با استمرار سیاست‌های فعلی تلاویو در عرصه سیاست خارجی، درگیری بین این کشور و پاکستان در دهه‌های آینده دور از ذهن نخواهد بود.

عربستان و اسرائیل

عربستان دولت دوست و حامی آمریکاست و در ظاهر نیز چندان با اسرائیل تنشی ندارد. اما با موشکافی دقیق ساختار قدرت در عربستان می‌توان متوجه این امر شد که نگرانی پنهانی در دل این حاکمیت نسبت به اسرائیل وجود دارد. رژیم صهیونیستی تا زمانی پاپی عربستان نخواهد شد که این کشور در راستای منافع و سیاست های واشینگتن حرکت کند. در غیر این‌صورت زیر ضرب رژیم صهیونی خواهد رفت. موضع عربستان در قبال سیاست‌های منطقه‌ای و بین‌المللی به موضوع پیچیده‌ای تبدیل شده که در هر دو صورت محکوم به شکست است. از طرفی چون خودش را به‌عنوان رهبر جهان اسلام قلمداد می‌کند، به‌آسانی نمی‌تواند به پیمان ابراهیم وارد شود، و از طرفی دیگر در صورت عدم پشتیبانی نظامی از جانب آمریکا خودش به تنهایی توان دفاع از خود در برابر تهاجمات خارجی را ندارد. گزاره‌ها به‌خوبی بیانگر سردرگمی این کشور در عرصه سیاست‌های منطقه‌ای است.

نتیجه‌گیری: 

نهایتا به‌صورت خلاصه می‌توان گفت که حضور و استمرار چندین قدرت منطقه‌ای در خاورمیانه برای اسرائیل قابل تحمل نیست. سوق دادن کشورهای منطقه به کشورهایی ضعیف و متزلزل در راستای استراتژی‌های بلندپروازانه اسرائیل است که تجزیه این کشورها و متعاقبا بسط و گسترش مرزهای جغرافیایی خود را خواهان است. با این تفاسیر می‌توان نتیجه گرفت که سقوط حکومت در ایران علاوه بر تجزیه جغرافیایی این کشور، آغازگر تجزیه سایر کشورهای خاورمیانه و قلمروهای سیاسی آنها توسط رژیم صهیونی خواهد بود. چراکه استراتژی‌ها سیاسی و ایدئولوژی‌های دینی حاکم بر سیاست خارجی اسرائیل به‌دنبال گسترش مساحت جغرافیایی این کشور و تبدیل آن به تنها هژمون منطقه است.