افزایش شانس ایران برای دبیرکلی اوپک

۲۲ آذر ۱۳۹۱ | ۱۲:۵۱ کد : ۱۹۱۰۲۶۱ سرخط اخبار
با غیبت یکی از بزرگترین حامیان عربستان سعودی در یکصد و شصت و دومین نشست اوپک، "رویای دبیرکلی" ایران برای تصاحب کلیدی ترین صندلی نفت جهان جان دوباره ای گرفته است.

به گزارش خبرنگار مهر، پس از آنکه در نشست خرداد ماه، اعضای اوپک نسبت به تعیین دبیرکل جدید این سازمان به اجماع نرسیدند، قرار است بار دیگر اعضا در اجلاس یکصد و شصت و دو برای"دبیرکلی اوپک" تصمیم بگیرند؛ با این تفاوت که اکوادور کاندیدای خود را از دور رقابت ها خارج کرده و بر سر یکی از نمایندگان پیشنهادی ایران، عربستان و عراق اجماع خواهد شد.

به این ترتیب با کنار رفتن ویلسون پاستور اکوادوری، امروز غلامحسین نوذری در کنار مجید المنیف عربستانی و ثمیر غضبان عراقی برای تصاحب صندلی دبیرکلی اوپک به رقابت می پردازد تا مشخص شود بعد از عبدالله سالم البدری لیبیایی که تا پایان سالجاری میلادی بازنشسته خواهد شد، چه کسی بر صندلی دبیرکلی اوپک تکیه خواهد زد.
 
دبیرکلی اوپک از آغاز تا امروز ...
 
اجلاس 162 درحالی در آستانه برگزاری قرار دارد که تعیین سقف تولید نفت کشورهای عضو و تعیین دبیرکلی دو محور اصلی آن خواهد بود.
 
نگاهی گذرا به تاریخچه دبیرکلی سازمان کشورهای صادرکننده نفت حاکی از آن است که نخستین دبیرکل این سازمان فواد روحانی یک ایرانی بوده و پس از آن نیز هر یک از کشورهای عربستان، عراق، امارات، قطر، الجزایر، اکوادور و گابن در زمان عضویت یک نماینده به عنوان دبیرکل در اوپک داشته اند به طوری که کویت تاکنون دو بار، لیبی دو بار، نیجریه سه بار، اندونزی در زمان عضویت سه بار و ونزوئلا چهار بار سمت دبیرکلی اوپک را بر عهده داشته اند و دو سرپرستی که تنها با این عنوان در دبیرخانه انجام وظیفه می کردند، یکی از امارات و دیگری از لیبی بوده اند.
 
این رقابت های نفس گیر در طول سالیان سال نیز از آنجا نشات می گیرد که دبیرخانه اوپک یکی از مهمترین بخش های اجرایی آن است و دبیر کل بالاترین سمت اجرایی این نهاد بین المللی را بر عهده دارد و نماینده قانونی اوپک در مجامع بین المللی به شمار می آید.
 
دبیرکل اوپک از سوی وزیران نفت کشورهای عضو اوپک بر اساس سیستم اجماع تعیین می شود و این مقام اجرایی  باید فردی از کشورهای عضو همین سازمان باشد که برای مدت سه سال در این پست انجام وظیفه می کند و ممکن است دوره دبیرکلی وی برای یک دوره سه ساله دیگر نیز تمدید شود.
 
در طول حیات پنجاه و دو ساله اوپک، دبیرخانه تاکنون 22 دبیر کل داشته است و در طول بیش از پنج دهه فعالیت این سازمان در یک برهه زمانی در غیاب دبیر کل پنج رئیس اوپک  به عنوان سرپرست در دبیر خانه بالاترین سمت اجرایی را بر عهده داشتند.
 
"رویای دبیرکلی" ایران دوباره جان می گیرد
 
با وجود آنکه ایران همواره یکی از بنیان گذاران و اعضای اصلی اوپک بوده، ولی به غیر از نخستین دوره دبیرکلی در سال 1961 دیگر بنا به دلایلی موفق به کسب این سمت مهم نشد به گونه ای که در دوره های مختلف معمولا رقابت به دوئلی بین کاندیدای ایران با عربستان یا یکی دیگر از کشورهای عربی کشیده می شد و درنهایت برای ختم این غائله، دو طرف کوتاه آمده و دبیرکلی به یکی از کشورهای بی طرف می رسید.
 
اما این بار رستم قاسمی وزیر نفت با تاکید بر شایستگی های کاندیدای ایران با جدیت از غلامحسین نوذری حمایت کرده و  با ابراز امیدواری از رای آوردن کاندیدای ایران، دبیرکلی را  برای کشورمان تعیین کننده دانسته است.
 
افزایش شانس ایران برای دبیرکلی
 
پس از آنکه کاندیدای اکوادوری با اشاره به نقش حاشیه ای کشورش در تولید نفت اوپک، شانس خود را برای رسیدن به این سمت بسیار کم دانست و انصراف داد، حلقه رقابت بین سه عضو ایرانی، عربستانی و عراقی تنگ تر شد.
 
از طرف دیگر عربستان در حالی به عنوان رقیب اصلی ایران در اجلاس امروز حضور خواهد داشت مهم ترین حامی عربستان در این اجلاس غایب است و مقام های آگاه اعلام کرده اند که از آنجا که هانی حسین سرپرست وزارت نفت کویت نخست باید برای حضور در پست خود سوگند یاد کند، در نشست هفته جاری در وین حضور نخواهد داشت و به این ترتیب شانس ایران برای دبیرکلی بیشتر خواهد شد.
 
اگرچه در همین زمینه سیدمهدی حسینی معاون اسبق امور بین الملل وزارت نفت با اشاره به احتمال وتوی ایران و عربستان برای دبیرکلی اوپک، عراق را شانس اول دبیرکلی این سازمان عنوان کرده و  با توجه به نزدیکی روابط سیاسی دو کشور از لزوم معامله ایران و عراق برای دبیرکلی اوپک می گوید.
 
وی با اشاره به اینکه همواره در سال های اخیر یک رقابت نانوشته ای بین ایران و عربستان سعودی در اوپک وجود داشته است، یادآور می شود:" نوذری از وزرای سابق نفت و یکی از چهره های شناخته در صنعت نفت ایران و جهان است اما معمولاً مسایل سیاسی بیش از هر موضوع دیگری بر نحوه انتخاب دبیرکلی اوپک تاثیر دارد.
 
همچنین با رقابتی که بین این دو کشور وجود دارد معمولا شانس سایر کشورها همچون عراق، برای تصاحب دبیرکلی اوپک بالاتر رفته است."
 
ایران، کاندیدای عربستان و عراق را وتو می کند
 
به گزارش مهر، حساسیت این رقابت نانوشته و بازی "باخت – باخت" ایران و عربستان بر سر دبیرکلی اوپک در سال های گذشته در حدی بوده که این بار صدای وزرای سابق را هم در آورده است.
 
بر این اساس بیژن نامدار زنگنه با تاکید بر این که ایران نباید اجازه دهد که در این دوره کشور های عربی دبیر کل اوپک شوند، تصریح می کند: "همان گونه که در گذشته انتخاب نماینده ایران برای سمت دبیر کلی وتو شد، در صورت انتخاب نامزد های دو کشور عربستان و عراق، ایران نیز باید این انتخاب را وتو کند."
 
وزیر اسبق نفت در ادامه خاطرنشان می کند:" متاسفانه برخی از اعضای سازمان کشور های تولید کننده نفت با تغییر سیستم انتخاب دبیر کلی این فرصت را از ایران گرفتند. آنها نه تنها از فرصت جنگ عراق علیه ایران استفاده کردند، بلکه بعد از پایان این جنگ نیز از انتخاب کاندیدای ایران برای سمت دبیر کلی اجتناب کردند.
 
در همین خصوص، سیدکاظم وزیری هامانه وزیر اسبق نفت با اشاره به برنامه ریزی های گسترده عربستان برای تصاحب دبیرکلی اوپک شانس ایران در مقایسه با عراق و عربستان را ضعیف می داند و بین بد و بدتر تصریح می کند:"بهتر است که عراق به جای عربستان دبیرکل اوپک شود. "
 
از طرف دیگر محمود خاقانی کارشناس اقتصاد انرژی هم با تاکید بر اینکه عربستان سعودی همواره قصد استفاده ابزاری از اوپک را دارد، این کشور را شایسته دبیرکلی اوپک ندانسته و از دیپلماسی ضعیف ایران در اوپک انتقاد می کند.
 
تشریح مواضع ایران برای دبیرکلی اوپک
 
حال در این شرایط، غلامحسین نوذری مهم ترین برنامه خود را در صورت دبیرکلی اوپک ایجاد اتحاد و همگرایی دانسته و می افزاید:" ایجاد اعتماد و اطمینان بیشتر به مصرف کنندگان جهانی نفت برای تامین بلندمدت و پایدار انرژی مورد نیاز آنها و فراهم کردن زمینه سرمایه گذاری ها در صنایع نفت و گاز را از دیگر برنامه ها است زیرا اطمینان برای عرضه مطمئن، پایدار، کوتاه و بلندمدت نفت، در گروی انجام این سرمایه گذاری ها است و موجب رفاه تولید کننده ها و آرامش خاطر مصرف کننده ها خواهد شد."
 
به این ترتیب درحالی نشست 162 برگزار می شود که اگر در این جلسه هم به هر دلیل هیچ یک از کاندیداها نتواند موفق به کسب همه آرا شود، این سازمان یا می تواند از عبدالله بدری دبیرکل کنونی بخواهد که در این سمت باقی بماند تا تلاش ها برای پیدا کردن جانشین وی ادامه پیدا کند یا اینکه از کویت به عنوان رئیس دوره ای اوپک در سال آینده درخواست شود که مسئولیت دبیرخانه وین را نیز بر عهده بگیرد.
 

 

کلید واژه ها: اوپکدبیرکلیعربستاندبیرکلی اوپکعراقکاندیدایشانسایران براینوذریبرای دبیرکلیاز کشورهایدبیر کلبر عهدهنفت باتصاحببرای تصاحبکاندیدای ایران


نظر شما :