کوروش احمدی نوشت: یکشنبه گذشته برای ساعاتی به نظر رسید که ایران و آمریکا در آستانه نیل به تفاهمی موقت هستند. تا ساعت تهیه این یادداشت هنوز این احتمال منتفی نشده و همچنان وجود دارد، اما در پی پیام ترامپ در بعدازظهر یکشنبه مبنی بر اینکه «به نمایندگانش گفته که نباید برای رسیدن به توافق عجله کنند، چراکه زمان به سود ماست»، سرعت سیر امور قدری کُند شد. برخی ملاحظات در این مورد به شرح زیر قابل ذکر است:
ادامه مطلب
پیش از آنکه مقامهای کاخ سفید یک بعدازظهرِ اخیر کاخ ریاستجمهوری را ترک کنند، رئیسجمهور موقت ونزوئلا، دلسی رودریگز، به آنها کیسههای هدیه آبیرنگی داد که نام خودش روی آنها درج شده بود.
ادامه مطلب
افکار عمومی در سوریه غرق در نارضایتیهای اقتصادی است و با احساس عمیق سرخوردگی دستوپنجه نرم میکند. قیمت کالاهای اساسی برخلاف تصور عموم، نهتنها کاهش پیدا نکرده است، بلکه روزبهروز افزایش پیدا میکند.
ادامه مطلب
محمدحسین عمادی نوشت: با وجود محرمانهبودن بخش عمدهای از نشستها و مذاکرات مرتبط با بحران اخیر، ترکیب، تعدد و تراکم رایزنیهای دو هفته گذشته خود حامل پیامهای مهمی است. شاید در آینده نزدیک دستیابی به جزئیات و محتوای دقیق گفتوگوها ممکن نباشد، اما از خلال نوع بازیگران، مسیر رفتوآمدها و مکانیسمهای فعالشده میتوان خوانشی اولیه از فضای پشت پرده ارائه و برخی اصول حاکم بر این روند را رصد کرد.
ادامه مطلب
رئیسجمهور ایالات متحده در تصمیمی غافلگیرکننده از اعزام پنج هزار نیروی نظامی به لهستان خبر داد. این چرخش استراتژیک پس از لغو استقرار پیشین، متحدان اروپایی را سردرگم کرده است؛ اقدامی که پیام روشنی برای توزیع عادلانه هزینههای امنیتی قاره سبز دارد.
ادامه مطلب
امیر بیپروا در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: ترامپ مثال یک قاتل خود شیفته و دارای اختلال شخصیتی و با رفتارهای غیر انسانی است. او به نماد نوعی سیاست تبدیل شد که در آن حقیقت، اخلاق، حقوق بشر و کرامت انسانی قربانی قدرتطلبی، پوپولیسم و خودمحوری سیاسی میشوند.
ادامه مطلب
محمدحسین عمادی نوشت: بیانیه صریح و هدفمند رهبران چین و روسیه در پایان سفری که بلافاصله پس از سفر ترامپ به پکن انجام شد، حامل نشانههای مهمی از بازآرایی چارچوب سیاسی در سطح نظام بینالملل است.
ادامه مطلب
دیدار ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، با شی جینپینگ، همتای چینی او در پکن، با چنان شور و شوقی برگزار شد که نشان داد هر آنچه دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده برای جدایی این دو رشته بود، پنبه شده است.
ادامه مطلب
در چند روز گذشته پیشبینیهایی حاکی از اینکه تجاوز دیگری علیه ایران در دستور کار آمریکا و اسرائیل قرار گرفته، در حال افزایش است. ترامپ هشت روز قبل با حداکثر بیمسئولیتی، اصلاحاتی را که ایران در متن تفاهمنامه مورد بحث پیشنهاد کرده بود، «غیرقابل قبول» خواند و پس از آن خبری دال بر تلاش آمریکا برای ادامه کار با ایران نشنیدهایم. این در حالی است که آقای عراقچی در مصاحبهای در دهلی در جمعه گذشته از ادامه تبادل غیرمستقیم پیامها بین ایران و آمریکا خبر داد و وزیر کشور پاکستان نیز شنبه و یکشنبه گذشته با هدف بازنگهداشتن کانالهای تماس و جلوگیری از فروپاشی کامل روند مذاکرات، در تهران بود. اگر همچنان چند روزی بگذرد و نتیجهای بر تبادل پیامهایی که آقای عراقچی از آن صحبت کرد یا سفر مقام پاکستانی مترتب نشود، میتوانیم رد پیشنهادهای ایران توسط ترامپ در ۱۱ می را نقطه پایانی بر مذاکرات و نقطه عطفی در آتشبس متزلزل جاری به شمار آوریم و نگران ازسرگیری جنگ باشیم.
ادامه مطلب
دولت ترامپ در راستای تشدید کارزار فشارهای خود، درصدد است اتهامات جنایی علیه برادر ۹۴ساله فیدل کاسترو مطرح کند. رائول کاسترو هیچ سمت رسمی در دولت کوبا ندارد و به ندرت در انظار عمومی دیده میشود. با این حال، در حوالی ۹۵سالگی، برادر کوچکتر فیدل کاسترو که انقلاب کوبا را رهبری کرد، همچنان مردی است که حرف آخر را در مهمترین مسائل این کشور میزند.
ادامه مطلب
سیدمصطفی هاشمیطبا نوشت: حتی اگر مذاکرات نیمبند امروز با پادرمیانی پاکستان به ثمر بنشیند و مثلا آمریکا صلحنامه امضا کند (که با بازیهای دیپلماسی آنها بعید است) اسرائیل و به تبع آن برخی همسایگان وابسته به اسرائیل خواهند گفت ما که امضا نکردهایم و مستقل هستیم و به دنبال اجرای سیاستهای توسعهطلبانه و محو یا تسلیم ایرانیان هستند. در اینجا باید گفت مگر ما با آمریکا و سایر قدرتها موافقتنامه برجام را امضا نکردیم و آمریکا آن را منتفی دانست و به بهانههای واهی به حمله نظامی روی آورد. پس هر موافقتنامهای، مجددا احتمال انتفاء از سوی دشمنان را دارد.
ادامه مطلب
کوروش احمدی نوشت:ترامپ ساعاتی بعد از دریافت آخرین پیشنهاد ایران با انتشار پیامی آن را «کاملا غیرقابلقبول» خوانده است. به گزارش خبرگزاری صداوسیما «ایران در پیشنهاد خود طرح آمریکا را که به معنای تسلیم ایران در برابر زیادهخواهی ترامپ بود، رد کرده و بر ضرورت پرداخت خسارتهای جنگ توسط آمریکا و حاکمیت ایران بر تنگه هرمز، ضرورت پایان تحریمها و آزادسازی اموال و داراییهای توقیفشده کشورمان تأکید کرده است».
ادامه مطلب
در میانه تشدید تنشهای خلیج فارس و تلاش آمریکا برای انتقال بحران از میدان نظامی به عرصه حقوقی شورای امنیت، ذیل تهیه پیشنویس قطعنامه مشترک ضدایرانی به همراه بحرین، اکنون نوعی وزنکشی کمسابقه سیاسی و دیپلماتیک میان دو بلوک قدرت در حال شکلگیری است.
ادامه مطلب
در حالی که طی روزها و هفتههای اخیر، بخش عمده تمرکزها و تحلیلها در قبال جنگ ایران، بیش از هر چیز بر سیاستها و مواضع دونالد ترامپ، بنیامین نتانیاهو و همچنین رویکرد کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس متمرکز شده، اروپا نیز به تدریج در حال تبدیلشدن به یکی از اضلاع مؤثر و البته کمصداتر این معادله پیچیده ژئوپلیتیکی است؛
ادامه مطلب
محمدحسین عمادی نوشت: شناخت و تحلیل تأثیرات و روند سریع بحران کنونی و تداوم انسداد تنگه هرمز، دیگر با برآوردهای ساده و تکعاملی امکانپذیر نیست. تحولات جاری بهگونهای در هم تنیده شدهاند که تحلیل دقیق آن نیازمند شناخت عوامل متعدد و اثرات متقابل آنها در سطوح ملی، منطقهای و جهانی است.
ادامه مطلب
آتشبس شکننده ایران و آمریکا در حالی وارد روز سیونهم شده که واشینگتن همزمان با ادعای تداوم دیپلماسی، بسته ۱۴مادهای ایران را رد کرده است و گزینههای تشدید تنش نظامی را بررسی میکند. تهران نیز پنج شرط خود برای مذاکره را از طریق میانجی پاکستانی به آمریکا منتقل کرده است. همزمان، سفر ترامپ به چین و گفتوگو با شی جینپینگ نشان میدهد کاخ سفید بهدنبال بهرهگیری از نفوذ پکن بر تهران برای مدیریت بحران هرمز و شکستن بنبست مذاکرات است؛ هرچند چین همچنان بر راهحل سیاسی تأکید دارد.
ادامه مطلب
جلال خوش چهره نوشت: ترامپ باید بپذیرد که وقتی با پدیدهها اعم از جنگ اوکراین، جنگ غزه، جنگ لبنان، جنگ یمن و حتی ایران برخورد میکند به این معنا نیست که بتواند یک سویه منافعی را از آن خود کند. گره اصلی در آنچه مذاکرات ایران و آمریکا خوانده میشود و اینکه تمام تلاشهای دیپلماتیک با ناکامی مواجه میشود، آن است که ترامپ میخواهد سیاست اراده مبتنی بر قدرت را به اجرا بگذارد. این در حالی است که در بستر واقعی نشان داده شده که ترامپ از ابتدای کار خود چه در دور نخست ریاست جمهوری و به ویژه دور دوم معمولا تلاش کرده با نگاه به اراده مبتنی بر قدرت به موضوعات جهانی از جمله جنگ اوکراین، جنگ غزه، لبنان، یمن و ایران بپردازد.
ادامه مطلب
در جریان آتشبس شکننده کنونی در لبنان، سه مانع بالقوه میتواند روند حرکت به سوی صلح را متوقف کند. نشنالاینترست در گزارشی مدعی شده است: واشینگتن موفق شده یک روزنه دیپلماتیک نادر در لبنان باز کند.
ادامه مطلب
فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: بنبست نه محصول یک اختلاف ساده، بلکه نتیجهی جمع شدن چندین متغیر در سوی آمریکا و اسرائیل است. آغاز خشونتبار درگیری، طرح مطالبات نامشروع، فشار ناشی از بحران انرژی، انزوای بینالمللی، بحران داخلی، و در نهایت سطحی از بیاعتمادی که حتی زبان مذاکره را از معنا تهی کرده است، همگی به این وضعیت دامن زدهاند.
ادامه مطلب
رئیسجمهور آمریکا با یک مداخله دیپلماتیک، توافق آتشبس سهروزه و تبادل دو هزار اسیر جنگی میان مسکو و کییف را رقم زد. این ابتکار که همزمان با روز پیروزی روسیه اجرا میشود، پایانی بر بنبست دیپلماسی فرسایشی سالهای گذشته است.
ادامه مطلب
کیومرث اشتریان نوشت: عملیات ایران در تنگه هرمز بار دیگر اهمیت جغرافیا را نشان داد. هرچند با این عملیات، دیدگان سیاست به دریا گشاده شد، اما هنوز باب «پارادایم شیفت» سیاستگذاری کلان را نگشودهایم.
ادامه مطلب
سیدحسین موسوی نوشت: بیتردید جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران یکی از تحولات بسیار مهمی است که در جهان معاصر روی میدهد و پیامدها و آثار آن تا مدتها روندهای عمده و راهبردی را با تغییرات عمیق و گستردهای همراه میکند.
ادامه مطلب
سیدمصطفی هاشمیطبا نوشت: در روزهای اخیر گذر نگارنده به برخی خیابانهای تهران از جمله خیابانهای شمالی افتاد و به چگونگی زندگی در آنها نگاهی انداخت. هرچند نوع و کیفیت زندگی و حرکت در خیابانهای شمالی با مرکز و جنوب تهران بهظاهر متفاوت بود، اما در یک امر مشترک بود و آن فارغبودن از جنگ و تراکم نیروهای نظامی آمریکا در منطقه و تسلیح هرچه بیشتر دشمن صهیونی. گویی نه خانی آمده و نه خانی رفته و صدالبته شوق و شور زندگی در بحبوحه جنگ -اگرچه آتشبس نیمبند- تحسینبرانگیز است اما در ورای این ظاهر میتوان به یک غفلت درونی ورود کرد.
ادامه مطلب
نخبگان فاسد سیاست آمریکا را اشغال کردهاند؛ این ایده اصلی است که دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، در هر دو دوره از ریاستجمهوری خود به آن پایبند است. در ۱۷ ژوئن ۲۰۱۷، دونالد ترامپ به مشاور حقوقی کاخ سفید، دان مکگان، دستور داد تا رابرت مولر، بازرس ویژه را اخراج کند. اما مکگان بهجای پیروی از این دستور، وسایلش را جمع و نامه استعفایش را آماده کرد و به رئیس دفتر کاخ سفید گفت که رئیسجمهور از او خواسته کارهای دیوانهوار انجام دهد.
ادامه مطلب
دولت چین در آستانه سفر رسمی دونالد ترامپ به پکن، با فعالکردن ابزارهای قانونی برای سرپیچی از تحریمهای نفتی علیه ایران، وارد فاز جدیدی از تقابل با واشینگتن شد. این حرکت پکن برای ممانعت از قطع شریانهای مالی تهران، چالشی مستقیم در برابر استراتژی فشار حداکثری واشینگتن ارزیابی میشود.
ادامه مطلب
محمدحسین عمادی نوشت: تحولات سریع میدانی و دیپلماتیک در دو روز گذشته، همزمان با سفر عراقچی به چین و در آستانه سفر دونالد ترامپ به پکن، نشانهای جدی از تغییر وزن و نوع اثرگذاری چین در بحران کنونی است. آنچه امروز در حال رخدادن است، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه میتواند نشانه آغاز فاصلهگیری محتاطانه پکن از سنت دیرینهاش در مواجهه با بحرانها باشد؛ سنتی که همواره بر«صبر استراتژیک» و اولویتدادن ژئوپلیتیک بر منافع ژئواکونومیک استوار بوده است.
ادامه مطلب
کوروش احمدی نوشت: گزارشهای خبری خارجی حاکی از ارائه طرح جدیدی از سوی ایران به آمریکا از طریق پاکستان است. آنطورکه از این گزارشها برمیآید، گویا قرار است این طرح جدید مبنایی برای مذاکرات بین ایران و آمریکا درباره طیف گسترده مسائل موجود باشد.
ادامه مطلب
عباس عبدالخانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: کتاب «چرا هیچ چیز کار نمیکند» نوشته مارک جی. دانکلمن، نویسنده و تحلیلگر حوزه سیاست عمومی در ایالات متحده در دانشگاه هاروارد در زمینه حکمرانی و سیاستگذاری عمومی فعالیت دارد، تلاش میکند نشان دهد چگونه ایالات متحده از یک دولت توانمند در اجرای پروژههای بزرگ ملی به ساختاری تبدیل شده که حتی در اجرای پروژههای زیرساختی ساده نیز با تأخیرهای طولانی، هزینههای سنگین و منازعات حقوقی پیچیده مواجه است. دانکلمن استدلال میکند که مسئله اصلی نه کمبود منابع مالی و نه فقدان ایدههای سیاستی، بلکه معماری نهادی پیچیده و انباشتهشدهای است که طی دههها شکل گرفته و امروز خود به مانع اصلی اجرا تبدیل شده است.
ادامه مطلب
محمدحسین عمادی نوشت: روز گذشته، گفته رئیسجمهور آمریکا که با افتخار اعلام کرد «ما همچون دزدان دریایی عمل میکنیم»، افکار عمومی جهان را بهتزده کرد. در دو دهه گذشته، زوال قوانین بینالمللی و تضعیف نقش نهادهای ناظر جهانی، توجه و نگرانی ناظران بینالمللی را به خود معطوف ساخته است.
ادامه مطلب
رجب طیب اردوغان در بیش از ۲۰ سال گذشته، قدرت را در آنکارا در دست داشته است. او امروز خود را بیش از هر زمان دیگری در بحران حس میکند. اردوغان در سیاست خارجی عموما منعطف عمل میکند و با این حال در سیاست داخلی به سمت اقتدارگرایی پیش میرود.
ادامه مطلب