سهم‌خواهی، اعتراض اصلی ریاض

عربستان تلویحا ایران هسته‌ای را پذیرفته است

۲۳ اسفند ۱۳۹۳ | ۱۱:۳۰ کد : ۱۹۴۵۲۰۶ اخبار اصلی پرونده هسته ای خاورمیانه
نویسنده خبر: على موسوى خلخالى
غالب کارشناسان بر این اعتقادند که چانه زنی سیاسی هسته‌ای از یک سو و نفوذ میدانی و زمینی در خاورمیانه از سوی دیگر دو بازوی موثر در پیشبرد مذاکرات هسته‌ای و عقد تفاهم‌های بین‌المللی با ایران هستند.
عربستان تلویحا ایران هسته‌ای را پذیرفته است

دیپلماسی ایرانی: این روزها صحبت از امضای توافق نهایی با ایران و نگرانی های جامعه جهانی در این زمینه، علی الخصوص اسرائیل بسیار نقل محافل است. اسرائیلی ها هشدار می دهند و جمهوریخواهان امریکایی خط و نشان می کشند و نامه می فرستند و تهدید می کنند. در این میان فرانسوی ها نیز هر از گاهی سنگی را می اندازند و شیطنت هایی را انجام می دهند. در حالی که همه می پرسند واقعا پرونده هسته ای در شرف امضا است؟ آیا به زودی شاهد حضور وزرای امور خارجه شش کشور جهانی در یکی از شهرهای اروپایی خواهیم بود و مراسم امضای توافق نهایی هسته ای انجام خواهد شد؟

قراین و شواهد نشان می دهد که واقعا توافق نهایی در شرف وقوع است. منابع آگاه به دیپلماسی ایرانی گفته اند اگر اتفاقی نیفتد تا پایان تعطیلات نوروزی یعنی در همان روزهای دهم یا یازدهم فروردین توافق نامه نهایی امضا خواهد شد.

آن چه در لابه لای اخبار شنیده می شود نیز حکایت از این موضوع دارد. هفته گذشته دیدیم که بعد از مذاکرات ژنو جان کری، وزیر امور خارجه امریکا مستقیما از سوئیس راهی عربستان شد و با مقام های عربستانی دیدار کرد. پس از این دیدار وی و سعود الفیصل کنفرانس مطبوعاتی تشکیل دادند و برای نخستین بار دیدیم که عربستان گفت از امضای توافق خوب هسته ای با ایران حمایت می کند و طرفدار حل مناقشه هسته ای با ایران است. اما نکته مهمی که سعود الفیصل بعد از این اظهارات بر زبان آورد، این بود که ما از جامعه غربی می خواهیم که نفوذ ایران در منطقه را نیز مد نظر قرار دهد و ببیند که ایران بر چهار پایتخت مهم منطقه مسلط شده است. ایران بغداد را به طور کامل تحت اختیار خود گرفته در حالی که جامعه غربی به ویژه امریکا هیچ کاری در برابر آن نمی کند. جان کری در پاسخ گفت که ما نفوذ ایران در منطقه را زیر نظر داریم و این طور نیست که با امضای توافق نامه نهایی هسته ای با ایران نسبت به کارهای منطقه ای ایران در منطقه بی اعتنا باشیم.

فردای این اظهارات، مطبوعات و رسانه های نزدیک به عربستان سلسله مقالاتی را منتشر کردند که حکایت از آن می داد که اعراب به این اطمینان رسیده اند که توافق نهایی با ایران حتمی است و دو طرف به زودی آن را امضا خواهند کرد. غسان شربل در سرمقاله روزنامه الحیات که سایت دیپلماسی ایرانی نیز آن را ترجمه و منتشر کرد اگر چه تلاش می کرد در یادداشت خود خشم خود را مخفی کند اما تلویحا صحبت از به رسمیت شناختن ایران در منطقه از سوی جامعه غربی و امضای توافق نهایی با ایران می زد. همین روزنامه در یادداشتی دیگر به نقل از یکی از روزنامه نگاران و تحلیلگران معروف عرب صحبت از قطعی شدن امضای توافق نامه نهایی و ناخرسندی فرانسه از این بابت می کند.

روزنامه النهار چاپ لبنان نیز در یادداشتی به همین موضوع پرداخت و ضمن تایید این که امضای توافق نهایی با ایران حتمی است، نوشت که غرب و امریکا نه تنها آماده پذیرفتن ایران هسته ای هستند بلکه این حقیقت را نیز پذیرفته اند که ایران مهمترین قدرت منطقه است و برای حفظ ثبات خاورمیانه به واسطه نفوذی که در کشورهای مختلف عربی دارد باید با آن به تفاهم رسید.

غالب کارشناسان بر این اعتقادند که چانه زنی سیاسی هسته ای از یک سو و نفوذ میدانی و زمینی در خاورمیانه از سوی دیگر دو بازوی موثر در پیشبرد مذاکرات هسته ای و عقد تفاهم های بین المللی با ایران هستند. اکنون قاسم سلیمانی نه تنها به اسطوره ای برای ایرانی ها تبدیل شده بلکه اعراب و بسیاری از غربی ها نیز به او به چشم منجی و فرمانده و سردار میدانی ایران در کشورهای مختلف می بینند. اکنون به روشنی ایران در سوریه، عراق، لبنان و یمن نفوذ دارد و هیچ کس توانایی رد قدرت ایران در وضعیت فعلی را ندارد. حضور موثر سردار سلیمانی در نبرد تکریت و نقش کارساز او در شکست داعش در این شهر شاهدی بر این ادعا است.

به مواضع عربستان برگردیم، اظهارات سعود الفیصل و یادداشت های و گزارش هایی که مطبوعات عربی به ویژه مطبوعات عربی نزدیک به عربستان منتشر کرده اند، نشان می دهد که آنها نیز واقعیت جدید را پذیرفته اند، امضای توافق نهایی با ایران حتمی است و غرب به سویی می رود تا قدرت برتر ایران را در خاورمیانه به رسمیت بشناسد. تنها مساله عربستان این است که می خواهد در این تقسیم قدرت جایی برای آن نیز در نظر گرفته شود. ریاض به صراحت می گوید در تقسیم کیک قدرت با ایران و به رسمیت شناخته شدن ایران هسته ای، سهم آن کجاست؟! این که سعود الفیصل می گوید از توافق جامع با ایران حمایت می کند اما امریکا و غرب باید نفوذ ایران در منطقه را نیز مد نظر داشته باشد، دقیقا به این معنا است که بسیار خوب ما هم ایران هسته ای را پذیرفتیم اما این ایران هسته ای در حال تسخیر منطقه است، در این میان جایگاه ما به عنوان کشورهای عربی سنی کجاست؟! سهم عربستان که در منطقه سنی نفوذ دارد و برای خود جایگاهی تصور می کند، کجاست؟! این به آن معنا است که اگر سهم یا حداقل سهم عربستان داده شود ریاض حاضر است با بسیاری از مسائل ایران کنار بیاید. چون ایران قدرتمند هسته ای دیگر به واقعیت جامعه تبدیل شده است.

على موسوى خلخالى

نویسنده خبر

مترجم، روزنامه نگار و معاون سردبیر دیپلماسی ایرانی.

اطلاعات بیشتر

کلید واژه ها: توافق نهایی با ایرانامضای توافق نهاییتوافق نهایی بانهایی بانهایی با ایرانایران هسته ایامضای توافق نهایی باسعود الفیصل


نظر شما :