در بررسی سفر نخست وزیر ژاپن به ایران

شینزو آبه می تواند میانجی موفقی شود؟

۲۱ خرداد ۱۳۹۸ | ۱۹:۰۰ کد : ۱۹۸۴۰۷۸ اخبار اصلی آمریکا خاورمیانه
شینزو آبه، نخست وزیر ژاپن قرار است از فردا ۱۲ ژوئن به عنوان میانجی برای کاهش تنش ها بین ایران و آمریکا به تهران سفر کند. به نظر می رسد که جامعه بین المللی از این سفر شینزو آبه استقبال می کند، چراکه هیچ کسی نمی خواهد شاهد تنش ها یا احتمال بروز درگیری جدیدی در خاورمیانه باشد. اما سوال این است که شینزو آبه چه دلیلی برای چنین اقدامی دارد و آیا می تواند به موفقیت دست یابد؟
شینزو آبه می تواند میانجی موفقی شود؟

نویسنده: وانگ چونگ (محقق ارشد در موسسه چارهار در پکن)

دیپلماسی ایرانی: شینزو آبه، نخست وزیر ژاپن قرار است از فردا 12 ژوئن به عنوان میانجی برای کاهش تنش ها بین ایران و آمریکا به تهران سفر کند. به نظر می رسد که جامعه بین المللی از این سفر شینزو آبه استقبال می کند، چراکه هیچ کسی نمی خواهد شاهد تنش ها یا احتمال بروز درگیری جدیدی در خاورمیانه باشد. اما سوال این است که شینزو آبه چه دلیلی برای چنین اقدامی دارد و آیا می تواند به موفقیت دست یابد؟

به طور قطع این سفر با درخواست و مجوز دونالد ترامپ، رئیس جمهوری ایالات متحده صورت می گیرد که دریافته است اعمال فشار حداکثری علیه ایران نه تنها نتیجه نداده که می تواند منجر به جنگ شود. دونالد ترامپ به وضوح اظهار داشته که مذاکره نیز یکی از گزینه های موجود است: «من معتقدم که ایران می خواهد گفت و گو کند. و اگر آنها می خواهند گفت و گو کنند، ما نیز خواهان مذاکره هستیم. قطعا ایران هم نمی خواهد جرقه جنگ با ابرقدرت جهانی را بزند.»

به نظر می رسد هر دو طرف به آستانه ای برای گریز از شرایط کنونی بدون از دست دادن وجهه خود و فرد مناسب برای میانجی گری نیاز دارند. پیشتر گفت و گوهای شش جانبه با حضور بریتانیا، فرانسه، آلمان و چین وجود داشت، اما هیچ یک از این کشورها در حال حاضر که توافق حاصله از مذاکراتشان توسط ترامپ به نابودی کشیده شده، برای ایفای نقش میانجی گزینه مناسبی به شمار نمی روند. به علاوه، ترامپ از مذاکرات چندجانبه متنفر است. فلسفه او این است که از طریق گفت و گوی مستقیم می توان دشمن را شکست داد.

اینجاست که شینزو آبه، یک دوست نزدیک و متحد رئیس جمهوری ترامپ و یکی از ذی نفعان اصلی در خاورمیانه، وارد صحنه می شود. تامین نیاز ژاپن به نفت به واردات از خاورمیانه وابسته است و از این رو، خاورمیانه ای پایدار و صلح آمیز برای ژاپن از اهمیت بالایی برخوردار است.

طبق آمارهای موجود، ژاپن تا پیش از سال 2012 عمدتا برای تامین نیاز خود به انرژی به واردات نفت خام ایران وابسته بوده است. با این حال، توکیو در ماه مه در پی نگرانی از مجازات های تعیین شده در تحریم های واشنگتن به همکاری های نفتی خود با تهران خاتمه داد. به طور عمده ژاپن اساسا به دلیل نفت سعی کرده با بسیاری از کشورهای خاورمیانه از جمله اسرائیل روابطی خنثی داشته باشد.

شینزو آبه شخصا سال های متمادی با ایران در ارتباط بوده چراکه شینتارو آبه، وزیر امور خارجه سابق ژاپن که پدر شینزو آبه است پیشتر برای میانجیگری در جنگ ایران و عراق تلاش کرد. شینزو آبه در آن زمان معاون او بود.

مثلی هست که می گوید دوستی که در موقع نیاز کنار توست، یک دوست واقعی است. به نظر می رسد آبه واقعا برای دوست آمریکایی خود هر چه در توان دارد به کار گرفته است. این احتمال وجود دارد که او بتواند دو طرف را به میز مذاکره بازگرداند چراکه هر دو طرف به دنبال راهی برای خروج از تنش های کنونی می گردند که وجهه آنها را نیز خراب نکند.

اگر آبه از سران ایالات متحده و ایران برای مذاکرات مستقیم در ژاپن و یا یک کشور دیگر دعوت به عمل آورد، یک داستان موفقیت آمیز خواهد داشت و به عنوان یک فعال در زمینه ایجاد صلح بین المللی از سوی جامعه بین المللی مورد تمجید قرار خواهد گرفت. اما بعید است چنین دیداری به حصول توافقی بهتر از برجام که طرف آمریکایی آن را ترک کرده، منجر شود. به هر حال، خاطره دیدار ویتنام بین ترامپ و کیم جونگ اون رهبر کره شمالی هنوز از یادها نرفته است.

وضعیت در خاورمیانه خیلی پیچیده تر از آسیای شمال شرقی است. ایران به عنوان یک قدرت منطقه ای با یک تاریخ باشکوه، به دنبال گسترش نفوذ خود در منطقه است. برخی تصور می کنند آرزوی داشتن سلاح های هسته ای را دارد که ایالات متحده مانع از تحقق آن می شود، و ایران وعده داده است اسرائیل را از روی نقشه جهان پاک کند و نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را برای کمک به متحدان به دیگر کشورها اعزام می کند. ایالات متحده در حمایت از اسرائیل اجازه نمی دهد که ایران یک ابرقدرت منطقه ای شود و سال ها این کشور را هدف تحریم قرار داده است. ایالات متحده با درک اینکه حمله به ایران هزینه سنگینی در بر خواهد داشت، تاکتیک هوشمندانه ای برای منزوی کردن ایران یافته که همانا اعمال تحریم علیه این کشور و ضربه زدن به ایران بدون اعزام نیرو است.

اما این مرتبه، شینزو آبه در مواجهه با درگیری های شدید و تضاد منافع بین ایالات متحده و ایران، مسئولیت ایفای نقش به عنوان واسطه را پذیرفته است. از آنجایی که هر گونه گفت و گوی احتمالی آتی بیشتر روشی آبرومندانه برای واشنگتن در کاهش تنش ها با تهران است، اکنون هیئت منصفه منتظرند تا ببینند که شینزو آبه می تواند نقش یک میانجی موفق را ایفا کند یا خیر؟!

منبع: چاینا گلوبال تلویژن نتوورک / مترجم: طلا تسلیمی

کلید واژه ها: سفر شینزو آبه به ایرانمیانجی گری بین ایارن و آمریکاتشدید تنش ها بین تهران و واشنگتن


( ۳ )

نظر شما :

ابراهیم قدیمی ۲۲ خرداد ۱۳۹۸ | ۰۲:۳۸
یکی از نکات مهم در بحث های میانجیگرانه در روابطایران وامریکاکه عنوان میگردد این نکته است که میانجیگری بین تنش های موجود بین ایران وامریکا است.ایران با امریکا پس از برجام تنشی نداشته است که نیاز به میانجیگری داشته باشد. سازمانهای مسئول پایبندی ایران به برجام را تایید کردند..این طرفهای مقابل متعهد بودند که تعلل در اجرای تعهدات خود کردند ودر انتها امریکا بوده است که با خروج یکطرفه از برجام مصوب خود وشورای امنیت بطور یک جانبه خارج ودر خواست مذاکرات مجددی در موردموافقت نامه ای مصوب خود ودیگر اعضا و شورای امنیت سازمان جهانی در ظاهر مقبول خود کرده وتحریم های فوق سنگینی نیز برخلاف مصوبات وقوانین جهانی بطور یکطرفه اعمال کرده است. تحریم های امریکابه نوعی است که تجارت جهانی وتعهدات سایر کشور ها راهم در مورد برجام وتجارت جهانی ازاد ناتوان کرده است..لذا کار مشکل جناب نخست وزیر ژاپن در ایران نیست.ایران به تعهدات خود پایبند بوده است.ایا نخست وزیر محترم ژاپن مجوزهائی از امریکا که شروع کننده تنش ها است جهت پایان دادن به این تنش ها دارد؟ایا نسخه ای از برجام ورونوشت هائی از حضور ایران در ان پی تی و گزارش های بازرسی های اژانس از تاسیسات هستهای ایران که اجرای صدر درصدی تعهدات ایران نسبت به برجام است در اختیار نخست وزیر محترم ژاپن میباشد.یکی از نکات دیگری که عنوان میگردد مسائل موشکی وبرد موشک است.در قراردادهای جهانی وبرجام هیچ نوع محدودیتی برای برد موشک که فقط وسیله حمل است وعامل انفجاری وتخریبی ندارد موجودنیست.ممنوعیت ها در کلاهک وعامل انفجاری است که محدودیت فاصله هم ندارد.کلاهکی که در فاصله بیش از دوهزار مایل ممنوع باشد در فاصله صد مایلی هم ممنوع است.ایران نسبت به ممنوعیت کلاهکی نیز اعتراضی ندارد.این دیگران هستند که کلاهک های متعدد ممنوعه دارند وزیاد هم دارند واز انواع مختلف هم دارند و بکار هم گرفته اند.در مورد ۱۲ اصل عنوان شده وزارت امورخارجه امریکا بعنوان شرایط مذاکره باایران این مداخله در امور داخلی به شکل کاملا غیر قانونی است.قوانین داخلی ایران وهر کشور دیگربنابر قوانین ورسوم متداول ومصوبات مجالس داخلی صورت میگیرد ونه تحمیل ورسوم و مصوبات خارجی.ایا ایران اجازه دارد که بگوید چرا اروپائیان و دیگران گوشت خوک میخورند ومشروبات الکلی مینوشند که در اسلام ممنوع است ونباید بخورند وبیا شامند وقوانین خود را بایداصلاح کنند تا ایران با انها روابط تجاری داشته باشد.وقت خود را با نخست وزیر محترم ژاپن در مورد روابط دوجانبه بیشتر مصرف نمائید که هم نانی برای ژاپن داشته باشد وهم ابی برای ما.
حسین کاظمی ۲۲ خرداد ۱۳۹۸ | ۰۸:۵۷
مثل این میمونه که برای ترمز هواپیمای جت از سیستم ترمز پراید استفاده بشه ! اگرچه ژاپن کشوری صنعتی و مترقی است اما در هیچ برهه تاریخی در منطقه بلاخیز خاورمیانه نقشی نداشته و ندارد شینزوآبه طی سفر ظریف وزیرخارجه ایران به ژاپن ناخواسته وارد بازی ایران و آمریکا شد فقط به یک منظور خاص با زیرکی ظریف ! ظریف که از اروپایی ها نا امید شده است برای جلوگیری از اقدامی خطرناک توسط تندروهای داخلی شینزوآبه را به عنوان عنصری بی طرف به ایران دعوت نموده تا دقیقا بالاترین مقامات ایران را متوجه خطر درگیری نظامی با آمریگا نماید . ظریف همچنان دلخوش به انتخابات 2020 است و امیدوار به خورد نشدن اقتصاد ایران تا آن زمان , که شاید تغییری در چیدمان ! یکی از دو سوی مخاصمه ایران و آمریکا روی دهد تاایران را از خطر جنگ کماکان دور نگه دارد . شینزوآبه نه توان توقف تحریمها را دارد و نه ایجاد مذاکره دو طرف ایرانی ,آمریکایی و یا باز گشت آمریکا برسر مسئله برجام او می آید تا تند روهای ایران را از درگیری نظامی برهزر دارد آنچه که برای طرفهای درگیر چون اسرائیل و امارات و بحرین بسیار پر ریسک است اقدام ایران در تغییر تاکتیک است وگرنه در این شرایط تحریمی ایران برای آنها در بهترین شرایط ممکن بسر می برد اقتصادی شکننده , جامعه ای چند پاره و مستعسل.